I CZ 86/15

Sąd Najwyższy2015-11-27
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaskarga o wznowienielikwidacja stowarzyszeniabrak legitymacjizniesienie współwłasnościkoszty postępowania

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie Stowarzyszenia "O." na odrzucenie skargi o wznowienie postępowania, uznając brak podstaw do wznowienia z powodu likwidacji stowarzyszenia w czasie pierwotnego postępowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie Stowarzyszenia "O." na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem w sprawie o zniesienie współwłasności. Stowarzyszenie twierdziło, że nie brało udziału w pierwotnym postępowaniu. Sąd Najwyższy uznał jednak, że w czasie pierwotnego postępowania Stowarzyszenie prawnie nie istniało z powodu likwidacji, co uniemożliwiało uznanie go za zainteresowanego i wezwanie do udziału, a tym samym brak było podstaw do wznowienia postępowania na podstawie art. 401 pkt 2 k.p.c.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie Stowarzyszenia „O.” w W. na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 12 marca 2015 r., które odrzuciło skargę Stowarzyszenia o wznowienie postępowania. Skarga dotyczyła postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Wojewódzkiego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 1984 r., sygn. akt II Cr 1532/83, w sprawie o zniesienie współwłasności. Stowarzyszenie domagało się wznowienia, wskazując jako podstawę art. 401 pkt 2 k.p.c. i twierdząc, że nie brało udziału w pierwotnym postępowaniu. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 524 § 2 k.p.c., uznał, że skarżące Stowarzyszenie w czasie, gdy toczyło się postępowanie zakończone prawomocnym postanowieniem, prawnie nie istniało, gdyż zostało zlikwidowane decyzją z dnia 5 grudnia 1951 r. Brak było zatem podstaw do uznania go za zainteresowanego i wezwania do udziału w postępowaniu. Sąd podkreślił, że decyzja o stwierdzeniu nieważności z 1951 r. nie przywróciła wszystkich skutków utraty bytu prawnego, a roszczenie Stowarzyszenia ogranicza się do żądania odszkodowania pieniężnego, gdyż stan prawny nieruchomości został uregulowany. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie i zasądził od skarżącego na rzecz uczestniczki postępowania E.W. kwotę 3600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli w czasie pierwotnego postępowania stowarzyszenie prawnie nie istniało.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że brak było podstaw do wznowienia postępowania na podstawie art. 401 pkt 2 k.p.c., ponieważ skarżące stowarzyszenie zostało zlikwidowane przed zakończeniem pierwotnego postępowania i w tym czasie prawnie nie istniało, co uniemożliwiało jego wezwanie do udziału w sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

E.W.

Strony

NazwaTypRola
Stowarzyszenie "O."instytucjaskarżący
Miasto Stołeczne Warszawainstytucjawnioskodawca
J. M.osoba_fizycznauczestnik
J. K.osoba_fizycznauczestnik
E. D.osoba_fizycznauczestnik
E. W.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 401 § pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka wznowienia postępowania, gdy zainteresowany nie brał udziału w postępowaniu.

k.p.c. art. 524 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Uprawnienie zainteresowanego, który nie był uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, do żądania wznowienia postępowania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

§ 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stowarzyszenie nie brało udziału w pierwotnym postępowaniu, ponieważ w tym czasie prawnie nie istniało z powodu likwidacji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 233 § 1, 328 § 2, 524 § 2 k.p.c. Decyzja o stwierdzeniu nieważności z 1951 r. przywróciła wszystkie skutki związane z utratą bytu prawnego.

Godne uwagi sformułowania

Skarżący na mocy prawomocnej decyzji z dnia 5 grudnia 1951 r., w czasie gdy toczyło się postępowanie zakończone wskazanymi wyżej postanowieniem, prawnie nie istniał, gdyż Stowarzyszenie „O.” zostało zlikwidowane. Decyzja tak może być podstawą do żądania przywrócenia stanu poprzedniego, ale tylko wtedy gdy jest to możliwe lub nie jest nadmiernie utrudnione.

Skład orzekający

Grzegorz Misiurek

przewodniczący

Józef Frąckowiak

sprawozdawca

Katarzyna Tyczka-Rote

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania w sytuacji likwidacji strony przed zakończeniem pierwotnego postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej stowarzyszenia i jego likwidacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej związanej z możliwością wznowienia postępowania przez podmiot, który już nie istnieje prawnie, co ma znaczenie dla praktyki prawniczej.

Czy można wznowić postępowanie, gdy strona już nie istnieje?

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania zażaleniowego: 3600 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 86/15
POSTANOWIENIE
Dnia 27 listopada 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący)
‎
SSN Józef Frąckowiak (sprawozdawca)
‎
SSN Katarzyna Tyczka-Rote
w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "O." w W.
‎
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem
‎
Sądu Wojewódzkiego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 1984 r., II Cr 1532/83
‎
w sprawie z wniosku Miasta Stołecznego Warszawy
‎
przy uczestnictwie J. M., J. K., E. D. i E. W.
‎
o zniesienie współwłasności,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
‎
w dniu 27 listopada 2015 r.,
‎
zażalenia skarżącego na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie
‎
z dnia 12 marca 2015 r., sygn. akt V Ca 2672/14,
oddala zażalenie i zasądza od skarżącego na rzecz
‎
E.W. kwotę 3600 (trzy tysiące
‎
sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania
‎
zażaleniowego.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Warszawie odrzucił skargę Stowarzyszenia „O.” w W. o wznowienie postępowania. W zażaleniu skarżący, zarzucając naruszenie art. 233 § 1, 328 § 2, 524 § 2 k.p.c., wniósł o  uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Skarżący w skardze domagał się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnymi postanowieniem Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy z dnia 23  czerwca 1983 r. oraz Sądu Wojewódzkiego z dnia 24 kwietnia 1984 r., wskazując jako podstawę art. 401 pkt 2 k.p.c. Skarżący uzasadniając skargę, stwierdził, że nie brał udziału w postępowaniu. Trafnie Sąd Okręgowy uznał, że brak podstaw do przyjęcia, że mamy do czynienia z przesłanką wznowienia określoną w art. 401 pkt 2 k.p.c.
Z art. 524 § 2 k.p.c. wynika, że zainteresowany, który nie był uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, może żądać wznowienia postępowania. Skarżący na mocy prawomocnej decyzji z dnia 5 grudnia 1951 r., w czasie gdy toczyło się postępowanie zakończone wskazanymi wyżej postanowieniem, prawnie nie istniał, gdyż Stowarzyszenie „O.” zostało zlikwidowane. Brak było wobec tego podstaw, aby można było uznać go za zainteresowanego i wezwać do udziału w  toczącym się postępowaniu. Z decyzji o stwierdzeniu nieważności z dnia 5  grudnia 1951 r. nie wynika, wbrew odmiennej opinii wyrażonej w zażaleniu, że przywróciła ona wszystkie skutki związane z utratą bytu prawnego przez skarżące towarzystwo. Decyzja tak może być podstawą do żądania przywrócenia stanu poprzedniego, ale tylko wtedy gdy jest to możliwe lub nie jest nadmiernie utrudnione. Mając na uwadze, że w czasie gdy skarżący prawnie nie istniał uregulowany został stan prawny nieruchomości, która była przedmiotem procesu o  zniesienie współwłasności, roszczenie o odszkodowanie skarżącego ogranicza się do żądania odszkodowania pieniężnego. Brak więc podstaw do uznania, że zachodzi sytuacja opisana w art. 401 pkt 2 k.p.c.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 398
14
k.p.c. w  związku z art. 394
1
§ 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI