I Cz 8/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, obniżając zasądzone koszty zastępstwa procesowego z podwójnej do pojedynczej stawki minimalnej, uznając brak uzasadnionych podstaw do podwyższenia wynagrodzenia pełnomocnika powodów.
Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie pozwanego na rozstrzygnięcie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Rejonowego. Pozwany kwestionował zasądzenie podwójnej stawki minimalnej wynagrodzenia pełnomocnika powodów, argumentując, że sprawa miała standardowy charakter i nie wymagała nadmiernego nakładu pracy. Sąd Okręgowy przychylił się do zażalenia, stwierdzając brak uzasadnionych podstaw do podwyższenia stawki i obniżając zasądzone kwoty do wysokości stawki minimalnej.
Sąd Okręgowy w Przemyślu rozpoznał zażalenie pozwanego (...) S.A. w Ł. na punkty III i VI wyroku Sądu Rejonowego w Przemyślu z dnia 17 lipca 2015 r., dotyczącego zasądzenia kosztów procesu. Sąd Rejonowy zasądził od pozwanego na rzecz powodów J. L. i H. L. kwoty po 6.135 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym po 4.800 zł za zastępstwo procesowe. Pozwany zaskarżył tę część wyroku, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących opłat za czynności radcowskie i adwokackie poprzez błędne zastosowanie podwójnej stawki minimalnej. Argumentował, że sprawa była standardowa, nie wymagała skomplikowanego nakładu pracy pełnomocnika. Sąd Okręgowy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, uznał zażalenie za zasadne. Stwierdził, że Sąd Rejonowy nie uzasadnił w wystarczający sposób podstawy faktycznej orzeczenia o kosztach, w szczególności nie podał przyczyn przyznania podwójnej stawki. Sąd Okręgowy, opierając się na własnych ustaleniach, uznał, że w sprawie nie zaszły szczególne okoliczności uzasadniające podwyższenie stawki minimalnej wynagrodzenia pełnomocnika powodów ponad kwotę 2.400 zł (stawka minimalna dla spraw o wartości przedmiotu sporu powyżej 10.000 zł do 50.000 zł). Wskazał, że pełnomocnik powodów brał udział w trzech rozprawach i złożył jedno pismo procesowe, co nie uzasadniało podwyższenia wynagrodzenia do 200% stawki minimalnej. W związku z tym Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok, obniżając zasądzone kwoty kosztów zastępstwa procesowego do 3.735 zł dla każdego z powodów. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c., nie obciążając powodów, ze względu na ich trudną sytuację materialną i zdrowotną (choroba nowotworowa powódki).
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy uznał, że zasądzenie podwójnej stawki minimalnej wynagrodzenia pełnomocnika powodów nie było uzasadnione, ponieważ nie wystąpiły szczególne okoliczności wskazujące na znaczący nakład pracy pełnomocnika lub zawiłość sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził brak uzasadnienia dla podwyższenia stawki minimalnej wynagrodzenia pełnomocnika, wskazując na standardowy charakter sprawy, ograniczoną liczbę czynności procesowych pełnomocnika (3 rozprawy, 1 pismo procesowe) i brak skomplikowanego stanu faktycznego lub prawnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku
Strona wygrywająca
pozwany w części dotyczącej kosztów
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. L. | osoba_fizyczna | powód |
| H. L. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) S.A. w Ł. | spółka | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu art. § 2 § pkt 1 i 2
Podstawa zasądzenia opłaty za czynności adwokackie, uwzględniająca charakter sprawy i nakład pracy pełnomocnika.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu art. § 6 § pkt 5
Określa wysokość stawki minimalnej w sprawach o wartości przedmiotu sporu powyżej 10.000 zł do 50.000 zł na 2.400 zł.
Pomocnicze
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wymogi uzasadnienia orzeczenia.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny w przedmiocie kosztów, możliwość nieobciążania strony kosztami w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak uzasadnienia dla podwyższenia stawki minimalnej wynagrodzenia pełnomocnika powodów do podwójnej wysokości. Sprawa miała standardowy charakter, nie wymagała nadmiernego nakładu pracy pełnomocnika. Sąd pierwszej instancji nie uzasadnił prawidłowo podstawy faktycznej orzeczenia o kosztach.
Odrzucone argumenty
Powodowie wygrali sprawę w całości, co uzasadniało zasądzenie od pozwanego zwrotu kosztów procesu. Pełnomocnik powodów wykazał się znacznym nakładem pracy i wkładem w rozstrzygnięcie sprawy.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Rejonowy w zasadzie nie sprostał wymogom uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia zawartym w art. 328 § 2 k.p.c. Nie ulega wątpliwości, że między stronami toczyło się postępowanie o zasądzenie na rzecz każdego z powodów kwot po 25.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę związaną ze śmiercią ich syna D. L. W ocenie Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie nie zaszły okoliczności uzasadniające podwyższenie stawki minimalnej wynikającej z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. Kierując się powyższymi względami Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie i orzekł jak w pkt I sentencji na mocy art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na mocy art. 102 k.p.c. Sąd wziął bowiem pod uwagę fakt, że obowiązek zwrotu kosztów ciążył na powodach, którzy oni osobami schorowanymi, przebywającymi na świadczeniach emerytalnych, które w całości przeznaczają na bieżące utrzymanie i leczenie. Zauważyć również należy, iż powódka cierpi na chorobę nowotworową.
Skład orzekający
Grażyna Mrozowicz
przewodniczący
Jacek Saramaga
sprawozdawca
Elżbieta Kwaśny
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przyznawania kosztów zastępstwa procesowego, w szczególności zasady stosowania stawek minimalnych i podwyższonych stawek w zależności od nakładu pracy pełnomocnika i charakteru sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie i radcowskie, które mogło ulec zmianie. Interpretacja art. 102 k.p.c. jest zawsze indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania cywilnego, jakim są koszty procesu, a konkretnie zasad przyznawania wynagrodzenia pełnomocnika. Pokazuje, jak sąd drugiej instancji koryguje rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji w tym zakresie.
“Koszty zastępstwa procesowego: kiedy podwójna stawka jest uzasadniona?”
Dane finansowe
WPS: 25 000 PLN
zwrot kosztów procesu: 3735 PLN
zwrot kosztów procesu: 3735 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I Cz 8/16 0.a.POSTANOWIENIE Dnia 4 lutego 2016 r. Sąd Okręgowy w Przemyślu Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Grażyna Mrozowicz Sędziowie: SO Elżbieta Kwaśny SO Jacek Saramaga (spr.) Protokolant: st. sekretarz sądowy Iwona Wirkijowska po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2016 r. w Przemyślu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa J. L. i H. L. przeciwko (...) S.A. w Ł. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanego na pkt III i VI wyroku Sądu Rejonowego w Przemyślu z dnia 17 lipca 2015 r., sygn. akt I C 1692/13 p o s t a n a w i a: I. zmienić zaskarżony wyrok ten sposób, że a) w pkt III w miejsce zasądzonej od pozwanego (...) S.A. w Ł. na rzecz powoda J. L. kwoty 6.135,00 (sześć tysięcy sto trzydzieści pięć) złotych, zasądza kwotę 3.735,00 (trzy tysiące siedemset trzydzieści pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu, b) w pkt VI w miejsce zasądzonej od pozwanego (...) S.A. w Ł. na rzecz powódki H. L. kwoty 6.135,00 (sześć tysięcy sto trzydzieści pięć) złotych, zasądza kwotę 3.735,00 (trzy tysiące siedemset trzydzieści pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu, II. nie obciąża powodów obowiązkiem zwrotu na rzecz pozwanego kosztów postępowania zażaleniowego. SSO Jacek Saramaga SSO Grażyna Mrozowicz SSO Elżbieta Kwaśny UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Przemyślu wyrokiem z dnia 17 lipca 2015 r., sygn. akt I C 1692/13, w pkt I i IV zasądził od pozwanego (...) S.A. w Ł. na rzecz powodów J. L. i H. L. kwoty po 25.000 zł tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia 19.11.2013 r. do dnia zapłaty. W pkt II i V zasądził a od pozwanego (...) S.A. w Ł. na rzecz powodów J. L. i H. L. kwoty po 1.344,52 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 19.11.2013 r. do dnia zapłaty. Z kolei w pkt III i VI zasądzono od pozwanego (...) S.A. w Ł. na rzecz powodów J. L. i H. L. kwoty po 6.135 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Natomiast w ostatnim punkcie Sąd nakazał ściągnąć od pozwanego (...) S.A. w Ł. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Przemyślu kwotę 1.440,96 zł tytułem wydatków związanych z opiniami biegłych. Uzasadniając rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów sądowych Sąd Rejonowy wskazał, iż składają się na nie: opłata od pozwu w wysokości po 1.318 zł od każdego z powodów oraz wynagrodzenie pełnomocnika: po 4.800 zł i opłata od pełnomocnictwa w kwocie 34 zł. Wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z wyboru dla każdego z powodów znajduje swoje uzasadnienie w art. 98 k.p.c. w związku z § 2 pkt 1 i pkt 2 oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu . Rozstrzygnięcie zawarte w pkt III i VI strona pozwana (...) S.A. w Ł. zaskarżyła zażaleniem w części co do kwoty 4.800 zł, w którym zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 1 i pkt 2 w zw. z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, poprzez błędne ich zastosowanie w przedmiotowej sprawie przez Sąd I instancji. Zdaniem skarżącego Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, iż powodom należy się zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości po 4.800 zł dla każdego. Pozwany zaznaczył, że dwukrotność stawki minimalnej może zostać przyznana, gdy uzasadnia to nakład pracy pełnomocnika. Pozew pełnomocnika powoda jest natomiast jednym z wielu, jakie sporządza na co dzień w swojej Kancelarii, jest to sprawa standardowa, nieskomponowana, pisana szablonowo, nie ma skomplikowanego stanu faktycznego ani prawnego. Nie wymagała rozbudowanego postępowania dowodowego. Ponadto pozwany zaznaczył, iż pełnomocnik powodów prowadzi kancelarię odszkodowawczą, a więc wydawałoby się, iż zajmuje się fachową pomocą dla poszkodowanych. W konsekwencji trudno jest przyjąć za właściwe uznanie przez Sąd, iż pełnomocnikowi powodów należy się podwójna stawka za koszty zastępstwa procesowego z uwagi na zwiększony nakład pracy, czy zawiłość sprawy. Pozwany zaznacza, więc że w przedmiotowej sprawie nie doszło do sytuacji nadmiernego nakładu pracy pełnomocnika powodów w myśl ust. 2 § 2 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Wskazując na powyższe zarzuty pozwany wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w części tj. w pkt III i VI poprzez zasądzenie od strony pozwanej na rzecz każdego z powodów kwot po 2.400 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych. Powodowie J. L. i H. L. w pisemnej odpowiedzi na zażalenie wnieśli o jego oddalenie i zasądzenie od strony pozwanej na ich rzecz zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postepowaniu zażaleniowym, według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie pozwanego okazało się zasadne, zatem konieczne było wydanie orzeczenia reformatoryjnego. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że Sąd Rejonowy w zasadzie nie sprostał wymogom uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia zawartym w art. 328 § 2 k.p.c. , gdyż ani nie wyjaśnił podstawy faktycznej orzeczenia o obowiązku zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, w szczególności nie podał z jakich przyczyn uznał, że wynagrodzenie pełnomocnika powodów przyjął w wysokości podwójnej stawki minimalnej. Sąd Okręgowy orzekał więc zgodnie z art. 382 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. na podstawie własnych ustaleń dokonanych w oparciu o materiał zebrany w postępowaniu przed Sądem I instancji. Nie ulega wątpliwości, że między stronami toczyło się postępowanie o zasądzenie na rzecz każdego z powodów kwot po 25.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę związaną ze śmiercią ich syna D. L. . Sąd Rejonowy w Przemyślu w wyroku z dnia 17 lipca 2015 r. uznał w całości za zasadne roszczenia powodów i zasadził na ich rzecz kwoty dochodzone pozwem. Bezsporne jest wiec, że powodowie wygrali sprawę w całości. Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c. , strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Pełnomocnik powodów złożył wniosek o przyznanie zwrotu kosztów procesu według nrom prawem przypisanych w tym, kosztów zastępstwa procesowego w kwocie po 4.800 zł na rzecz każdego z powodów. W tej sytuacji sąd był zobligowany nałożyć na pozwanego obowiązek zwrotu kosztów procesu powodów – zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. W ocenie Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie nie zaszły okoliczności uzasadniające podwyższenie stawki minimalnej wynikającej z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W myśl § 6 ust. 5 rozporządzenia wysokość stawki minimalne w sprawach o wartości przedmiotu sprawy powyżej 10.000 zł do 50.000 zł wynosi 2.400 zł. Analizując czy zachodziła potrzeba podwyższenia wynagrodzenia pełnomocnika powodów do wysokości 200% stawek minimalnych wskazać należy, że w myśl § 2 ust. 2 cyt. Rozporządzenia podstawą zasądzenia opłaty za czynności adwokackie stanowią stawki minimalne. Wskazany § 2 pkt 2 rozporządzenia uzależnia dodatkowo wysokość opłaty w konkretnej sprawie od takich okoliczności jak jej charakter, a także nakład pracy pełnomocnika i jego wkład w rozstrzygnięcie. Mając na uwadze powyższe zauważyć należy, iż co do zasady uzasadniony jest zwrot kosztów zastępstwa procesowego według wynagrodzenia w stawkach minimalnych, a dopiero konkretne okoliczności o charakterze szczególnym przemawiają za zasadnością zwrotu według stawki wyższej. (postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 06.02.2013 w sprawie I ACz 105/13). W ocenie Sądu Okręgowego w niniejszej konkretnej sprawie, nie występowały szczególne okoliczności przemawiające za ustaleniem wyższej stawki wynagrodzenia. Pełnomocnik powodów brał udział w 3 rozprawach dnia 15.05.2014 (k.77-81), 30.10.2014 r. (k.129 – 130 i 09.07.2015 r. (k. 151-15, i złożył w sprawie poza odpowiedzią na pozew jedynie jedno pismo procesowe. Trudno zatem uznać, aby zaszły szczególne okoliczności przemawiające za uznaniem, że nakład pracy pełnomocnika powodów wymaga podwyższenia wynagrodzenia do 200% stawek. Kierując się powyższymi względami Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie i orzekł jak w pkt I sentencji na mocy art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na mocy art. 102 k.p.c. Sąd wziął bowiem pod uwagę fakt, że obowiązek zwrotu kosztów ciążył na powodach, którzy oni osobami schorowanymi, przebywającymi na świadczeniach emerytalnych, które w całości przeznaczają na bieżące utrzymanie i leczenie. Zauważyć również należy, iż powódka cierpi na chorobę nowotworową. SSO Jacek Saramaga SSO Grażyna Mrozowicz SSO Elżbieta Kwaśny
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI