Orzeczenie · 2017-10-13

I CZ 93/17

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2017-10-13
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
zażalenieskarga kasacyjnaodrzucenie pozwusąd drugiej instancjisąd najwyższyśrodek zaskarżeniakpc

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie strony powodowej na postanowienie Sądu Okręgowego w R., które odrzuciło zażalenie powódki na postanowienie tego samego sądu z dnia 31 marca 2017 r. Wcześniejsze postanowienie Sądu Okręgowego było wynikiem rozpoznania zażalenia na postanowienie Sądu Rejonowego w T. z dnia 21 września 2016 r., którym odrzucono pozew. Sąd Okręgowy odrzucając zażalenie powódki, oparł się na art. 394¹ § 2 k.p.c., wskazując, że na postanowienie sądu drugiej instancji wydane w następstwie rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji, przysługuje zażalenie tylko w ściśle określonych przypadkach. W przypadku postanowień kończących postępowanie w przedmiocie odrzucenia pozwu lub umorzenia postępowania, przewidziana jest skarga kasacyjna. Powódka w swoim zażaleniu podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, twierdząc, że jej zażalenie powinno być rozpoznane na podstawie art. 394¹ § 2 k.p.c., ponieważ postanowienie sądu okręgowego kończy postępowanie i dotyczy sprawy, w której przysługuje skarga kasacyjna. Sąd Najwyższy nie podzielił tego stanowiska. Wyjaśnił, że na postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie odrzucenia pozwu przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Podkreślił, że ustawodawca nie przewidział możliwości wyboru przez stronę środka zaskarżenia i wniesienie niewłaściwego środka stanowi przyczynę jego odrzucenia. Sąd Najwyższy wskazał, że powódka pominęła wyjątki zawarte w art. 394¹ § 1 k.p.c., które wyłączają dopuszczalność zażalenia na postanowienia wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji. W konsekwencji, zażalenie powódki zostało oddalone na podstawie art. 398¹⁴ w związku z art. 394¹ § 3 k.p.c.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących środków zaskarżenia postanowień sądu drugiej instancji, w szczególności w kontekście odrzucenia pozwu i dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących środków zaskarżenia.

Zagadnienia prawne (2)

Jaki środek zaskarżenia przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu pozwu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Na postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie odrzucenia pozwu przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że art. 394¹ § 1 i 2 k.p.c. jednoznacznie określają dopuszczalne środki zaskarżenia. W przypadku postanowień sądu drugiej instancji odrzucających pozew, właściwym środkiem jest skarga kasacyjna, pod warunkiem spełnienia przesłanek jej dopuszczalności. Wniesienie zażalenia w takiej sytuacji jest niedopuszczalne i skutkuje jego odrzuceniem.

Czy w przypadku niedopuszczalności skargi kasacyjnej na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające pozew, dopuszczalne jest wniesienie zażalenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku niedopuszczalności skargi kasacyjnej nie jest dopuszczalne wniesienie zażalenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że ustawodawca nie przewidział możliwości wyboru przez stronę środka zaskarżenia. Wniesienie niewłaściwego środka, jakim w tej sytuacji jest zażalenie zamiast skargi kasacyjnej, stanowi przyczynę jego odrzucenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
A. S.A. Oddział w Polsce

Strony

NazwaTypRola
A. spółka partnerska w S.spółkapowódka
A. S.A. Oddział w Polscespółkapozwana

Przepisy (16)

Główne

k.p.c. art. 394¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienia sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną, postanowienia odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia oraz na postanowienia wymienione w § 2. Są to te postanowienia, które kończą postępowanie w sprawie, ale których przedmiotem nie jest odrzucenie pozwu lub umorzenie postępowania, a także nie są postanowieniami wydanymi w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji. Ponadto zażalenie przysługuje na te postanowienia tylko w tych sprawach, w których jest dopuszczalna skarga kasacyjna.

k.p.c. art. 394¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postanowień kończących postępowanie w sprawie, które nie są postanowieniami o odrzuceniu pozwu lub umorzeniu postępowania, ani postanowieniami wydanymi w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji, i to tylko w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna. Wyjątki dotyczą postanowień z art. 398¹ k.p.c. oraz postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.

k.p.c. art. 398 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Od postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie odrzucenia pozwu lub umorzenia postępowania przysługuje skarga kasacyjna.

k.p.c. art. 398¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Od postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie odrzucenia pozwu lub umorzenia postępowania przysługuje skarga kasacyjna.

k.p.c. art. 398¹⁴ § w związku z art. 394¹ § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 394 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § § 21

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § § 6

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398² § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 130

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające pozew przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. • Wniesienie niewłaściwego środka zaskarżenia skutkuje jego odrzuceniem. • Powódka pominęła wyjątki od ogólnej zasady dopuszczalności zażalenia na postanowienia sądu drugiej instancji.

Odrzucone argumenty

Zażalenie na postanowienie sądu okręgowego odrzucające zażalenie na postanowienie o odrzuceniu pozwu powinno być potraktowane jako środek zaskarżenia kończący postępowanie, na który przysługuje zażalenie. • W przypadku niedopuszczalności skargi kasacyjnej, dopuszczalne jest wniesienie zażalenia.

Godne uwagi sformułowania

na postanowienie sądu drugiej instancji, wydane w następstwie rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji, przysługuje zażalenie jedynie w przypadkach wyszczególnionych w art. 394¹ § 2 k.p.c. • W odniesieniu do postanowień sądu drugiej instancji kończących postępowanie w sprawie w przedmiocie odrzucenia pozwu lub umorzenia postępowania, przewidziana została skarga kasacyjna (art. 398¹ § 1 k.p.c.) • ustawodawca nie przewidział możliwości wyboru przez stronę środka zaskarżenia (zażalenie albo skarga kasacyjna). • Wniesienie zatem środka niewłaściwego stanowi przyczynę jego odrzucenia • Odmienna ocena postanowień wydanych przez Sąd Okręgowy była pozbawiona uzasadnionych podstaw.

Skład orzekający

Marta Romańska

przewodniczący

Paweł Grzegorczyk

członek

Bogumiła Ustjanicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących środków zaskarżenia postanowień sądu drugiej instancji, w szczególności w kontekście odrzucenia pozwu i dopuszczalności skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących środków zaskarżenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych ze względu na precyzyjne rozgraniczenie dopuszczalnych środków zaskarżenia w postępowaniu cywilnym, co jest częstym problemem praktycznym.

Zażalenie czy skarga kasacyjna? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy można wybrać środek zaskarżenia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst