I CZ 97/13

Sąd Najwyższy2013-12-18
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
zasiedzenieskarga kasacyjnaopłata sądowabrak winypełnomocniktermin procesowynieruchomości

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawców na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu nieuiszczenia opłaty, uznając, że nie uprawdopodobnili braku winy w niedochowaniu terminu.

Wnioskodawcy domagali się stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Po oddaleniu wniosku przez Sąd Okręgowy, wnieśli skargę kasacyjną, która została odrzucona z powodu nieuiszczenia opłaty. Sąd Okręgowy oddalił również wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty, uznając, że wnioskodawcy nie uprawdopodobnili braku winy. Sąd Najwyższy, rozpatrując zażalenie, uznał, że choroba pełnomocnika nie stanowiła wystarczającego usprawiedliwienia dla nieuiszczenia opłaty, zwłaszcza że nie podjęto próby skorzystania z pomocy innych osób.

Sprawa dotyczyła wniosku o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Po oddaleniu wniosku przez Sąd Okręgowy w W., wnioskodawcy J. T. i S. T. wnieśli skargę kasacyjną. Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 13 czerwca 2013 r. oddalił wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej oraz odrzucił samą skargę, uznając, że wnioskodawcy nie uprawdopodobnili braku swojej winy w nieuiszczeniu opłaty w ustawowym terminie. Wnioskodawcy zaskarżyli to postanowienie, wskazując, że brak winy wynikał z choroby ich pełnomocnika. Sąd Najwyższy, rozpatrując zażalenie, podkreślił, że brak winy w niedokonaniu czynności procesowej podlega ocenie z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności. Choć choroba strony lub pełnomocnika może usprawiedliwiać uchybienie terminu, musi to być sytuacja, w której podjęcie działania było niemożliwe osobiście i przy pomocy innych osób. W niniejszej sprawie skarżący nie uprawdopodobnili takiej sytuacji. Zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy pełnomocnika w określonym okresie nie było wystarczające, zwłaszcza że opłacenie skargi kasacyjnej nie jest czynnością skomplikowaną i pełnomocnik powinien był zadbać o jej wykonanie przez inne osoby. Sąd Najwyższy powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym zaniedbania pełnomocnika nie wyłączają negatywnych konsekwencji procesowych dla strony. W związku z tym zażalenie zostało oddalone jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, choroba pełnomocnika może stanowić podstawę do przywrócenia terminu tylko wtedy, gdy stan zdrowia uniemożliwiał podjęcie działania osobiście oraz skorzystanie z pomocy innych osób, a sytuacja taka została należycie uprawdopodobniona.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że samo zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy pełnomocnika nie jest wystarczające do uprawdopodobnienia braku winy w niedochowaniu terminu do opłacenia skargi kasacyjnej. Podkreślono, że strona lub jej pełnomocnik powinni zadbać o wykonanie czynności procesowej przez inne osoby, jeśli sami nie mogą jej dokonać.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

brak wskazania konkretnej strony wygrywającej, ale rozstrzygnięcie na korzyść stanowiska sądu niższej instancji

Strony

NazwaTypRola
W. B.osoba_fizycznawnioskodawca
J. T.osoba_fizycznawnioskodawca
S. T.osoba_fizycznawnioskodawca
Sąd Okręgowy w W.instytucjasąd niższej instancji
[...]inneuczestnik

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje postępowanie w przedmiocie zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji odrzucające środek zaskarżenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 168

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przywrócenia terminu procesowego, w tym wymóg braku winy w niedochowaniu terminu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewystarczające uprawdopodobnienie braku winy w niedochowaniu terminu do opłacenia skargi kasacyjnej z powodu choroby pełnomocnika. Obowiązek strony lub pełnomocnika do zadbania o wykonanie czynności procesowej przez inne osoby w przypadku niemożności samodzielnego działania. Konsekwencje procesowe zaniedbań pełnomocnika.

Odrzucone argumenty

Choroba pełnomocnika jako okoliczność usprawiedliwiająca niezawinione uchybienie terminu do opłacenia skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

brak winy w niedochowaniu terminu z uwagi na chorobę pełnomocnika obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy stan zdrowia strony lub jej pełnomocnika uniemożliwia podjęcie działania osobiście, a nadto skorzystania z pomocy innych osób nie jest czynnością skomplikowaną ani wymagającą szczególnej wiedzy i umiejętności ewentualne zaniedbania pełnomocnika procesjonalnego strony nie wyłączają negatywnych dla niej konsekwencji procesowych

Skład orzekający

Tadeusz Wiśniewski

przewodniczący

Wojciech Katner

członek

Agnieszka Piotrowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie decyzji o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu nieopłacenia jej w terminie, zwłaszcza w kontekście choroby pełnomocnika i braku uprawdopodobnienia braku winy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieuiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej i oceny winy pełnomocnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z opłatami sądowymi i konsekwencjami błędów pełnomocnika, co jest istotne dla praktykujących prawników.

Choroba pełnomocnika nie zawsze usprawiedliwia nieopłacenie skargi kasacyjnej – Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 97/13 POSTANOWIENIE Dnia 18 grudnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca) w sprawie z wniosku W. B., J. T. i S. T. przy uczestnictwie […] o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 grudnia 2013 r., na skutek zażalenia wnioskodawców J. T. i S.T. na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 13 czerwca 2013 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE 2 Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2013 r Sąd Okręgowy w W. oddalił wniosek J. T. i S. T. o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej oraz odrzucił wniesioną przez nich skargę kasacyjną, uznając, że wnioskodawcy nie uprawdopodobnili braku swojej winy w nieuiszczeniu opłaty od skargi kasacyjnej w ustawowym terminie, stąd skarga ta, jako nieopłacona, podlegała odrzuceniu. Wnioskodawcy, zaskarżając postanowienie w całości i wnosząc o jego uchylenie, wskazali, że uprawdopodobnili brak winy w niedochowaniu terminu z uwagi na chorobę pełnomocnika. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W niniejszej sprawie wnioskodawcy byli reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, który nie uiścił opłaty od wniesionej skargi kasacyjnej w terminie tygodniowym, upływającym w dniu 27 maja 2013 roku. Wskazany w art. 168 k.p.c. brak winy w niedokonaniu w terminie czynności procesowej, podlega ocenie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności danej sprawy, w sposób biorący pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. postanowienie SN z dnia 14 stycznia 1972 r., III CRN 448/71, OSPiKA 1972, z. 7-8, poz. 144). Choroba strony lub jej pełnomocnika może stanowić okoliczność usprawiedliwiającą niezawinione uchybienie terminu do dokonania czynności procesowej, ale wówczas, gdy stan zdrowia strony lub jej pełnomocnika uniemożliwia podjęcie działania osobiście, a nadto skorzystania z pomocy innych osób (por. postanowienie SN z dnia 5 sierpnia 2005 r., II PZ 20/05, OSNP 2006, nr 13-14, poz. 214). Wystąpienia takiej sytuacji skarżący nie uprawdopodobnili. Nie stanowi okoliczności wskazującej na brak winy w dochowaniu ustawowego terminu do opłacenia skargi kasacyjnej, wystawione w dniu 29 maja 2013 roku zaświadczenie lekarskie, stwierdzające niezdolność do pracy pełnomocnika wnioskodawców w okresie od 27 do 31 maja 2013 roku. Podnieść nadto trzeba, że jeśli nawet pełnomocnik nie mógł osobiście opłacić skargi kasacyjnej, co nie jest czynnością skomplikowaną ani wymagającą szczególnej wiedzy i umiejętności, powinien zadbać o wykonanie tej czynności przez inne osoby (por. także postanowienie SN z dnia 14 lutego 2013 r., II CZ 163/12, niepubl.). 3 Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, ewentualne zaniedbania pełnomocnika procesjonalnego strony nie wyłączają negatywnych dla niej konsekwencji procesowych (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 27 października 2009 r., II UZ 35/09, niepubl., z dnia 28 listopada 2007 r. V CZ 105/07, niepubl., z dnia 30 maja 2007 r. II CSK 167/07, niepubl.). W tej sytuacji zażalenie wnioskodawców podlegało, jako bezzasadne, oddaleniu na podstawie art. art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. db

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI