I CZ 58/09

Sąd Najwyższy2009-11-06
SAOSCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
apelacjazażalenieterminforma orzeczeniaSąd NajwyższySąd Apelacyjnypostępowanie dowodoweuchylenie postanowienia

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu apelacyjnego o odrzuceniu apelacji, uznając, że środek odwoławczy powinien być rozpoznany jako zażalenie z powodu błędnej formy orzeczenia sądu pierwszej instancji.

Sąd Apelacyjny odrzucił apelację Miasta W. z powodu naruszenia terminu, uznając ją za wniesioną z opóźnieniem. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji błędnie wydał wyrok zamiast postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania. W związku z tym apelacja powinna być potraktowana jako zażalenie, które zostało wniesione w terminie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie Miasta W. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło apelację powoda w części dotyczącej umorzenia postępowania. Sąd Apelacyjny uznał apelację za wniesioną z naruszeniem terminu. Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd pierwszej instancji błędnie wydał wyrok zamiast postanowienia w kwestii umorzenia postępowania. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, strona nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji zastosowania przez sąd niewłaściwej formy orzeczenia. W związku z tym, apelacja powinna zostać potraktowana jako zażalenie. Sąd Najwyższy podkreślił, że nawet jeśli środek odwoławczy został nazwany apelacją, a dotyczył postanowienia, powinien być rozpoznany jako zażalenie. Co więcej, zażalenie takie nie mogło być odrzucone z powodu przekroczenia terminu przewidzianego dla apelacji, zwłaszcza gdy termin do wniesienia apelacji został zachowany. Sąd Najwyższy powołał się na własne wcześniejsze orzecznictwo, w tym uchwałę połączonych izb, która przesądzała o rozpoznawaniu środków odwoławczych jako zażaleń w podobnych sytuacjach. W konsekwencji, zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego zostało uchylone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Środek odwoławczy powinien być rozpoznany jako zażalenie, jeśli zaskarża postanowienie, nawet jeśli został nazwany apelacją, a sąd pierwszej instancji wydał wyrok zamiast postanowienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na ugruntowanym orzecznictwie, zgodnie z którym strona nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji zastosowania przez sąd niewłaściwej formy orzeczenia. W przypadku zaskarżenia postanowienia, nawet jeśli sąd pierwszej instancji wydał wyrok, środek odwoławczy należy traktować jako zażalenie. Takie zażalenie nie może być odrzucone z powodu niezachowania terminu przewidzianego dla apelacji, jeśli termin do wniesienia apelacji został zachowany.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

Miasto W.

Strony

NazwaTypRola
Miasto W.instytucjapowód
Stronnictwo [...]innepozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 394 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa termin do wniesienia zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 316

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd wydaje wyrok, gdy rozstrzyga o istocie sporu.

k.p.c. art. 354

Kodeks postępowania cywilnego

We wszystkich przypadkach innych niż rozstrzygnięcie o istocie sporu, sąd wydaje orzeczenie w postaci postanowienia.

k.p.c. art. 394 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje skutki uwzględnienia zażalenia.

k.p.c. art. 395 § 15 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznania zażalenia przez Sąd Najwyższy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji wydał wyrok zamiast postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania. Strona nie może ponosić negatywnych konsekwencji zastosowania przez sąd niewłaściwej formy orzeczenia. Apelacja zaskarżająca postanowienie powinna być rozpoznana jako zażalenie. Zażalenie nie mogło być odrzucone z powodu przekroczenia terminu, jeśli termin do wniesienia apelacji został zachowany.

Godne uwagi sformułowania

strona nie może ponosić ujemnych następstw zastosowania przez sąd formy nieodpowiadającej treści orzeczenia wniesioną apelację należało rozpoznać jako zażalenie nie mogło być ono odrzucone z powodu przekroczenia terminu do jego wniesienia

Skład orzekający

Jan Górowski

przewodniczący-sprawozdawca

Józef Frąckowiak

członek

Irena Gromska-Szuster

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących środków odwoławczych, błędów formalnych sądu i ich wpływu na rozpoznanie sprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sąd pierwszej instancji błędnie zastosował formę wyroku zamiast postanowienia w kwestii umorzenia postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą błędów formalnych sądu i ich wpływu na prawa strony, co jest istotne dla praktyków prawa.

Błąd sądu nie może kosztować strony!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 58/09 POSTANOWIENIE Dnia 6 listopada 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Frąckowiak SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa Miasta W. przeciwko Stronnictwu […] o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 listopada 2009 r., zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 9 kwietnia 2009 r., uchyla zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie 2 Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2009 r. odrzucił apelację powoda Miasta W. w sprawie […] w części zaskarżającej orzeczenie w przedmiocie umorzenia postępowania zawarte w punkcie 1 wyroku Sądu Okręgowego z dnia 14 września 2007 r., uznając, że wniesiona została z naruszeniem terminu przewidzianego w art. 394 § 2 k.p.c. Skarżący w zażaleniu na to postanowienie wniósł o jego uchylenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W postępowaniu procesowym sąd wydaje orzeczenie w formie wyroku, gdy rozstrzyga o istocie sporu (art. 316 k.p.c.); we wszystkich innych przypadkach wydaje orzeczenie w postaci postanowienia (art. 354 k.p.c.). W sprawie Sąd Apelacyjny odrzucił apelację w części zaskarżającej orzeczenie w przedmiocie umorzenia postępowania wyrokiem zamiast postanowieniem, co wprowadziło w błąd powoda przy wyborze właściwego środka odwoławczego. Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie stanowiskiem, strona nie może ponosić ujemnych następstw zastosowania przez sąd formy nieodpowiadającej treści orzeczenia. W takiej sytuacji wniesioną apelację należało rozpoznać jako zażalenie, z tym że nie mogło być ono odrzucone z powodu przekroczenia terminu do jego wniesienia, o którym mowa w art. 394 § 2 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2003 r. II CZ 165/02, niepubl.). Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale połączonych Izb: Izby Cywilnej oraz Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 marca 1972 r., III CZP 27/71, także w razie odrzucenia pozwu wyrokiem środek odwoławczy podlega rozpoznaniu jako zażalenie również wtedy, gdy skarżący nazwał go rewizją; nie może być jednak odrzucony z powodu niezachowania terminu przewidzianego w art. 394 § 2 k.p.c. (OSNCP 1973, nr 1, poz. 1). W uchwale tej Sąd Najwyższy przesądził występujące zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie kontrowersje co do tego, czy o rodzaju środka odwoławczego decyduje przedmiot rozstrzygnięcia, czy forma nadana orzeczeniu przez sąd i jaki ma to wpływ na termin zaskarżenia. 3 Mając na uwadze fakt, że doręczenie wyroku z uzasadnieniem nastąpiło w dniu 4 października 2007 r. oraz, że apelacja została wniesiona do sądu w dniu 18 października 2007 r. trzeba stwierdzić, że termin do wniesienia apelacji został zachowany. Zachowanie terminu do wniesienia apelacji w omawianym wypadku przesądziło automatycznie o terminowym wniesieniu środka odwoławczego, mimo że nie jest on w istocie apelacją, lecz zażaleniem (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 2005 r. III CZ 40/05 niepubl.). Jak trafnie zatem podnosił skarżący, apelacja od wyroku sądu pierwszej instancji w części, w której umorzono postępowanie, podlegała rozpoznaniu jako zażalenie i nie mogła być odrzucona na skutek niezachowania terminu określonego w art. 394 § 2 k.p.c. oraz ze względu na nieadekwatny do zaskarżonego rozstrzygnięcia rodzaj środka odwoławczego. Z tej przyczyny zaskarżone postanowienie uchylono (art. 394 § 2 i 3 k.p.c. w zw. z art. 39515 § 1 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI