I CZ 98/14

Sąd Najwyższy2015-01-14
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaterminy procesowepełnomocniksąd najwyższyzażaleniedoręczenieprawo do sądu

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda, potwierdzając, że skarga kasacyjna została wniesiona po terminie, mimo zmiany pełnomocnika.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powoda jako spóźnioną, uznając, że dwumiesięczny termin rozpoczął bieg od doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu. Powód wniósł skargę po ustanowieniu pełnomocnika z wyboru, ale po upływie terminu. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, potwierdzając prawidłowość stanowiska Sądu Apelacyjnego i wskazując, że zmiana pełnomocnika nie wpływa na bieg terminu, a strona ma wystarczający czas na ustanowienie nowego pełnomocnika lub złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 14 stycznia 2015 r. oddalił zażalenie powoda J. M. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 3 czerwca 2014 r., które odrzuciło skargę kasacyjną powoda. Sąd Apelacyjny uznał skargę za spóźnioną, ponieważ została wniesiona po upływie ustawowego dwumiesięcznego terminu, który rozpoczął bieg od dnia doręczenia pełnomocnikowi procesowemu ustanowionemu z urzędu odpisu wyroku z uzasadnieniem. Powód ustanowił pełnomocnika z wyboru dopiero po tym, jak pełnomocnik z urzędu złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi, a następnie wniósł skargę kasacyjną po upływie terminu. Sąd Najwyższy, powołując się na własne wcześniejsze orzecznictwo, potwierdził, że zmiana pełnomocnika procesowego po prawidłowym doręczeniu odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd podkreślił, że przepisy k.p.c. (art. 118 § 5 k.p.c.) gwarantują stronie wystarczający okres na ustanowienie pełnomocnika z wyboru i sporządzenie skargi, a w przypadku niezależnych od strony okoliczności, istnieje możliwość złożenia wniosku o przywrócenie terminu (art. 168 k.p.c.). W związku z tym Sąd Najwyższy uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza wskazanych w zażaleniu przepisów prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zmiana pełnomocnika procesowego po prawidłowym doręczeniu odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 124 § 3 k.p.c. i własne orzecznictwo, wskazując, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczyna bieg od doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu. Przepisy k.p.c. zapewniają stronie wystarczający czas na ustanowienie pełnomocnika z wyboru lub złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Biuro Projektów A. i B. sp. z o.o.

Strony

NazwaTypRola
J. M.osoba_fizycznapowód
Biuro Projektów A. i B. sp. z o.o.spółkapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^5 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 124 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 118 § § 5

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 168

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna wniesiona po terminie. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczął bieg od doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu. Zmiana pełnomocnika procesowego nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Przepisy k.p.c. zapewniają wystarczający czas na wniesienie skargi lub złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Odrzucone argumenty

Wniesienie skargi kasacyjnej po terminie jest naruszeniem art. 398^5 § 1 k.p.c. Naruszenie art. 45 Konstytucji RP poprzez pozbawienie powoda prawa do sądu. Niezastosowanie art. 124 § 3 i art. 398^5 § 1 k.p.c. w drodze analogii.

Godne uwagi sformułowania

zmiana pełnomocnika procesowego (...) nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej Nie ma zatem potrzeby poszukiwania we wskazanej przez skarżącego sytuacji rozwiązania w drodze stosowania przez analogię przytoczonych w zażaleniu przepisów prawa. stronie (...) przysługuje wniosek o przywrócenie terminu

Skład orzekający

Tadeusz Wiśniewski

przewodniczący

Wojciech Katner

członek

Hubert Wrzeszcz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminów procesowych w kontekście skargi kasacyjnej i zmiany pełnomocnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z terminami wnoszenia skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera elementów zaskoczenia czy szerokiego zainteresowania publicznego.

Spóźniona skarga kasacyjna – czy zmiana pełnomocnika uratuje sytuację?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 98/14
POSTANOWIENIE
Dnia 14 stycznia 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący)
‎
SSN Wojciech Katner
‎
SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca)
w sprawie z powództwa J. M.
‎
przeciwko Biuru Projektów A. i B. sp. z o.o.
‎
w W.
‎
o zapłatę,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
‎
w dniu 14 stycznia 2015 r.,
‎
zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego
‎
z dnia 3 czerwca 2014 r.,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2014 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powoda, ponieważ została ona wniesiona po upływie ustawowego terminu (art. 398
6
§ 2 w związku z art. 398
5
§ 1 i 124 § 3 k.p.c.).
Sąd ustalił, że Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 16  stycznia 2014 r. ustanowił dla powoda pełnomocnika procesowego w celu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej oraz reprezentowania powoda w  postępowaniu przed Sądem Najwyższym. W dniu 4 lutego 2014 r. Sąd Apelacyjny doręczył temu pełnomocnikowi – na podstawie art. 124 § 3 k.p.c. - odpis wyroku z dnia 16 lipca 2013 r. wraz z uzasadnieniem. Pełnomocnik powoda w dniu 10 lutego 2014 r. złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
W dniu 22 kwietnia 2014 r. powód ustanowił pełnomocnika procesowego z  wyboru, który wniósł skargę kasacyjną w dniu 25 kwietnia 2014 r.
Zdaniem Sądu Apelacyjnego skarga kasacyjna jest spóźniona, albowiem dwumiesięczny termin do jej wniesienia (art. 398
5
§ 1 k.p.c.), liczony w  okolicznościach sprawy od dnia doręczenia pełnomocnikowi z urzędu odpisu wyroku z uzasadnieniem (art. 124 § 3 k.p.c.), upłynął w dniu 4 kwietnia 2014 r. Powołując się na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 października 2011 r., III CZ 45/11 (nie publ.), Sąd odwoławczy uznał, że zmiana pełnomocnika procesowego, po prawidłowym doręczeniu pełnomocnikowi z urzędu odpisu wyroku z uzasadnieniem, nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
W zażaleniu pełnomocnik powoda zarzucił wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, polegającym na pozbawieniu powoda prawa do sądu, art. 398
5
§ 1 i 124 § 3 k.p.c. przez ich niezastosowanie drodze analogii. W konkluzji zażalenia wniósł o  uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd Apelacyjny trafnie uznał, odwołując się do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 14 października 2011 r., III CZ 45/11, że zgodnie z 124 § 3 k.p.c. dwumiesięczny termin do wniesienia skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 398
5
§ 1 k.p.c., rozpoczął bieg w chwili doręczenia ustanowionemu dla powoda pełnomocnikowi procesowemu z urzędu odpisu wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 16 lipca 2013 r. wraz z uzasadnieniem. Ustanowienie przez powoda pełnomocnika procesowego z wyboru, już po prawidłowym doręczeniu ustanowionemu dla niego przez sąd pełnomocnikowi procesowemu wyroku z  uzasadnieniem, nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie ma bowiem przepisu prawa pozwalającego, w sytuacji, jaka zachodzi w  sprawie, inaczej określić bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
Domagając się zastosowania w sprawie w drodze analogii art. 124 § 3 i art. 398
5
§ 1 k.p.c., skarżący pominął unormowanie przewidziane w art. 118 § 5 k.p.c. Zgodnie z nim adwokat lub radca prawny ustanowiony w związku z postępowaniem kasacyjnym lub postępowaniem ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, który nie stwierdził podstaw do wniesienia skargi, jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić na piśmie o tym stronę oraz sąd, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu. Do upływu dwumiesięcznego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pozostaje zatem co    najmniej sześć tygodni. Jest to ustawowo zagwarantowany stronie wystarczający okres na ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z wyboru i na sporządzenie przez zawodowego pełnomocnika skargi. Nie ma zatem potrzeby poszukiwania we wskazanej przez skarżącego sytuacji rozwiązania w drodze stosowania przez analogię przytoczonych w zażaleniu przepisów prawa.
Ponadto stronie, która we wspomnianym okresie nie zdołałaby wnieść skargi kasacyjnej – ze względu na szczególne, niezależne od niej okoliczności – przysługuje wniosek o przywrócenie terminu (art. 168 k.p.c.) (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2009 r., III CZP 117/08, OSNC 2009, nr 7-8, poz. 91).
Z przedstawionych powodów nie można podzielić zarzutów, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem wskazanych w zażaleniu przepisów prawa.
Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia (art. 398
14
w związku z art. 394
1
§ 3 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI