III CZ 37/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o kosztach postępowania apelacyjnego, uznając, że sąd ten powinien był zastosować art. 102 k.p.c. lub uzasadnić brak jego zastosowania.
Powód wniósł zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące kosztów postępowania apelacyjnego, domagając się zastosowania art. 102 k.p.c. ze względu na swoją trudną sytuację zdrowotną i materialną. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, stwierdził, że skoro sąd pierwszej instancji nie obciążył powoda kosztami, sąd drugiej instancji powinien albo postąpić podobnie, albo szczegółowo uzasadnić brak zastosowania przepisu.
Sąd Apelacyjny w punkcie 2 wyroku z dnia 30 grudnia 2011 r. zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 1 800 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. Powód złożył zażalenie na to postanowienie, argumentując, że nie powinien być obciążony tymi kosztami na podstawie art. 102 k.p.c. Wskazał na względy zdrowotne (obrażenia doznane w wypadku) oraz materialne (życie na skraju ubóstwa). Sąd Najwyższy zauważył, że sąd pierwszej instancji nie obciążył powoda kosztami procesu, stosując art. 102 k.p.c. W tej sytuacji, Sąd Apelacyjny, oddalając apelację, powinien był albo również zastosować ten przepis, albo, jeśli zasądził koszty, szczegółowo uzasadnić brak podstaw do zastosowania art. 102 k.p.c. Z tych powodów Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd drugiej instancji powinien albo zastosować art. 102 k.p.c., albo szczegółowo uzasadnić, dlaczego nie znalazł podstaw do jego zastosowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że brak konsekwencji w stosowaniu art. 102 k.p.c. przez sąd pierwszej i drugiej instancji, bez odpowiedniego uzasadnienia, stanowi podstawę do uchylenia postanowienia o kosztach.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
powód
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. P. | osoba_fizyczna | powód |
| A. L. Pierwsze Amerykańsko-Polskie Towarzystwo Ubezpieczeń Na Życie i Reasekuracji S.A. w W. | spółka | pozwana |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dopuszczający odstąpienie od obciążania strony kosztami procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach, biorąc pod uwagę zasady słuszności.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398¹⁵ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394¹ § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwe zastosowanie lub brak uzasadnienia braku zastosowania art. 102 k.p.c. przez Sąd Apelacyjny, podczas gdy sąd pierwszej instancji zastosował ten przepis.
Godne uwagi sformułowania
nie powinien być obciążony kosztami postępowania apelacyjnego stosownie do art. 102 k.p.c. Przemawiają za tym zarówno względy zdrowotne (...), jak i materialne (...) albo również zastosować art. 102 k.p.c., albo - jeżeli zasądził od powoda koszty procesu - powinien w uzasadnieniu wyjaśnić, dlaczego nie znalazł podstaw do zastosowania tego przepisu.
Skład orzekający
Krzysztof Pietrzykowski
przewodniczący, sprawozdawca
Wojciech Katner
członek
Anna Owczarek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 102 k.p.c. przez sądy drugiej instancji, wymóg uzasadnienia decyzji o kosztach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sąd pierwszej instancji zastosował art. 102 k.p.c., a sąd drugiej instancji postąpił inaczej bez uzasadnienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnego z punktu widzenia praktyki prawniczej zagadnienia kosztów sądowych i stosowania klauzuli słuszności (art. 102 k.p.c.), co jest istotne dla adwokatów i radców prawnych.
“Czy sąd drugiej instancji może zignorować art. 102 k.p.c.? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
koszty postępowania apelacyjnego: 1800 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III CZ 37/12 POSTANOWIENIE Dnia 6 czerwca 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Wojciech Katner SSN Anna Owczarek w sprawie z powództwa T. P. przeciwko A. L. Pierwszemu Amerykańsko-Polskiemu Towarzystwu Ubezpieczeń Na Życie i Reasekuracji S.A. w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 czerwca 2012 r., zażalenia powoda na postanowienie o kosztach zawarte w punkcie 2 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 30 grudnia 2011 r., uchyla zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie 2 Sąd Apelacyjny w pkt 2 wyroku z dnia 30 grudnia 2011 r. zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 1 800 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. Powód wniósł zażalenie na postanowienie zamieszczone w punkcie 2 zaskarżonego wyroku, twierdząc, że nie powinien być obciążony kosztami postępowania apelacyjnego stosownie do art. 102 k.p.c. Przemawiają za tym zarówno względy zdrowotne (powód doznał obrażeń w wypadku), jak i materialne (powód żyje na skraju ubóstwa). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Okręgowy, który w niniejszej sprawie orzekał w pierwszej instancji, nie obciążył powoda kosztami procesu stosownie do art. 102 k.p.c. W tej sytuacji Sąd Apelacyjny, oddalając apelację, powinien albo również zastosować art. 102 k.p.c., albo - jeżeli zasądził od powoda koszty procesu - powinien w uzasadnieniu wyjaśnić, dlaczego nie znalazł podstaw do zastosowania tego przepisu. Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji (art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI