I CZ 57/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Okręgowego, uznając, że ocena zawinienia pełnomocnika w niedotrzymaniu terminu do wniesienia apelacji była zbyt automatyczna.
Strona powodowa wniosła apelację od wyroku Sądu Rejonowego, jednak wniesiono ją z uchybieniem terminu, wysyłając ją do niewłaściwego sądu. Sąd Rejonowy przywrócił termin, ale Sąd Okręgowy odrzucił apelację, uznając niedotrzymanie terminu za zawinione. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Okręgowego, wskazując na automatyzm oceny zawinienia i potrzebę uwzględnienia całokształtu okoliczności.
Sprawa dotyczyła apelacji wniesionej przez Wspólnotę Mieszkaniową "M." w O. od wyroku Sądu Rejonowego w O., który oddalił jej powództwo o zapłatę. Apelacja została wniesiona w dniu 7 grudnia 2011 r., jednak na adres Sądu Rejonowego w P. zamiast właściwego Sądu Rejonowego w O. Przekazanie jej do właściwego sądu nastąpiło dopiero 4 stycznia 2012 r., co skutkowało uchybieniem dwutygodniowego terminu. Strona powodowa wniosła o przywrócenie terminu, tłumacząc to pomyłką polegającą na potraktowaniu dwóch odrębnych apelacji jako jednej. Sąd Rejonowy w O. przychylił się do wniosku i przywrócił termin. Jednak Sąd Okręgowy w W., kontrolując postanowienie Sądu Rejonowego, odrzucił apelację, uznając niedotrzymanie terminu za zawinione przez pełnomocnika strony powodowej. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, uchylił je. Sąd Najwyższy uznał, że zaskarżone postanowienie cechuje automatyzm oceny zawinienia niedotrzymania terminu, podczas gdy ocena taka powinna być dokonywana z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy, a podważenie zasadności przywrócenia terminu przez sąd drugiej instancji wymaga jednoznacznej podstawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd drugiej instancji powinien dokonać oceny, czy niezachowany termin został zasadnie przywrócony przez sąd pierwszej instancji, jednak podważenie tej zasadności wymaga pewnej i jednoznacznej podstawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego cechuje automatyzm oceny zawinienia niedotrzymania terminu, a ocena ta powinna być dokonywana z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy. Podważenie zasadności przywrócenia terminu przez sąd drugiej instancji może być zaakceptowane tylko wtedy, gdy zachodzi ku temu pewna, jednoznaczna podstawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
Strona powodowa (Wspólnota Mieszkaniowa "M." w O.)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Wspólnota Mieszkaniowa "M." w O. | inne | powód |
| T. Spółka z o.o. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 373
Kodeks postępowania cywilnego
Kontrola dopuszczalności apelacji przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 39815 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w przedmiocie kasacji (tu zastosowane analogicznie do zażalenia).
Pomocnicze
k.p.c. art. 168 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przywrócenie terminu.
k.p.c. art. 370
Kodeks postępowania cywilnego
Kontrola dopuszczalności apelacji.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Postanowienie Sądu Najwyższego w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 39821
Kodeks postępowania cywilnego
Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego (tu zastosowane analogicznie).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ocena zawinienia niedotrzymania terminu do wniesienia apelacji przez Sąd Okręgowy była zbyt automatyczna i nie uwzględniała całokształtu okoliczności. Podważenie zasadności przywrócenia terminu przez sąd drugiej instancji wymaga pewnej i jednoznacznej podstawy, która w tej sprawie nie została wykazana.
Odrzucone argumenty
Omyłkowe wysłanie apelacji do niewłaściwego sądu obciążało pełnomocnika strony powodowej i stanowiło okoliczność zawinioną, nieusprawiedliwiającą przywrócenia terminu.
Godne uwagi sformułowania
Zaskarżone postanowienie cechuje automatyzm oceny zawinienia niedotrzymania terminu, a ocena ta powinna być dokonywana z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy.
Skład orzekający
Tadeusz Wiśniewski
przewodniczący
Agnieszka Piotrowska
członek
Kazimierz Zawada
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasad przywracania terminu procesowego w postępowaniu cywilnym, zwłaszcza w kontekście oceny zawinienia pełnomocnika i kontroli sądowej postanowień o przywróceniu terminu przez sąd wyższej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminu do wniesienia apelacji i jego przywrócenia, z uwzględnieniem błędów proceduralnych pełnomocnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne przestrzeganie procedur i jak sąd najwyższej instancji może korygować błędy sądów niższych instancji w ocenie zawinienia, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Sąd Najwyższy: Błąd pełnomocnika nie zawsze oznacza przegraną. Kluczowa jest ocena całokształtu okoliczności.”
Dane finansowe
WPS: 51 015,64 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 57/13 POSTANOWIENIE Dnia 19 czerwca 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący) SSN Agnieszka Piotrowska SSN Kazimierz Zawada (sprawozdawca) w sprawie z powództwa Wspólnoty Mieszkaniowej "M. " w O. przeciwko T. Spółce z o.o. w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 czerwca 2013 r., zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 13 lutego 2013 r., uchyla zaskarżone postanowienie. 2 Uzasadnienie Sąd Rejonowy w O. wyrokiem z dnia 2 listopada 2011 r. oddalił powództwo Wspólnoty Mieszkaniowej przeciwko T. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością o zapłatę 51 015,64 zł. Pełnomocnik strony powodowej otrzymał odpis tego wyroku z uzasadnieniem w dniu 23 listopada 2011 r. Dwutygodniowy termin do wniesienia apelacji od tego wyroku upływał więc w dniu 7 grudnia 2011 r., i tego dnia apelacja od niego została wniesiona, ale na adres Sądu Rejonowego w P. Przekazanie jej Sądowi Rejonowemu w O. nastąpiło w dniu 4 stycznia 2012 r., a więc już po upływie terminu do zaskarżenia wyroku wniesioną apelacją. Strona powodowa wniosła o przywrócenie tego terminu. We wniosku o przywrócenie terminu powołała się na pomyłkę, polegającą na potraktowaniu dwóch odrębnych apelacji jako jednej i „podłączeniu” apelacji od wyroku Sądu Rejonowego w O. (sygn. akt I C 4…/11) do apelacji od wyroku Sądu Rejonowego w P. (sygn. akt I C …/11). Postanowieniem z dnia 17 lipca 2012 r. Sąd Rejonowy w O. przywrócił stronie powodowej termin do wniesienia apelacji od wyroku z dnia 2 listopada 2011 r. Postanowieniem z dnia 13 lutego 2013 r. Sąd Okręgowy, po dokonaniu kontroli postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia 17 lipca 2012 r., odrzucił apelację strony powodowej od wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 2 listopada 2011 r. Orzekając tak, wskazał, że omyłkowe wysłanie apelacji w niniejszej sprawie wraz z apelacją w innej sprawie obciążało pełnomocnika strony powodowej. Stanowiło okoliczność zawinioną. Nie usprawiedliwiało więc przywrócenia terminu. W zażaleniu na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 13 lutego 2013 r. strona powodowa zarzuciła naruszenie art. 373 w związku z art. 168 § 1 k.p.c. Podniosła, że przesyłka zawierająca apelację została skierowana do niewłaściwego sądu nie w wyniku działania niedbałego. Podkreśliła także, że natychmiast po wykryciu pomyłki podjęte zostały kroki w celu jej naprawienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W ramach przewidzianej w art. 373 w związku z art. 370 k.p.c. kontroli dopuszczalności apelacji Sąd drugiej instancji powinien dokonać oceny, czy 3 niezachowany przez skarżącego termin do wniesienia apelacji został zasadnie przywrócony przez sąd pierwszej instancji. Jednakże podważenie zasadności przywrócenia terminu przez sąd drugiej instancji może być zaakceptowane tylko wtedy, gdy zachodzi ku temu pewna, jednoznaczna podstawa (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia: 25 sierpnia 1999 r., III CKN 695/99; z dnia 19 sierpnia 2004 r., V CZ 82/04; 23 marca 2007 r., V CZ 16/07; 12 marca 2009 r., V CZ 7/09; 24 czerwca 2010 r., IV CZ 32/10; 19 grudnia 2012 r., II CZ 146/12). W ocenie Sądu Najwyższego w składzie orzekającym, warunek ten nie został w sprawie spełniony. Zaskarżone postanowienie cechuje automatyzm oceny zawinienia niedotrzymania terminu, a ocena ta powinna być dokonywana z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. postanowił jak w sentencji, pozostawiając orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego końcowemu rozstrzygnięciu, zgodnie z art. 108 § 2 w związku z art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c. es
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI