I CZ 46/15

Sąd Najwyższy2015-05-20
SNCywilneprawa rzeczoweŚrednianajwyższy
spółdzielnia mieszkaniowauchwaływartość przedmiotu zaskarżeniaskarga kasacyjnaprawa majątkoweprawa rzeczowenieruchomości

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu zbyt niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia, uznając sprawę za majątkową.

Powódka zaskarżyła postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jej skargę kasacyjną z powodu niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia (200 zł za każdą z sześciu uchwał). Sąd Najwyższy uznał, że sprawa o uchylenie uchwał spółdzielni, które dotyczą ustalenia własności domów i udziału w gruncie, ma charakter majątkowy. W związku z tym, że wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekroczyła progu wymaganego dla skargi kasacyjnej, zażalenie powódki zostało oddalone.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki E. K. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jej skargę kasacyjną. Sąd Apelacyjny ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia dla każdej z sześciu zaskarżonych uchwał na kwotę 200 zł, co skutkowało odrzuceniem skargi ze względu na zbyt niską wartość. Powódka domagała się uchylenia uchwał Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej „M.” w W., które dotyczyły ustalenia przedmiotu odrębnej własności domów jednorodzinnych i błędnego określenia jej udziału w prawie wieczystego użytkowania gruntu. Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów z 10 maja 2011 r. (III CZP 126/11), stwierdził, że sprawa o uchylenie uchwał organów spółdzielni jest sprawą o prawa niemajątkowe tylko wtedy, gdy przedmiotem uchwały są prawa lub obowiązki o charakterze niemajątkowym. W niniejszej sprawie, ze względu na dominujący pierwiastek ekonomiczny uchwał dotyczących własności i udziału w gruncie, sprawa ma charakter majątkowy. Sąd Najwyższy potwierdził, że wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym nie może być wyższa niż wskazana w apelacji, a powódka sama określiła łączną wartość na 1200 zł (6 x 200 zł). W związku z tym zażalenie powódki zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Sprawa ma charakter majątkowy, ponieważ uchwały zawierają jako element dominujący pierwiastek ekonomiczny.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na uchwale składu siedmiu sędziów SN z 10 maja 2011 r. (III CZP 126/11), zgodnie z którą sprawa o uchylenie uchwały organu spółdzielni jest sprawą o prawa niemajątkowe tylko wtedy, gdy przedmiotem uchwały są prawa lub obowiązki o charakterze niemajątkowym. W tym przypadku uchwały dotyczyły własności i udziału w gruncie, co ma charakter majątkowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Spółdzielnia Mieszkaniowa "M."

Strony

NazwaTypRola
E. K.osoba_fizycznapowódka
Spółdzielnia Mieszkaniowa "M." w W.spółkapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W związku z art. 398² § 1 k.p.c. - skarga kasacyjna dopuszczalna tylko, jeżeli przedmiot zaskarżonej uchwały są prawa lub obowiązki o charakterze niemajątkowym.

k.p.c. art. 398² § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o prawa niemajątkowe.

k.p.c. art. 19

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oznaczania wartości przedmiotu sporu, a contrario - brak możliwości oznaczenia wartości w sprawach o prawa niemajątkowe.

k.p.c. art. 219

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy połączenia spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o uchylenie uchwał spółdzielni dotyczących własności i udziału w gruncie ma charakter majątkowy. Wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym nie może być wyższa niż wskazana w apelacji. Powódka sama określiła wartość przedmiotu zaskarżenia na 1200 zł.

Odrzucone argumenty

Argumentacja powódki, że uchwały miały charakter niemajątkowy, a wskazane kwoty 200 zł były tylko na wypadek takiego uznania.

Godne uwagi sformułowania

w kontekście takich ustaleń nie może budzić wątpliwości, że roszczenie powódki ma charakter majątkowy ponieważ w omawianej sprawie nie zachodzi wskazana okoliczność, a uchwały zawierają jako element dominujący pierwiastek ekonomiczny, należy przyjąć majątkowy ich charakter zgodnie zaś z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym nie może przewyższać wartości przedmiotu zaskarżenia wskazanej w apelacji

Skład orzekający

Tadeusz Wiśniewski

przewodniczący, sprawozdawca

Grzegorz Misiurek

członek

Bogumiła Ustjanicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru majątkowego spraw dotyczących uchwał spółdzielni mieszkaniowych w kontekście dopuszczalności skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania własności i udziału w gruncie; interpretacja uchwały III CZP 126/11.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie spółdzielczym i nieruchomościach, ponieważ precyzuje kryteria odróżniania spraw majątkowych od niemajątkowych w kontekście dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Kiedy uchwała spółdzielni staje się sprawą majątkową? Kluczowe rozróżnienie dla skargi kasacyjnej.

Dane finansowe

WPS: 1200 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 46/15
POSTANOWIENIE
Dnia 20 maja 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Grzegorz Misiurek
‎
SSN Bogumiła Ustjanicz
w sprawie z powództwa E. K.
‎
przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej "M." w W.
‎
o uchylenie uchwał,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
‎
w dniu 20 maja 2015 r.,
‎
zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego
‎
z dnia 2 lutego 2015 r.,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 2 lutego 2015 r., wydanym w sprawie w sprawie z powództwa E. K. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej „M.” z siedzibą w W. o uchylenie uchwał bliżej określonych w pozwie, Sąd  Apelacyjny ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia dla każdej z zaskarżonych przez powódkę uchwał na kwotę 200 zł i odrzucił skargę kasacyjną ze względu na zbyt niską wartość przedmiotu zaskarżenia.
Powódka zaskarżyła to postanowienie zażaleniem i zażądała jego uchylenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Jak wynika z akt sprawy, powództwo skarżącej dotyczyło uchylenia sześciu uchwał Zarządu pozwanej Spółdzielni, którymi ustalono przedmiot odrębnych własności  oznaczonych domów jednorodzinnych (segmentów) w zabudowie bliźniaczej. W  ocenie skarżącej, w wyniku wadliwości tych uchwał doszło do błędnego określenia wysokości jej udziału w prawie wieczystego użytkowania gruntu stanowiącego drogę dojazdową do jej nieruchomości. W kontekście takich ustaleń nie może budzić wątpliwości, że roszczenie powódki ma charakter majątkowy, gdyż przedmiot zaskarżonych uchwał stanowi prawo o charakterze majątkowym, a powódka wstępując na drogę sądową zażądała udzielenia ochrony jej interesowi majątkowemu. Stanowisko to pozostaje w zgodzie z mającą moc zasady prawnej uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 10 maja 2011 r., III CZP 126/11, OSNC 2011/11/117, w której przyjęto, że sprawa o uchylenie, ustalenie nieistnienia oraz o stwierdzenie nieważności uchwały organów spółdzielni jest sprawą o prawa niemajątkowe, w której skarga kasacyjna jest dopuszczalna (art. 398
1
§ 1 w związku z art. 398
2
§ 1 k.p.c.), tylko jeżeli przedmiotem zaskarżonej uchwały są prawa lub obowiązki o charakterze niemajątkowym. Ponieważ w omawianej sprawie nie zachodzi wskazana okoliczność, a uchwały zawierają jako element dominujący pierwiastek ekonomiczny, należy przyjąć majątkowy ich charakter. Zgodnie zaś z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym nie może przewyższać wartości przedmiotu zaskarżenia wskazanej w apelacji. W związku z tym trafne jest stanowisko Sadu Apelacyjnego, który ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na łączną kwotę 1200 zł. Jest to zgodne ze stanowiskiem samej skarżącej, skoro w pozwach - sprawy na podstawie art. 219 k.p.c. zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia - wskazywała jako wartość przedmiotu sporu w odniesieniu do czterech  uchwał kwoty po 200 zł, a w odniesieniu do dwóch innych uchwał łączną kwotę 22.000 zł, a następnie w apelacji od wyroku Sądu pierwszej instancji (k. 356) określiła wartość przedmiotu zaskarżenia poszczególnych sześciu zaskarżonych uchwał kwotami po 200 zł, a łącznie na 1200 zł (6 x 200 zł). Nie można zatem uznać za trafne stanowiska skarżącej, że wskazane wartości po 200 zł co do każdej zaskarżonej uchwały były określone jedynie na wypadek uznania niemajątkowego charakteru sprawy. Jest bowiem oczywiste, że w wypadku roszczeń o prawa niemajątkowe nie ma nie tylko obowiązku, ale wręcz możliwości oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 19 k.p.c.
a contrario
).
Z powyższych względów zażalenie podlegało oddaleniu (art. 398
14
w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI