I CZ 42/21

Sąd Najwyższy2021-06-10
SNinnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
sąd najwyższyzażaleniewznowienie postępowanianiedopuszczalnośćśrodek zaskarżeniakodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie na postanowienie o oddaleniu skargi o wznowienie postępowania, uznając je za niedopuszczalne z uwagi na zamknięty katalog środków zaskarżenia do SN.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skarżącego M. C. na postanowienie Sądu Apelacyjnego oddalające jego skargę o wznowienie postępowania w sprawie o uznanie za osobę stwarzającą zagrożenie. Sąd Najwyższy uznał jednak, że zażalenie jest niedopuszczalne, ponieważ postanowienie sądu drugiej instancji oddalające skargę o wznowienie postępowania nie znajduje się w zamkniętym katalogu orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do SN zgodnie z art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c. W związku z tym, zażalenie zostało odrzucone.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał sprawę ze skargi M. C. o wznowienie postępowania, które zostało zakończone prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego z dnia 7 czerwca 2018 r. o uznaniu go za osobę stwarzającą zagrożenie. Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 19 listopada 2020 r. oddalił skargę M. C. o wznowienie postępowania. M. C. wniósł zażalenie na to postanowienie. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niedopuszczalne, powołując się na art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c., który określa zamknięty katalog orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego. Postanowienie sądu drugiej instancji oddalające skargę o wznowienie postępowania nie mieści się w tym katalogu. Sąd Najwyższy podkreślił, że od takiego orzeczenia przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Ponieważ pełnomocnik skarżącego konsekwentnie traktował pismo jako zażalenie, a nie skargę kasacyjną, i nie zastosowano art. 130 § 1 zd. 2 k.p.c. do konwalidacji niedopuszczalnego środka zaskarżenia, Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie na podstawie art. 398⁶ § 3 k.p.c. w zw. z art. 394¹ § 3 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie sądu drugiej instancji oddalające skargę o wznowienie postępowania nie jest zaskarżalne zażaleniem do Sądu Najwyższego.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c., katalog orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego jest zamknięty i nie obejmuje postanowień oddalających skargę o wznowienie postępowania. Od takiego orzeczenia przysługuje skarga kasacyjna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy (wobec niedopuszczalności zażalenia)

Strony

NazwaTypRola
M. C.osoba_fizycznaskarżący
Dyrektor Zakładu Karnego w R.instytucjawnioskodawca
M. C.osoba_fizycznauczestnik
Prokurator Prokuratury Regionalnej w R.organ_państwowyuczestnik

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 394¹ § § 1 i 1¹

Kodeks postępowania cywilnego

Określa zamknięty katalog orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego.

k.p.c. art. 398⁶ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o odrzuceniu zażalenia w związku z jego niedopuszczalnością.

Pomocnicze

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazuje na możliwość odrzucenia zażalenia.

k.p.c. art. 130 § § 1 zd. 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy możliwości naprawienia błędów w piśmie procesowym, ale nie w przypadku wyboru niedopuszczalnego środka zaskarżenia.

u.p.o.z.

Ustawa o postępowaniu wobec osób z zaburzeniami psychicznymi stwarzających zagrożenie życia, zdrowia lub wolności seksualnej innych osób

Ustawa, na podstawie której toczyło się pierwotne postępowanie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie sądu drugiej instancji oddalające skargę o wznowienie postępowania nie znajduje się w zamkniętym katalogu orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego. Pełnomocnik dokonał świadomego wyboru niedopuszczalnego środka zaskarżenia (zażalenia zamiast skargi kasacyjnej), co wyklucza zastosowanie art. 130 § 1 zd. 2 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

Zażalenie podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne. Opisany katalog orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego ma charakter zamknięty. Wobec dokonania wyboru przez profesjonalnego pełnomocnika niedopuszczalnego środka zaskarżenia, w sprawie nie może znaleźć zastosowania art. 130 § 1 zd. 2 k.p.c.

Skład orzekający

Beata Janiszewska

przewodniczący-sprawozdawca

Marcin Krajewski

członek

Ewa Stefańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności środków zaskarżenia do Sądu Najwyższego, w szczególności w kontekście postanowień o wznowieniu postępowania oraz stosowania art. 130 k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd drugiej instancji orzeka w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego jego własnym prawomocnym orzeczeniem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych ze względu na precyzyjne określenie dopuszczalności środków zaskarżenia do Sądu Najwyższego i interpretację art. 130 k.p.c.

Kiedy zażalenie do SN jest niedopuszczalne? Kluczowa interpretacja SN ws. wznowienia postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I CZ 42/21
POSTANOWIENIE
Dnia 10 czerwca 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Beata Janiszewska (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Marcin Krajewski
‎
SSN Ewa Stefańska
w sprawie ze skargi M. C. o wznowienie postępowania
‎
w sprawie z wniosku Dyrektora Zakładu Karnego w R.
‎
przy udziale M. C. i Prokuratora Prokuratury Regionalnej w R.
‎
o uznanie za osobę stwarzającą zagrożenie, zakończonej prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w
(…)
z dnia 7 czerwca 2018 r.,
‎
sygn. akt I ACa
(…)
,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 czerwca 2021 r.,
‎
zażalenia skarżącego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w
(…)
‎
z dnia 19 listopada 2020 r., sygn. akt I ACa
(…)
,
odrzuca zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 19 listopada 2020 r. Sąd Apelacyjny w (…) oddalił skargę uczestnika M. C. o wznowienie postępowania w sprawie o uznanie uczestnika za osobę stwarzającą zagrożenie, toczącego się na podstawie ustawy z dnia 22 listopada 2013 r. o postępowaniu wobec osób z zaburzeniami psychicznymi stwarzających zagrożenie życia, zdrowia lub wolności seksualnej innych osób (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1346 z późn. zm.), a zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w (…) z 7 czerwca 2018 r., I ACa (…). Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, wniósł zażalenie na to postanowienie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne.
Zgodnie z art. 394
1
§ 1 i 1
1
k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną, postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia bądź w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Opisany katalog orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego ma charakter zamknięty (postanowienie Sądu Najwyższego z 30 września 2020 r., I CZ 37/20). Postanowienie sądu drugiej instancji oddalające skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tego sądu nie należy do żadnej z tych kategorii, co oznacza, że na takie postanowienie w obecnym stanie prawnym nie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego.
Wypada przypomnieć, że sąd, który orzekał w pierwotnej sprawie jako sąd drugiej instancji, rozpatrując skargę o wznowienie postępowania, nie działa jako sąd pierwszej instancji, lecz zachowuje pozycję z postępowania w sprawie pierwotnej. Wydane przez ten sąd orzeczenie jest więc orzeczeniem sądu drugiej instancji, co wyznacza krąg dopuszczalnych środków, jakie mogą być wniesione od tego orzeczenia (postanowienie Sądu Najwyższego z 6 grudnia 2007 r., IV CZ 107/07). Za utrwalony należy uznać pogląd orzecznictwa, zgodnie z którym od takiego orzeczenia przysługuje skarga kasacyjna (wyrok Sądu Najwyższego z 10 września 1997 r., I PKN 245/97, postanowienie Sądu Najwyższego z 21 września 2006 r., I CZ 40/06).
Analiza złożonego przez uczestnika środka zaskarżenia nie pozostawia wątpliwości, że sporządzający ten środek pełnomocnik konsekwentnie traktował złożone pismo jako zażalenie. Taki wniosek wynika zarówno z tytułu pisma, jak i sposobu jego skonstruowania, w tym braku charakterystycznych dla skargi kasacyjnej elementów, o których mowa w art. 398
4
§ 2 i 3 zd. 2 k.p.c. Wobec dokonania wyboru przez profesjonalnego pełnomocnika niedopuszczalnego środka zaskarżenia, w sprawie nie może znaleźć zastosowania art. 130 § 1 zd. 2 k.p.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z 6 grudnia 2007 r., IV CZ 107/07). Hipoteza wywodzonej z tego przepisu normy obejmuje bowiem wyłącznie mylne oznaczenie pisma oraz inne oczywiste niedokładności. Stosowanie art. 130 § 1 zd. 2 k.p.c. ma więc na celu urzeczywistnienie intencji autora pisma procesowego (postanowienie Sądu Najwyższego z 27 maja 2020 r., III CZ 9/20), a nie przypadki jednoznacznego skorzystania z odmiennego, nieprzysługującego stronie środka zaskarżenia. Tymczasem w sprawie nie ulega wątpliwości, że intencją pełnomocnika uczestnika było wniesienie zażalenia.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 398
6
§ 3 k.p.c. w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c., orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
ke

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI