I CZ 46/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu apelacji, uznając wezwanie do uzupełnienia braków formalnych za wadliwe i pozostawiając rozstrzygnięcie o kosztach do orzeczenia końcowego.
Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powódki z powodu nieusunięcia braków formalnych w terminie. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uchylił to postanowienie. Uzasadnił to wadliwością wezwania do uzupełnienia braków, które było niejasne i mylące, a także uwzględniło szczególną sytuację powódki (leczenie psychiatryczne). Sąd Najwyższy uznał również, że pełnomocnictwo substytucyjne było prawidłowe, a ponowne wezwanie mogło być traktowane jako przedłużenie terminu.
Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powódki K. K. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, wskazując na nieusunięcie braków formalnych apelacji w wyznaczonym terminie, zgodnie z art. 373 k.p.c. w zw. z art. 370 k.p.c. Sąd Apelacyjny uznał, że późniejsze uzupełnienie braków przez pełnomocnika z urzędu było bezskuteczne. Powódka wniosła zażalenie, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym dotyczące niejasności wezwania do uzupełnienia braków, prawidłowości uzupełnienia przez pełnomocnika oraz spełnienia wymogów apelacji. Pozwana wniosła o odrzucenie zażalenia, kwestionując umocowanie pełnomocnika substytucyjnego. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za zasadne. Stwierdził, że pełnomocnictwo substytucyjne było prawidłowe, a zarzuty pozwanej dotyczące braku umocowania nie miały podstaw. Sąd Najwyższy podkreślił, że treść wezwania do usunięcia braków formalnych musi być jasna i zrozumiała, uwzględniając możliwości percepcji strony. Wskazał na wadliwość wezwania Sądu Okręgowego, które było nieczytelne, mylące i mogło wprowadzić w błąd. Zwrócił uwagę na szczególną sytuację powódki (leczenie psychiatryczne) i fakt, że ponowne wezwanie mogło być uznane za przedłużenie terminu. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i pozostawił rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego do orzeczenia końcowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, ponowne wysłanie wezwania przez Sąd Okręgowy, w kontekście złożonego w terminie do usunięcia braków apelacji pisma powódki, może być uznane za przedłużenie sądowego terminu do usunięcia braków formalnych apelacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że ponowne wysłanie wezwania przez Sąd Okręgowy, w sytuacji gdy powódka złożyła pismo w terminie do usunięcia braków, może być traktowane jako przedłużenie tego terminu, co niweluje skutki pierwszego wadliwego wezwania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
powódka K. K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. K. | osoba_fizyczna | powódka |
| S. & R. Spółka z o.o. w W. | spółka | pozwana |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 373
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odrzucenia apelacji w przypadku nieusunięcia braków formalnych w terminie.
k.p.c. art. 370
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odrzucenia apelacji w przypadku nieusunięcia braków formalnych w terminie.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 39815 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
k.p.c. art. 39821 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania przez Sąd Najwyższy.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 168
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy uzupełniania braków formalnych.
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny dowodów, ale w kontekście wadliwości wezwania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwość wezwania do uzupełnienia braków formalnych apelacji (niejasność, mylące sformułowania, uwzględnienie stanu zdrowia powódki). Prawidłowość pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez pełnomocnika z urzędu. Możliwość uznania ponownego wezwania za przedłużenie terminu do usunięcia braków.
Odrzucone argumenty
Argumenty pozwanej dotyczące braku umocowania pełnomocnika substytucyjnego. Argumenty Sądu Apelacyjnego o bezskuteczności uzupełnienia braków przez pełnomocnika z urzędu po terminie.
Godne uwagi sformułowania
treść wezwania do usunięcia braków formalnych musi być ujęta w sposób dostępny, czytelny oraz zrozumiały, w tym powinna uwzględniać możliwości percepcji osoby niezorientowanej w regulacjach procesowych nieprecyzyjne wezwanie do usunięcia braków środka zaskarżenia nie może powodować jego odrzucenia ponowne wysłanie wezwania przez Sąd Okręgowy, w kontekście złożonego w terminie do usunięcia braków apelacji pisma powódki z dnia 13 marca 2012 r., może być uznane za przedłużenie sądowego terminu do usunięcia braków formalnych apelacji
Skład orzekający
Antoni Górski
przewodniczący
Irena Gromska-Szuster
członek
Krzysztof Strzelczyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych wezwań sądowych, znaczenie stanu zdrowia strony dla zrozumiałości wezwań, zasady postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym, dopuszczalność pełnomocnictwa substytucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (zażalenie na odrzucenie apelacji) i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących braków formalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne i zrozumiałe formułowanie wezwań sądowych, zwłaszcza w kontekście indywidualnych okoliczności strony (stan zdrowia). Podkreśla również subtelności postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym.
“Czy niejasne wezwanie sądu może zniweczyć szanse na sprawiedliwość? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 46/13 POSTANOWIENIE Dnia 23 maja 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Antoni Górski (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) w sprawie z powództwa K. K. przeciwko S. & R. Spółce z o.o. w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 maja 2013 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 31 stycznia 2013 r., uchyla zaskarżone postanowienie i pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2013 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powódki K. K. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 14 grudnia 2011 r. w sprawie przeciwko pozwanej S. & R. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. Sąd wskazał, że powódka nie usunęła braków formalnych apelacji w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, co stanowiło przyczynę odrzucenia apelacji na podstawie art. 373 k.p.c. w zw. z art. 370 k.p.c. Sąd Apelacyjny późniejsze uzupełnienie braków formalnych przez wyznaczonego następczo pełnomocnika z urzędu uznał za bezskuteczne. Sąd Apelacyjny wskazał także, że w jego ocenie niedopuszczalna jest konwalidacja uchybienia w postaci nieprawidłowego wykonania lub niewykonania wezwania do uzupełnienia braków formalnych apelacji, przez działanie pełnomocnika z urzędu, który został wyznaczony już po upływie terminu określonego w doręczonym bezpośrednio stronie wezwaniu sądowym. W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik działający jako substytut pełnomocnika wyznaczonego z urzędu domagając się uchylenia punktu 1 i 3 zaskarżonego postanowienia podniósł szereg zarzutów naruszenia przepisów postępowania, w tym: art. 168 k.p.c. w zw. z art. 373 k.p.c. w zw. z art. 370 k.p.c.; art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. i art. 233 w zw. z art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. W obszernym uzasadnieniu zostały podniesione m.in. niejasności wezwania do uzupełnienia braków formalnych apelacji, spełnienie wymogów apelacji przez pismo złożone przez powódkę noszące tytuł „Apelacja i wniosek", prawidłowość uzupełnienia braku formalnego apelacji przez pełnomocnika, któremu doręczono stosowne wezwanie do uzupełnienia braków formalnych. W odpowiedzi na zażalenie pozwana wniosła o odrzucenie, a ewentualnie o oddalenie zażalenia w całości. W ocenie strony pozwanej pełnomocnictwo substytucyjne udzielone przez adw. P. S. adw. A. G., jako sporządzone dopiero w dniu 28 marca 2013 r., tj. po złożeniu zażalenia nie stanowi wystarczającego umocowania do złożenia zażalenia. 3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie okazało się zasadne. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że nie ma podstaw do odrzucenia zażalenia ze względu na zarzucany przez pozwaną brak umocowania pełnomocnika składającego zażalenie. W ocenie Sądu Najwyższego umocowanie to wynika ze złożonego do akt pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez pełnomocnika z urzędu adw. P. S. adw. A.G. W postępowaniu zażaleniowym przed Sądem Najwyższym dotyczącym zażalenia na odrzucenie apelacji nie znajdują zastosowania wypowiedzi judykatury określające wymogi stawiane pełnomocnictwu do wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym (por. uchwałę siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07, OSNC 2008/11/122). Postępowanie toczące się przed Sądem Najwyższym na skutek zażalenia wniesionego na podstawie art. 3941 k.p.c. stanowi kontynuację postępowania przed sądami powszechnymi, które nie zostało jeszcze prawomocnie zakończone. Tym samym udzielone w sprawie pełnomocnictwo substytucyjne z dnia 17 maja 2012 r. stanowi prawidłowe umocowanie pełnomocnika substytucyjnego. Z tej przyczyny wezwanie z dnia 26 marca 2013 r. do usunięcia braku formalnego w postaci zobowiązania do złożenia pełnomocnictwa substytucyjnego upoważniającego adw. G. do zastępowania adw. S. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym było bezprzedmiotowe. Odnosząc się do zarzutów zażalenia, trzeba zwrócić uwagę na występowanie w sprawie szczególnych okoliczności w postaci podnoszonego wielokrotnie przez powódkę faktu jej leczenia psychiatrycznego. W orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się, że treść wezwania do usunięcia braków formalnych musi być ujęta w sposób dostępny, czytelny oraz zrozumiały, w tym powinna uwzględniać możliwości percepcji osoby niezorientowanej w regulacjach procesowych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2011 r., I CZ 81/11, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2005 r., III UZ 20/04, OSNP 2005/16/258). Sądowi Apelacyjnemu znany był zarówno poziom prawny pism składanych przez skarżącą, jak i okoliczność leczenia psychiatrycznego oraz przyjmowania silnych leków antydepresyjnych przez 4 powódkę, co wynika z jej oświadczeń zawartych w pismach procesowych, a w zakresie faktu leczenia zostało potwierdzone w zaświadczeniu lekarskim złożonym do akt sprawy. Wezwanie do usunięcia braków formalnych, powinno dotyczyć tylko takich braków, które faktycznie uniemożliwiają nadanie sprawie biegu (wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 31 stycznia 2012 r., I Acz 144/12). Wystosowane przez Sąd Okręgowy wezwanie z dnia 20 lutego 2012 r. jest mało czytelne pod względem językowym. Ponadto zbędnie i myląco odnosi się m.in. do obowiązku wskazania nowych faktów lub dowodów, co nie stanowi elementu konstrukcyjnego apelacji. Dodatkowo mogło wprowadzić osobę niebędącą prawnikiem w błąd poprzez zbędne podanie numeru konta bankowego, szczególne pogrubienie czcionki w tym zakresie oraz nakazanie umieszczenia numeru sygnatury sprawy w tytule przelewu, podczas gdy w poprzedzającej treści wezwania brak wezwania do usunięcia braków fiskalnych. W judykaturze panuje zgodny pogląd, że nieprecyzyjne wezwanie do usunięcia braków środka zaskarżenia nie może powodować jego odrzucenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2011 r., I CZ 81/11, niepubl., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2008 r., III CSK 235/07, niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2005 r., III UZ 20/00, publ. w OSNP 2005/16/258, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2006 r., II CZ 131/05, niepubl.). Ponowne wystosowanie wezwania do usunięcia braków apelacji o niemal identycznej (nieprawidłowej) treści jak poprzednie i skierowanie tego wezwania do wyznaczonego w międzyczasie z urzędu pełnomocnika powódki, niweluje skutki pierwszego wadliwego wezwania, zatem bieg terminu do usunięcia braków apelacji w rozpoznawanej sprawie należy liczyć od daty doręczenia wezwania pełnomocnikowi powódki (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 1998 r., III CKN 871/98, niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 marca 2011 r., II UZ 44/10, niepubl.). Powtórne wysłanie wezwania przez Sąd Okręgowy, w kontekście złożonego w terminie do usunięcia braków apelacji pisma powódki z dnia 13 marca 2012 r., 5 może być uznane za przedłużenie sądowego terminu do usunięcia braków formalnych apelacji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 marca 1998 r., I CKN 718/97, niepubl., postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2002 r., lI CZ 47/02, niepubl.). Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39815 § 1 k.p.c. oraz art. 39821 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 108 § 2 k.p.c. orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI