I CZ 57/16

Sąd Najwyższy2016-10-14
SNCywilneprawo spadkoweŚrednianajwyższy
spadektestamentwydziedziczeniezachowekpostępowanie spadkoweapelacjazażalenieSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na odrzucenie apelacji w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, uznając, że kwestia skuteczności wydziedziczenia nie mieści się w ramach tego postępowania.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, który odrzucił apelację w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku. Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty apelacji dotyczące oceny przyczyn wydziedziczenia nie należą do zakresu postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, które dotyczy ustalenia spadkobierców na podstawie testamentu. W związku z tym, apelacja nie miała substratu zaskarżenia, a zażalenie zostało oddalone.

Sąd Najwyższy w składzie trzech sędziów rozpoznał zażalenie uczestnika X. T. na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 5 maja 2016 r., które odrzuciło apelację wniesioną w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku. Sprawa pierwotnie dotyczyła wniosku A. K. przy udziale M. T. i X. T. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym, postanowił oddalić przedmiotowe zażalenie. Uzasadnienie opiera się na fundamentalnej zasadzie postępowania spadkowego. Sąd Najwyższy podkreślił, że w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku sąd ma za zadanie ustalić, kto jest spadkobiercą lub komu przysługuje zapis windykacyjny. Kwestie takie jak skuteczność wydziedziczenia, choć mogą mieć znaczenie dla innych postępowań (np. o zachowek), nie są przedmiotem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, jeśli powołanie do spadku wynika z testamentu. Skoro zarzuty apelacji dotyczyły wyłącznie braku oceny przyczyn wydziedziczenia, Sąd Okręgowy prawidłowo uznał, że apelacja nie miała podstawy prawnej i podlegała odrzuceniu z powodu braku substratu zaskarżenia. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, nie obciążając przy tym żalącego kosztami postępowania zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kwestia skuteczności wydziedziczenia nie mieści się w ramach postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, jeśli powołanie do spadku wynika z testamentu.

Uzasadnienie

Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku ma na celu ustalenie kręgu spadkobierców lub osób uprawnionych z zapisu windykacyjnego. Skuteczność wydziedziczenia jest istotna dla roszczeń o zachowek, ale nie dla samego stwierdzenia nabycia spadku na podstawie testamentu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

uczestnik X. T. (w zakresie oddalenia zażalenia)

Strony

NazwaTypRola
A. K.osoba_fizycznawnioskodawca
M. T.osoba_fizycznauczestnik
X. T.osoba_fizycznauczestnik

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwestia skuteczności wydziedziczenia nie należy do zakresu postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, gdy powołanie do spadku wynika z testamentu.

Godne uwagi sformułowania

Skoro zatem zarzuty apelacji dotyczyły wyłącznie braku oceny przyczyn wydziedziczenia, to Sąd Okręgowy trafnie uznał, że apelacja podlega odrzuceniu z uwagi na brak substratu zaskarżenia.

Skład orzekający

Marian Kocon

przewodniczący-sprawozdawca

Monika Koba

członek

Zbigniew Kwaśniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu postępowania o stwierdzenie nabycia spadku i jego odróżnienie od postępowań dotyczących zachowku oraz kwestii wydziedziczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy apelacja dotyczyła wyłącznie kwestii wydziedziczenia w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku na podstawie testamentu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną w prawie spadkowym, która może być pomocna dla prawników praktyków, ale nie zawiera przełomowych ani szeroko interesujących elementów.

Czy wydziedziczenie można kwestionować w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 57/16
POSTANOWIENIE
Dnia 14 października 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marian Kocon (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Monika Koba
‎
SSN Zbigniew Kwaśniewski
w sprawie z wniosku A. K.
‎
przy uczestnictwie M. T. i X. T.
‎
o stwierdzenie nabycia spadku,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 14 października 2016 r.,
‎
zażalenia uczestnika X. T.
na postanowienie Sądu Okręgowego w W.
‎
z dnia 5 maja 2016 r., sygn. akt V Ca […],
‎
oddala zażalenie; nie obciąża żalącego kosztami postępowania zażaleniowego.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 5 maja 2016 r. Sąd Okręgowy w W. odrzucił apelację uczestnika X. T., w sprawie z wniosku A. K., z udziałem M. T. i X. T., o stwierdzenie nabycia spadku.
W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik procesowy uczestnika X. T. wniósł o jego uchylenie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku sąd stwierdza nabycie spadku przez spadkobierców jak też stwierdza nabycie przedmiotu zapisu windykacyjnego. Wprawdzie ustalenie kręgu spadkobierców może łączyć się z kwestią skuteczności wydziedziczenia, jednak w sprawie taka sytuacja nie występuje. Powołanie do spadku wynika bowiem z testamentu, tak więc skuteczność wydziedziczenia ma znaczenie wyłącznie dla oceny zasadności roszczenia o zachowek. Tym samym nie mieści się w ramach postępowania o stwierdzenie nabycia spadku. Skoro zatem zarzuty apelacji dotyczyły wyłącznie braku oceny przyczyn wydziedziczenia, to Sąd Okręgowy trafnie uznał, że apelacja podlega odrzuceniu z uwagi na brak substratu zaskarżenia.
Z tych względów Sąd Najwyższy postanowił jak wyżej.
aw
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI