I CZ 55/17

Sąd Najwyższy2017-05-10
SNCywilnepostępowanie wieczystoksięgoweŚrednianajwyższy
księgi wieczysteegzekucjaskarga kasacyjnapostępowanie nieprocesowesąd najwyższynieruchomości

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną w sprawie wpisu wzmianki o egzekucji, uznając, że takie postanowienie nie rozstrzyga o istocie sprawy.

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło skargę kasacyjną wnioskodawcy. Wnioskodawca domagał się wpisu wzmianki o toczącej się egzekucji w księdze wieczystej. Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu wzmianki o wszczęciu egzekucji nie jest postanowieniem rozstrzygającym co do istoty sprawy, a tym samym nie przysługuje od niego skarga kasacyjna. W konsekwencji, zażalenie zostało oddalone.

Przedmiotem postępowania było zażalenie wnioskodawcy (A. spółki z o.o.) na postanowienie Sądu Okręgowego w W., które odrzuciło skargę kasacyjną od postanowienia oddalającego wniosek o wpis wzmianki o toczącej się egzekucji w księdze wieczystej. Wnioskodawca argumentował, że postanowienie sądu drugiej instancji powinno podlegać zaskarżeniu kasacyjnemu. Sąd Najwyższy, odwołując się do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego (art. 519¹ § 1 k.p.c.) oraz utrwalonego orzecznictwa, wyjaśnił, że skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji co do istoty sprawy, które kończy postępowanie. W przypadku postępowań wieczystoksięgowych, postanowienia dotyczące wpisu lub wykreślenia wzmianki o wszczęciu egzekucji z nieruchomości, przewidzianej w art. 924 k.p.c., nie są uznawane za rozstrzygające co do istoty sprawy. Mają one charakter wpadkowy i zabezpieczający prawidłowy tok postępowania. Dlatego też, postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną od takiego orzeczenia było prawidłowe, a zażalenie wnioskodawcy podlegało oddaleniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, od postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu wzmianki o wszczęciu egzekucji z nieruchomości nie przysługuje skarga kasacyjna.

Uzasadnienie

Postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu wzmianki o wszczęciu egzekucji z nieruchomości, przewidzianego w art. 924 k.p.c., nie należy do kategorii postanowień co do istoty sprawy kończących postępowanie w sprawie, a zatem nie przysługuje od niego skarga kasacyjna zgodnie z art. 519¹ § 1 k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

B. spółka z o.o.

Strony

NazwaTypRola
A. spółki z o.o.spółkawnioskodawca
B. spółki z o.o.spółkauczestnik
W. S.A.spółkauczestnik
Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w W.instytucjawnioskodawca

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 519 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dopuszczalność skargi kasacyjnej od postanowień sądu drugiej instancji w sprawach cywilnych, w tym wieczystoksięgowych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wymogów formalnych skargi kasacyjnej, w tym zarzutów naruszenia przepisów postępowania.

k.p.c. art. 328 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wymogów uzasadnienia orzeczenia, w tym samodzielnego powołania podstawy prawnej.

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów k.p.c. do postępowań nieprocesowych.

u.k.w.h. art. 10 § 2

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Dotyczy wpisów w księgach wieczystych.

k.p.c. art. 924

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wpisu wzmianki o wszczęciu egzekucji z nieruchomości.

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dopuszczalności zażalenia.

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu wzmianki o egzekucji nie jest postanowieniem rozstrzygającym co do istoty sprawy. Od postanowienia o charakterze wpadkowym i zabezpieczającym nie przysługuje skarga kasacyjna.

Odrzucone argumenty

Postanowienie w przedmiocie wpisu w księdze wieczystej wzmianki o wszczęciu egzekucji jest postanowieniem, na które przysługuje skarga kasacyjna. Brak samodzielnego powołania podstawy prawnej orzeczenia przez Sąd Okręgowy.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie wieczystoksięgowe stanowi część postępowania nieprocesowego istotę sprawy" w postępowaniu wieczystoksięgowym określają przesłanki materialnoprawne wniosku rozstrzygnięciem co do istoty sprawy nie są wpisy ostrzeżeń i wzmianek o charakterze wpadkowym, zabezpieczające prawidłowy tok postępowania

Skład orzekający

Barbara Myszka

przewodniczący

Agnieszka Piotrowska

członek

Bogusław Dobrowolski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach wieczystoksięgowych dotyczących wpisu wzmianki o egzekucji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu wzmianki o egzekucji, nie innych wpisów w księgach wieczystych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach wieczystoksięgowych, co jest ważne dla praktyków prawa nieruchomości i egzekucyjnego.

Kiedy skarga kasacyjna w sprawach ksiąg wieczystych jest niedopuszczalna? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 55/17
POSTANOWIENIE
Dnia 10 maja 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Barbara Myszka (przewodniczący)
‎
SSN Agnieszka Piotrowska
‎
SSA Bogusław Dobrowolski (sprawozdawca)
w sprawie z wniosku A. spółki z o.o. w W.
‎
przy uczestnictwie B. spółki z o.o. w N., W. S.A. w W.
‎
o wpis ,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
‎
w dniu 10 maja 2017 r.,
‎
zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w W.
‎
z dnia 24 lutego 2017 r., sygn. akt V Ca 1741/16,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 7 stycznia 2016 r. Referendarz Sądowy  w Sądzie Rejonowym w W. oddalił wniosek Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W., do którego przyłączył się wierzyciel A. sp. z o.o. w W., o wpis w dziale III księgi wieczystej nr (…), prowadzonej dla nieruchomości należącej do dłużnika B. sp. z o.o. w W., wzmianki o toczącej się egzekucji w sprawie RM Km (...). Po rozpoznaniu skargi wierzyciela, Sąd Rejonowy w W. postanowieniem z dnia 31 maja 2016r. oddalił ten wniosek.  Postanowieniem z dnia 5 października 2016 r. Sąd Okręgowy w W. oddalił apelację A. sp. o. o. w W. od tego postanowienia.  Postanowieniem z dnia 24 lutego 2017 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy od tego postanowienia jako niedopuszczalną ze względu na to, że zaskarżone postanowienie  nie jest orzeczeniem rozstrzygającym co do istoty sprawy i nie przysługuje od niego skarga kasacyjna (art. 519
1
§ 1 k.p.c.).
W zażaleniu na to postanowienie wnioskodawca zarzucił naruszenie art. 398
6
§ 2 w zw. z art. 519
1
§ 1 k.p.c. poprzez błędne przyjęcie, że postanowienie w przedmiocie wpisu w księdze wieczystej wzmianki o wszczęciu egzekucji nie jest  postanowieniem, na które przysługuje skarga kasacyjna, oraz art. 328 § 2 w zw. z  art. 13 § 2 k.p.c. poprzez brak samodzielnego powołania podstawy prawnej orzeczenia. W konkluzji żalący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Postępowanie wieczystoksięgowe stanowi część postępowania nieprocesowego i dopuszczalność wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w   tym postępowaniu orzeczenia sądu drugiej instancji, wobec braku przepisów szczególnych, jest uregulowana w art. 519
1
k.p.c. Zgodnie z art. 519
1
§ 1 k.p.c., od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz od  postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie - w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego - przysługuje skarga kasacyjna, chyba że przepis szczególny stanowi  inaczej. Dopuszczalność wniesienia skargi kasacyjnej od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji w sprawach wieczystoksięgowych zależy więc od  spełnienia dwóch warunków, tj. aby było ono wydane co do istoty sprawy i kończyło postępowanie.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. postanowienie z dnia 29 czerwca 2004 r., II CK 541/03, OSNC 2005, nr 6, poz. 112) wyjaśniono, że "istotę sprawy" w postępowaniu wieczystoksięgowym określają przesłanki materialnoprawne wniosku, taka bowiem postać orzeczeń jest właściwa rozstrzygnięciu o zasadności żądania wnioskodawcy domagającego się udzielenia ochrony prawnej przez potwierdzenie jego praw rzeczowych (wpisy w dziale II), ukonstytuowania ich, jeżeli  przepis takiego wpisu wymaga (wpisy w dziale II albo IV) lub wzmocnienia skuteczności praw osobistych i roszczeń (wpisy w dziale III, wymienione w art. 16 u.k.w.h. i innych ustawach) , natomiast rozstrzygnięciem co do istoty sprawy nie  są  wpisy ostrzeżeń i wzmianek o charakterze wpadkowym, zabezpieczające prawidłowy tok postępowania wieczystoksięgowego lub innego albo zabezpieczające skuteczność ewentualnego orzeczenia (np. ostrzeżenie przewidziane w art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 6 grudnia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, Dz. U. Nr 149, poz. 703, ze zm., w art. 10 ust. 2 u.k.w.h., w art. 924 k.p.c. lub dokonane na podstawie art. 755 k.p.c.). Postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu (lub wykreślenia) w księdze wieczystej wszczęcia egzekucji z nieruchomości, przewidzianego w art. 924 k.p.c., nie należy do kategorii postanowień co do istoty sprawy kończących postępowanie w sprawie i nie przysługuje od niego skarga kasacyjna (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 18 kwietnia 2007 r., V CZ 27/07 nie publ. i z dnia 27 czerwca 2013 r., III CSK 244/12, nie publ.).
Z przytoczonych względów zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art. 398
14
w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c.
jw
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI