I CZ 54/09

Sygn. akt I CZ 54/09 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 5 listopada 2009 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
 
 
SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Zbigniew Kwaśniewski 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote 
 
 
 
w sprawie z wniosku J.Ś. i R.G. 
przy uczestnictwie E.Ś. 
o stwierdzenie nabycia służebności gruntowej przez zasiedzenie, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 5 listopada 2009 r., 
zażalenia uczestnika postępowania  
na postanowienie Sądu Okręgowego w O. 
z dnia 13 maja 2009 r., sygn. akt [...], 
 
 
 
oddala zażalenie i zasądza od uczestnika postępowania na 
rzecz wnioskodawców kwoty po 120 zł (sto dwadzieścia) tytułem 
zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Postanowieniem z dnia 13 maja 2009 r. Sąd Okręgowy w O. odrzucił 
apelacje wnioskodawców J.Ś. i R.G. oraz uczestnika E.Ś. od postanowienia Sądu 
Rejonowego w O. z dnia 11 lutego 2009 r.  
Zażalenie od tego postanowienia wniósł uczestnik postępowania E.Ś. 
zaskarżając je w części odrzucającej jego apelację. Postanowieniu Sądu 
Okręgowego zarzucił naruszenie art. 1302 § 3 w związku z art. 373 k.p.c. oraz art. 4 
ust. 1 w związku z art. 39 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach 
sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. 2005, Nr 167, poz. 1398 ze zm.) przez ich 
błędną wykładnię i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zażalenie uczestnika postępowania E.Ś. jest nie uzasadnione. Sąd 
Okręgowy w O. przyjął trafnie, że w sprawie zachodzi współuczestnictwo formalne, 
o którym mowa w art. 72 § 1 pkt 2 k.p.c. Przepis art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 
2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. 2005, Nr 167, poz. 
1398 ze zm. – dalej u.k.s.c.) przyjmuje, jako zasadę, iż opłatę sądową pobiera się 
od pisma podlegającego opłacie. Jednakże w przypadku współuczestnictwa 
formalnego, kiedy roszczenia lub zobowiązania kilku osób są jednego rodzaju i są 
oparte na jednakowej podstawie faktycznej i prawnej, każdy współuczestnik uiszcza 
opłatę oddzielnie, stosownie do swojego roszczenia lub zobowiązania, gdyż w 
takim przypadku jest tyle wartości przedmiotu sporu (zaskarżenia), ilu jest 
współuczestników wnoszących jedno pismo (por. postanowienie SN z dnia 26 maja 
1998 r., III CZP 69/98 – niepubl.). Dał temu również wyraz Sąd Najwyższy w 
postanowieniu z dnia 29 stycznia 2008 r., IV CZ 7/08 – niepubl., stwierdzając, że w 
sytuacji, gdy współuczestnictwo jest tylko formalne, każdy ze współuczestników 
powinien uiścić opłatę od apelacji oddzielnie, stosownie do swojego roszczenia. 
Zatem w sytuacji, gdy w jednym postępowaniu rozpoznano faktycznie dwa wnioski 
o stwierdzenie zasiedzenia służebności, apelacja uczestnika postępowania, 
dotycząca całego postanowienia Sądu Rejonowego, które ich dotyczyło, podlegała 

 
3 
opłacie w wysokości 400 zł. Sąd Okręgowy zasadnie zatem ocenił, że apelacja 
wniesiona przez uczestnika postępowania nie została opłacona należycie. 
Wiedzy o obowiązku uiszczenia w terminie prawidłowej co do wysokości 
opłaty od pisma lub środka zaskarżenia, który podlega opłacie, nie można uznać za 
zbyt 
wygórowane 
wymaganie 
wobec 
zawodowego 
pełnomocnika 
(por. 
uzasadnienie uchwały SN z dnia 20 maja 2003 r., III CZP 16/03, OSNC 2004 nr 3, 
poz. 33). Nie można podzielić zatem oceny skarżącego, że wykładnia art. 4 ust. 1 
w zw. z art. 39 ust. 1 u.k.s.c., której dokonał Sąd Okręgowy była zbyt formalistyczna 
i spowodowała naruszenie wymogu sprawiedliwości orzeczenia. 
Z tych względów na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 38914 k.p.c., 
Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. O kosztach postępowania 
zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w związku z art. 3941 § 3 oraz 
w związku z art. 391 i 39821 k.p.c.