I CZ 86/11

Sąd Najwyższy2011-09-28
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
opłaty sądowekoszty sądoweapelacjazażalenieterminy procesowepełnomocnikSąd NajwyższySąd ApelacyjnySąd Okręgowy

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu jej apelacji z powodu uiszczenia opłaty sądowej po terminie, podkreślając, że w przypadku reprezentacji przez zawodowego pełnomocnika, termin do opłaty biegnie od doręczenia postanowienia w przedmiocie zwolnienia od kosztów.

Powódka wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu jej apelacji, argumentując naruszenie przepisów dotyczących opłat sądowych. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację z powodu uiszczenia opłaty po terminie, który biegł od dnia doręczenia pełnomocnikowi postanowienia o częściowym zwolnieniu od kosztów. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne, podkreślając, że zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych, w przypadku reprezentacji przez zawodowego pełnomocnika, termin do opłacenia pisma liczy się od doręczenia postanowienia w przedmiocie zwolnienia od kosztów, a wezwanie do uiszczenia opłaty przez przewodniczącego nie ma znaczenia, jeśli termin już upłynął.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki Renaty K. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jej apelację od wyroku Sądu Okręgowego w sprawie o zwolnienie zajętego przedmiotu spod egzekucji. Główną przyczyną odrzucenia apelacji było uiszczenie przez powódkę opłaty sądowej po upływie tygodniowego terminu, określonego w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Powódka zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. i ustawy o kosztach sądowych, argumentując błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie tych przepisów. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, wskazując na treść art. 112 ust. 2 i 3 ustawy o kosztach sądowych. Podkreślono, że w przypadku reprezentowania strony przez zawodowego pełnomocnika, termin do opłacenia pisma liczy się od dnia doręczenia postanowienia w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. W tej sprawie postanowienie o częściowym zwolnieniu od opłaty zostało doręczone pełnomocnikowi powódki w dniu 15 grudnia 2010 r., co oznaczało, że termin do uiszczenia pozostałej kwoty upłynął 22 grudnia 2010 r. Opłata została uiszczona dopiero 7 stycznia 2011 r., czyli po terminie. Sąd Najwyższy uznał, że wezwanie przewodniczącego do uiszczenia opłaty, które nastąpiło po upływie terminu, nie miało znaczenia prawnego. Tym samym, Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił apelację.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Termin do uiszczenia opłaty sądowej od apelacji, w przypadku reprezentowania strony przez zawodowego pełnomocnika, liczy się od dnia doręczenia pełnomocnikowi postanowienia w przedmiocie wniosku o zwolnienie od opłaty sądowej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 112 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, który stanowi, że w przypadku reprezentowania strony przez zawodowego pełnomocnika, wezwanie do opłacenia pisma nie ma zastosowania, a terminy liczy się od doręczenia postanowienia w przedmiocie kosztów. W tej sprawie termin upłynął przed uiszczeniem opłaty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalił zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Apelacyjny (w kontekście utrzymania w mocy jego postanowienia)

Strony

NazwaTypRola
Renata K.osoba_fizycznapowódka
Tadeusz K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (11)

Główne

u.k.s.s.c. art. 112 § ust. 3

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Stanowi, że ust. 2 nie ma zastosowania w razie reprezentowania strony przez zawodowego pełnomocnika; terminy liczy się od doręczenia postanowienia w przedmiocie kosztów.

Pomocnicze

u.k.s.s.c. art. 112 § ust. 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Określa tygodniowy termin do uiszczenia opłaty sądowej od apelacji.

u.k.s.s.c. art. 112 § ust. 2

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Dotyczy wezwania strony przez przewodniczącego do opłacenia pisma.

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa skutki nieuiszczenia opłaty w terminie.

k.p.c. art. 126 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa, że sąd nie podejmuje czynności na skutek pisma, za które nie została uiszczona należna opłata.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia apelacji.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia apelacji.

k.p.c. art. 130 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wezwania do uzupełnienia braków pisma.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia zażalenia przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zażalenia.

k.p.c. art. 394 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zażalenia do Sądu Najwyższego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Termin do opłacenia apelacji przez stronę reprezentowaną przez zawodowego pełnomocnika biegnie od dnia doręczenia postanowienia w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. Wezwanie do uiszczenia opłaty przez przewodniczącego po upływie terminu nie ma znaczenia prawnego.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 112 ust. 3 u.k.s.s.c. przez Sąd Apelacyjny. Argumentacja oparta na 'grze słów' w kwestionowanym przepisie.

Godne uwagi sformułowania

Terminy liczy się od doręczenia, a w pewnych sytuacjach od ogłoszenia postanowienia w przedmiocie kosztów. Trafnie zatem Sąd Apelacyjny z powołaniem się na art. 112 ust. 3 u.k.s.s.c. uznał, że termin do wniesienia opłaty powinien być liczony od dnia 15 grudnia 2010 r., tj. od dnia doręczenia pełnomocnikowi powódki odpisu postanowienia w przedmiocie wniosku o zwolnienie od opłaty sądowej od apelacji. Argumentacja skarżącej jest niewłaściwa, polegając głównie na wykorzystaniu swoistej gry słów na gruncie kwestionowanego przepisu.

Skład orzekający

Wojciech Katner

przewodniczący-sprawozdawca

Teresa Bielska-Sobkowicz

członek

Agnieszka Piotrowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów do opłacania pism procesowych przez strony reprezentowane przez zawodowych pełnomocników, zwłaszcza w kontekście wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji częściowego zwolnienia od kosztów i reprezentacji przez pełnomocnika. Przepisy dotyczące kosztów sądowych mogły ulec zmianie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą terminów opłat sądowych, co jest kluczowe dla praktyków. Choć nie zawiera przełomowych wniosków, stanowi cenne przypomnienie zasad.

Uważaj na terminy opłat sądowych! Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy biegną, gdy masz pełnomocnika.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 86/11 POSTANOWIENIE Dnia 28 września 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Wojciech Katner (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSA Agnieszka Piotrowska w sprawie z powództwa Renaty K. przeciwko Tadeuszowi K. o zwolnienie zajętego przedmiotu spod egzekucji, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 września 2011 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 8 marca 2011 r., oddala zażalenie. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 8 marca 2011 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powódki Renaty K., sporządzoną przez radcę prawnego z wyboru, od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 10 listopada 2010 r., w sprawie przeciwko Tadeuszowi K. o zwolnienie zajętego przedmiotu spod egzekucji. Przyczyną odrzucenia apelacji było uiszczenie należnej od powódki opłaty sądowej od apelacji po upływie tygodniowego terminu, określonego w art. 112 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, w brzmieniu obowiązującym od dnia 19 kwietnia 2010 r. (dalej jako u.k.s.s.c.; jedn. tekst Dz. U. 2010 r., Nr 90, poz. 594 ze zm.). W zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego, sporządzonym przez zawodowego pełnomocnika, powódka zarzuciła naruszenie art. 373 w związku z art. 370 k.p.c., art. 112 ust. 3 u.k.s.s.c. i art. 1302 k.p.c. przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, wnosząc o uchylenie tego postanowienia w całości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jako niezasadne należało oddalić. Rozważenia wymaga treść art. 112 ust. 2 i 3 u.k.s.s.c. W szczególności, z ust. 3 powołanego artykułu wynika, że ust. 2 odnoszący się do wezwania strony przez przewodniczącego do opłacenia pisma składanego do sądu nie ma zastosowania w razie reprezentowania strony przez zawodowego pełnomocnika. W takim przypadku terminy liczy się od doręczenia, a w pewnych sytuacjach od ogłoszenia postanowienia w przedmiocie kosztów. Z ustaleń wynika, że powódka zawarła w apelacji, sporządzonej przez radcę prawnego wniosek o zwolnienie jej od kosztów sądowych od apelacji ponad kwotę 380 złotych. Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2010 r. Sąd Okręgowy zwolnił powódkę od opłaty sądowej od apelacji w 3 /4 częściach, a w pozostałym zakresie wniosek oddalił. Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi powódki radcy prawnemu Arturowi B. dnia 15 grudnia 2010 r. Oprócz tego, przewodniczący zarządzeniem z dnia 29 grudnia 2010 r., doręczonym dnia 3 stycznia 2011 r. wezwał pełnomocnika powódki do uiszczenia pozostałej części opłaty, co zostało uczynione dnia 7 stycznia 2011 r. 3 Trafnie zatem Sąd Apelacyjny z powołaniem się na art. 112 ust. 3 u.k.s.s.c. uznał, że termin do wniesienia opłaty powinien być liczony od dnia 15 grudnia 2010 r., tj. od dnia doręczenia pełnomocnikowi powódki odpisu postanowienia w przedmiocie wniosku o zwolnienie od opłaty sądowej od apelacji. Tym samym termin ten upłynął dnia 22 grudnia 2010 r., a więc wniesienie opłaty dnia 7 stycznia 2011 r. nastąpiło już po ustawowym terminie. Nie ma racji powódka w zażaleniu, że art. 112 ust. 3 u.k.s.s.c. nie stosuje się w razie częściowego zwolnienia strony od poniesienia kosztów sądowych, co wyjaśnił już Sąd w zaskarżonym postanowieniu. Z twierdzeniem powódki nie koresponduje zresztą dalsza część uzasadnienia zażalenia, z której wynika, że właściwie nie chodzi o zastosowanie powołanego przepisu do postanowienia o całościowym lub tylko częściowym zwolnieniu od wniesienia opłaty sądowej, lecz raczej o to, iż w art. 112 ust. 3 u.k.s.s.c. stanowi się raz o piśmie wniesionym przez zawodowego pełnomocnika strony, a raz przez samą stronę lub stronę reprezentowaną przez pełnomocnika (adwokata, radcę prawnego). To zatem miałoby, zdaniem skarżącej przemawiać za niestosowaniem w niniejszej sprawie wadliwie sformułowanego art. 112 ust. 3 u.k.s.s.c. Jednak argumentacja skarżącej jest niewłaściwa, polegając głównie na wykorzystaniu swoistej gry słów na gruncie kwestionowanego przepisu, który i tak chciałaby skarżąca wykorzystać, tyle że wyłącznie uznając za właściwą własną jego wykładnię. Takiego sposobu argumentacji nie można podzielić, zwłaszcza, że wbrew twierdzeniu skarżącej w zażaleniu, a zgodnie z art. 112 ust. 3 u.k.s.s.c. przewodniczący nie powinien był wzywać powódki do uiszczenia wymaganej opłaty, skoro była reprezentowana przez radcę prawnego i to on powinien był postąpić zgodnie z powołanym przepisem. W niniejszej sprawie wezwanie przewodniczącego do uiszczenia opłaty sądowej nie miało żadnego znaczenia, także dlatego, że zarządzenie zostało wydane dopiero dnia 29 grudnia 2010 r., czyli już po upływie tygodniowego terminu od doręczenia dnia 15 grudnia 2010 r. postanowienia w sprawie zwolnienia od opłaty sądowej. Zgodnie z art. 130 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. termin ten wynosi tydzień od dnia, kiedy rozpoczął bieg. Skoro we właściwym terminie nie została uiszczona należna opłata, sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek wniesienia pisma (art. 1262 § 1 k.p.c.). 4 Mając to na względzie, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie. jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI