I CZ 6/13

Sąd Najwyższy2013-02-21
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
apelacjaopłatapełnomocnikkodeks postępowania cywilnegonowelizacjaterminyodrzuceniekoszty postępowania

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie strony powodowej na postanowienie o odrzuceniu apelacji z powodu nieuiszczenia opłaty stosunkowej, potwierdzając zasadę stosowania przepisów w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania.

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie o odrzuceniu apelacji, wniesionej przez profesjonalnego pełnomocnika, z powodu nieuiszczenia należnej opłaty stosunkowej. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację, powołując się na art. 1302 § 3 k.p.c. w brzmieniu sprzed nowelizacji z 2009 roku. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że przepis ten, mimo uchylenia, nadal znajduje zastosowanie do postępowań wszczętych przed wejściem w życie ustawy nowelizującej, zgodnie z jej art. 8 ust. 1.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w W. z dnia 18 października 2012 r., którym odrzucono apelację strony powodowej od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 września 2011 r. Podstawą odrzucenia apelacji było stwierdzenie, że zawodowy pełnomocnik strony skarżącej nie uiścił należnej opłaty stosunkowej, wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 1302 § 3 k.p.c. w brzmieniu sprzed dnia 1 lipca 2009 r. Strona powodowa w zażaleniu zarzuciła Sądowi Apelacyjnemu naruszenie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego, twierdząc, że przepis ten nie może stanowić podstawy odrzucenia apelacji po jego uchyleniu. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne. Wyjaśnił, że przepis art. 1302 § 3 k.p.c., nakazujący odrzucenie apelacji wniesionej przez profesjonalnego pełnomocnika bez opłaty, stracił moc z dniem 1 lipca 2009 r., jednak zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy nowelizującej, jego przepisy stosuje się do postępowań wszczętych po tej dacie. Postępowanie apelacyjne nie jest nowym postępowaniem w rozumieniu tego przepisu. W związku z tym, do postępowań wszczętych przed wejściem w życie ustawy nowelizującej, stosuje się przepisy w brzmieniu dotychczasowym, co oznacza, że nieopłacone apelacje wniesione przez pełnomocników podlegają odrzuceniu bez wezwania do uzupełnienia braków.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, przepis ten nadal znajduje zastosowanie do postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej z dnia 5 grudnia 2008 r., zgodnie z art. 8 ust. 1 tej ustawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że art. 8 ust. 1 ustawy nowelizującej stanowi, iż jej przepisy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu jej wejścia w życie. Postępowanie apelacyjne nie jest nowym postępowaniem w rozumieniu tego przepisu, a zatem do spraw wszczętych przed datą wejścia w życie nowelizacji stosuje się przepisy w brzmieniu dotychczasowym, w tym art. 1302 § 3 k.p.c. nakazujący odrzucenie nieopłaconej apelacji wniesionej przez profesjonalnego pełnomocnika bez wezwania do uzupełnienia braków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

C. J. Spółka z o.o. w W.

Strony

NazwaTypRola
Syndyk masy upadłości Z. M. S.A. w upadłości likwidacyjnej w G.innepowód
C. J. Spółka z o.o. w W.spółkapozwany

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 1302 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Nakazywał sądowi odrzucenie, bez wezwania o uiszczenie opłaty, między innymi apelacji podlegającej opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej, obliczonej od wskazanej przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia, wniesionej przez adwokata lub radcę prawnego. Przepis stracił moc z dniem 1 lipca 2009 r., ale stosuje się go do postępowań wszczętych przed tą datą.

Dz. U. Nr 234, poz. 1571 art. 8 § ust. 1

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego i niektórych innych ustaw

Przepisy ustawy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu jej wejścia w życie (1 lipca 2009 r.). Do postępowań wszczętych przed tą datą stosuje się przepisy w brzmieniu dotychczasowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepis art. 1302 § 3 k.p.c. w brzmieniu sprzed nowelizacji z 2009 r. stosuje się do postępowań wszczętych przed wejściem w życie ustawy nowelizującej, zgodnie z art. 8 ust. 1 tej ustawy.

Odrzucone argumenty

Uchylenie przepisu art. 1302 § 3 k.p.c. oznacza, że nie może on stanowić podstawy do odrzucenia apelacji, nawet jeśli została ona wniesiona przed wejściem w życie nowelizacji.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie apelacyjne nie jest postępowaniem wszczętym po dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej w rozumieniu jej art. 8 ust.1, gdyż wniesienie apelacji nie wszczynało nowego postępowania w danej sprawie, lecz jedynie w danej instancji.

Skład orzekający

Marian Kocon

przewodniczący

Iwona Koper

członek

Grzegorz Misiurek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących stosowania przepisów k.p.c. po nowelizacjach, w szczególności w zakresie opłat sądowych i skutków ich nieuiszczenia."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego związanego z nowelizacją k.p.c. z 2008/2009 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię interpretacji przepisów przejściowych, co jest kluczowe dla praktyków prawa procesowego cywilnego, choć nie zawiera elementów zaskoczenia czy szerokiego zainteresowania publicznego.

Czy uchylony przepis nadal obowiązuje? Sąd Najwyższy rozstrzyga o stosowaniu prawa procesowego po nowelizacji.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 6/13 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 21 lutego 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Marian Kocon (przewodniczący) 
SSN Iwona Koper 
SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) 
 
w sprawie z powództwa Syndyka masy upadłości Z. M. S.A. w upadłości 
likwidacyjnej w G. przeciwko C. J. Spółce z o.o. w W. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 21 lutego 2013 r., 
zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w W.  
z dnia 18 października 2012 r.,  
 
 
oddala zażalenie i zasądza od strony powodowej na rzecz 
strony pozwanej kwotę 3.600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem 
zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. 
 
 
 
 
 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
Sąd Apelacyjny w W. postanowieniem z dnia 18 października 2012 r. 
odrzucił apelację strony powodowej od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 
września 2011 r. U podstaw tego rozstrzygnięcia legło stwierdzenie, że zawodowy 
pełnomocnik strony skarżącej, wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 1302 § 3 
k.p.c. w brzmieniu sprzed dnia 1 lipca 2009 r., wnosząc apelację, nie uiścił należnej 
opłaty stosunkowej od tego środka odwoławczego. 
W zażaleniu na to postanowienie powód wniósł o jego uchylenie, 
zarzucając Sądowi Apelacyjnemu naruszenie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 
2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego i niektórych innych 
ustaw (Dz. U. Nr 234, poz. 1571; dalej: „ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r.”) przez 
błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że pomimo uchylenia art. 1302 § 3 k.p.c. 
przepis ten może stanowić podstawę odrzucenia apelacji. 
Strona pozwana w odpowiedzi na zażalenie wniosła o jego oddalenie 
i   zasądzenie na jej rzecz od strony powodowej kosztów postępowania 
zażaleniowego. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:  
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.  
Przepis art. 1302 § 3 k.p.c., nakazujący sądowi odrzucenie, bez wezwania 
o uiszczenie opłaty, między innymi apelacji podlegającej opłacie w wysokości stałej 
lub stosunkowej, obliczonej od wskazanej przez stronę wartości przedmiotu 
zaskarżenia, wniesionej przez adwokata lub radcę prawnego, stracił moc z dniem 
1 lipca 2009 r. w wyniku wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. 
o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw. 
Zgodnie z art. 8 ust. 1 powołanej regulacji, jej przepisy stosuje się do postępowań 
wszczętych po dniu jej wejścia w życie. Oznacza to, że do postępowań wszczętych 
przed tą datą, stosuje się przepisy w brzmieniu dotychczasowym. Postępowanie 
apelacyjne nie jest postępowaniem wszczętym po dniu wejścia w życie ustawy 
nowelizującej w rozumieniu jej art. 8 ust.1, gdyż wniesienie apelacji nie wszczynało 
nowego postępowania w danej sprawie, lecz jedynie w danej instancji 
(zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 9 grudnia 2009 r., II PZ 22/09, 
niepubl.; z dnia 15 stycznia 2010 r., I CZ 100/09,  niepubl.; z dnia 22 kwietnia 
2010 r., V CZ 26/10, niepubl). 

 
3 
Wbrew zatem odmiennemu zapatrywaniu strony skarżącej, jakkolwiek 
ustawodawca uchylił przepis art. 1302 § 3 k.p.c., to jednak w przypadkach, 
w których znajduje on zastosowanie (przewidzianych w art. 8 ust. 1 ustawy z dania 
5 grudnia 2008 r.), środki odwoławcze wnoszone przez pełnomocników 
a nieopłacone należycie podlegają odrzuceniu bez wzywania do uzupełnienia 
braków (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 października 2009 r., 
II PZ 16/09, niepubl.).   
Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.  
 
 
 
 
 
 
 
db

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI