I CZ 77/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu kasacji, uznając wezwanie do uzupełnienia braków za nieskuteczne.
Sąd Apelacyjny odrzucił kasację powoda z powodu niedołączenia pełnomocnictwa substytucyjnego dla radcy prawnego E. G. Powód w zażaleniu argumentował, że E. G. działała jako pełnomocnik, a nie substytut, na podstawie pierwotnego pełnomocnictwa. Sąd Najwyższy uznał, że choć E. G. nie była prawidłowo umocowana do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, to wezwanie do usunięcia tego braku było wadliwe formalnie i nie mogło stanowić podstawy do odrzucenia kasacji.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jego kasację od wyroku z dnia 15 października 2004 r. Powodem odrzucenia było nieusunięcie w terminie braku formalnego kasacji, jakim było niedołączenie pełnomocnictwa substytucyjnego dla radcy prawnego E. G., która złożyła wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Powód w zażaleniu podnosił, że wezwanie do uzupełnienia braków było bezzasadne, ponieważ E. G. działała jako pełnomocnik na podstawie pełnomocnictwa dołączonego do pozwu. Sąd Najwyższy stwierdził, że pełnomocnictwo udzielone przez G. B., właściciela Firmy Budowlanej A.(…) Spółka Cywilna, radcom prawnym E. G. i K. K. nie upoważniało do reprezentacji G. B. jako osoby fizycznej. Pełnomocnictwo substytucyjne udzielone przez K. K. radcy E. G. było ograniczone do postępowania pierwszoinstancyjnego. Mimo to, Sąd Najwyższy uznał, że wezwanie do usunięcia braku pełnomocnictwa było nieskuteczne. Przewodniczący powinien był wezwać do usunięcia braku pisma zawierającego żądanie doręczenia wyroku, a nie kasacji, skierować wezwanie do osoby zgłaszającej żądanie, a nie do prawidłowo umocowanego pełnomocnika, oraz wskazać prawidłową sankcję (zwrot pisma, a nie odrzucenie kasacji). W związku z tym, Sąd Apelacyjny przedwcześnie odrzucił kasację.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, wezwanie do usunięcia braku formalnego pisma procesowego (np. wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem) powinno być skierowane do osoby zgłaszającej żądanie, a nie do prawidłowo umocowanego pełnomocnika, a sankcją za jego nieusunięcie jest zwrot pisma, a nie odrzucenie kasacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że brak pełnomocnictwa do złożenia wniosku o doręczenie wyroku jest brakiem formalnym tego wniosku, a nie kasacji. Wezwanie do jego usunięcia powinno być skierowane do osoby zgłaszającej żądanie i powinno zawierać prawidłowe określenie sankcji (zwrot pisma). Wezwanie skierowane do prawidłowo umocowanego pełnomocnika z zagrożeniem odrzucenia kasacji było nieskuteczne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
powód (G. B.)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. B. | osoba_fizyczna | powód |
| I. J. | inne | pozwany |
| U. P. | inne | pozwany |
Przepisy (5)
Pomocnicze
k.p.c. art. 130 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wezwania do usunięcia braków formalnych pisma.
k.p.c. art. 386 § § 4
Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia w przypadku stwierdzenia jego wadliwości.
k.p.c. art. 39318 § § 3
Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego w przedmiocie zażalenia na postanowienie odrzucające kasację.
k.p.c. art. 397 § § 2
Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy postępowania w przedmiocie zażalenia.
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 3
Określa przepisy dotyczące kasacji obowiązujące przed dniem 6 lutego 2005 r.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wezwanie do usunięcia braków kasacji było nieskuteczne, ponieważ zostało skierowane do prawidłowo umocowanego pełnomocnika, a nie do osoby zgłaszającej żądanie. Sankcją za nieusunięcie braków wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem jest zwrot pisma, a nie odrzucenie kasacji. Pełnomocnictwo udzielone przez spółkę cywilną nie upoważnia do reprezentacji wspólnika jako osoby fizycznej.
Odrzucone argumenty
Radca prawny E. G. działała jako pełnomocnik na podstawie pełnomocnictwa dołączonego do pozwu. Pełnomocnictwo substytucyjne dla E. G. było ważne i upoważniało ją do działania w sprawie.
Godne uwagi sformułowania
Tak sformułowane pełnomocnictwo nie może być odczytane jako umocowanie do reprezentacji G. B. – osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą. Brak pełnomocnictwa do wniesienia pisma zawierającego żądanie doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem jest brakiem formalnym tego pisma, a nie brakiem wniesionej później kasacji. Przewodniczący powinien więc przed zarządzeniem doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem, na podstawie art. 130 § 1 k.p.c., wezwać do usunięcia dostrzeżonego braku, przy czym wezwanie należało skierować do osoby zgłaszającej żądanie, a nie do prawidłowo umocowanego pełnomocnika.
Skład orzekający
Tadeusz Wiśniewski
przewodniczący, sprawozdawca
Helena Ciepła
członek
Jacek Gudowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pełnomocnictwa, pełnomocnictwa substytucyjnego, wezwań do usunięcia braków formalnych oraz skutków ich nieusunięcia w postępowaniu kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją k.p.c. z 2005 r. oraz specyfiki reprezentacji spółek cywilnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych związanych z reprezentacją stron i poprawnością formalną pism procesowych, co jest istotne dla praktyków prawa, zwłaszcza w kontekście kasacji.
“Kiedy brak pełnomocnictwa nie oznacza odrzucenia kasacji? Sąd Najwyższy wyjaśnia pułapki formalne.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 77/05 POSTANOWIENIE Dnia 28 lipca 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Helena Ciepła SSN Jacek Gudowski w sprawie z powództwa G. B. przeciwko I. J. i U. P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 lipca 2005 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 30 marca 2005 r., sygn. akt I ACa (…), uchyla zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 30 marca 2005 r. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację powoda głównego od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 15 października 2004 r. ze względu na nieusunięcie w terminie braku kasacji w postaci niedołączenia pełnomocnictwa substytucyjnego dla radcy prawnego E. G., która złożyła wniosek o doręczenie wskazanego wyroku wraz z uzasadnieniem. W zażaleniu powód wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia, podnosząc, że wezwanie przez Sąd Apelacyjny do usunięcia braków kasacji, m.in. przez złożenie pełnomocnictwa substytucyjnego dla radcy prawnego E. G., było bezzasadne, gdyż występowała ona w sprawie jako pełnomocnik, a nie substytut, na podstawie dołączonego do pozwu pełnomocnictwa udzielonego przez powoda. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 W sprawie mają zastosowanie przepisy dotyczące kasacji w wersji redakcyjnej i numeracji obowiązującej przed dniem 6 lutego 2005 r. (art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, Dz. U. Nr 13, poz. 98). Nie można zgodzić się ze skarżącym, że radca prawny E. G. reprezentowała go w niniejszej sprawie na podstawie pełnomocnictwa dołączonego do pozwu. Z dokumentu obejmującego powołane pełnomocnictwo wynika, że udzielone ono zostało przez podmiot określony jako „G. B., właściciel Firmy Budowlanej A.(…) Spółka Cywilna z siedzibą w W., O.(…)” radcom prawnym E. G. i K. K. do „reprezentowania Spółki przed sądami, urzędami i instytucjami”. Tak sformułowane pełnomocnictwo nie może być odczytane jako umocowanie do reprezentacji G. B. – osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą. Brak ten został dostrzeżony już przez Sąd pierwszej instancji, który wezwał powoda do usunięcia braków formalnych pozwu, m.in. przez prawidłowe określenie strony powodowej i złożenie prawidłowego pełnomocnictwa. W wykonaniu wezwania powód złożył pełnomocnictwo upoważniające już tylko radcę prawnego K. K. do reprezentowania go przed sądami, urzędami i instytucjami. Pełnomocnik ten udzielił w dniu 14 marca 2000 r. pełnomocnictwa substytucyjnego radcy prawnemu E. G. W dokumencie zawierającym pełnomocnictwo znajduje się następujące stwierdzenie „udzielam pełnomocnictwa substytucyjnego (...) do występowania przed Sądem Okręgowym w W., I Wydział Cywilny w imieniu Firmy Budowlanej A.(…) z siedzibą w W., O.(…) w sprawie o sygnaturze akt I C (…)”. Precyzyjne określenie sądu, wydziału i nadanej sprawie sygnatury może być odczytane tylko jako intencja ograniczenia zakresu umocowania do postępowania pierwszoinstancyjnego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2005 r., II CZ 179/04, nie publ.). Radca prawny E. G. nie była zatem umocowana do złożenia wniosku o doręczenie zapadłego w drugiej instancji wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 15 października 2004 r. wraz z uzasadnieniem. Nieusunięcie tego braku w wyznaczonym terminie nie mogło jednak stanowić podstawy odrzucenia kasacji, gdyż wezwanie do jego usunięcia nie było skuteczne. Brak pełnomocnictwa do wniesienia pisma zawierającego żądanie doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem jest brakiem formalnym tego pisma, a nie brakiem wniesionej później kasacji. Przewodniczący powinien więc przed zarządzeniem doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem, na podstawie art. 130 § 1 k.p.c., wezwać do usunięcia dostrzeżonego braku, przy czym wezwanie należało skierować do osoby zgłaszającej żądanie, a nie do prawidłowo umocowanego pełnomocnika. Konieczne było 3 także prawidłowe określenie rygoru niedostosowania się do wezwania, przy czym sankcją byłby tu zwrot pisma, a nie odrzucenie kasacji. W treści wezwania należało również dokładnie określić sposób usunięcia braku, wskazując zakres pełnomocnictwa substytucyjnego, które miało zostać złożone. Tymczasem wezwanie do usunięcia przedmiotowego braku określone zostało jako wezwanie do uzupełnienia braków kasacji, skierowano je do prawidłowo umocowanego pełnomocnika, jako sposób usunięcia braku wskazano - „złożenie substytucji dla radcy prawnego E. G.”, natomiast jako sankcję – odrzucenie kasacji. Nie można zatem uznać, że wezwanie to było skuteczne. W konsekwencji Sąd Apelacyjny przedwcześnie przyjął, że powód nie zgłosił w sposób skuteczny żądania doręczenia wyroku Sądu drugiej instancji wraz z uzasadnieniem. Ocena taka musi być bowiem poprzedzona prawidłowo sformułowanym wezwaniem do usunięcia braków formalnych wniosku o doręczenie orzeczenia sądu drugiej instancji wraz z uzasadnieniem i bezskutecznym upływem terminu do ich usunięcia. W tym stanie rzeczy odrzucenie kasacji zaskarżonym postanowieniem było nieuzasadnione. Z powyższych względów, na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. w związku z art. 39318 § 3 k.p.c. oraz art. 397 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI