I CZ 31/09

Sygn. akt I CZ 31/09 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 24 czerwca 2009 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
 
 
SSN Marek Sychowicz (przewodniczący) 
SSN Wojciech Katner (sprawozdawca) 
SSN Krzysztof Strzelczyk 
 
 
 
w sprawie ze skargi J.S. i L.S. o wznowienie postępowania postępowania w 
sprawie z powództwa J.S. i L.S. 
przeciwko U. Spółce z o.o.  
o zapłatę,  
zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego  
z dnia 6 lipca 2004 r., sygn. akt [...], 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym  
w Izbie Cywilnej w dniu 24 czerwca 2009 r., 
zażalenia skarżących na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt [...], 
 
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Postanowieniem z dnia 25 lutego 2009 r. Sąd Apelacyjny odrzucił zażalenie 
J.S. i L.S. na postanowienie tegoż Sądu z dnia 5 listopada 2008 r., w tej samej 
sprawie, odrzucające skargę wymienionych osób o wznowienie postępowania 
zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 6 lipca 2004 r. 
w sprawie [...]. 
Odrzucając zażalenie, Sąd stwierdził, że ze względu na treść art. 3941 § 1 i 2 
k.p.c. oraz art. 398 § 1 k.p.c. nie może być zaskarżone do Sądu Najwyższego 
postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 5 listopada 2008 r. Wynika to stąd, że 
wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 71.900,43 złotych, a zatem jest niższa od 
minimum 75.000 złotych, które kwotowo pozwalają na wniesienie skargi. Ze 
względu zatem na art. 370 k.p.c. w zw. z art. 373, 397 § 2, 3941 § 3 i 39821 k.p.c. 
zażalenie było niedopuszczalne. 
W zażaleniu do Sądu Najwyższego na postanowienie z dnia 25 lutego 
2009 r. pełnomocnik skarżących zarzucił na podstawie art. 394 § 1 pkt 11 k.p.c. 
niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym uznanie przez Sąd Apelacyjny, że 
powodowie są podmiotami gospodarczymi i w związku z tym ma do nich 
zastosowanie art. 398 k.p.c., tymczasem powodowie już w fazie składania skargi 
o wznowienie postępowania udowadniali, że nie są takimi podmiotami, pisma 
sądowe kierowane były do nich, jako do osób fizycznych, dotyczy ich zatem limit 
wartości przedmiotu zaskarżenia w wysokości 50.000 złotych. Pominięte też 
zostało, zawarte w zażaleniu, naruszenie prawa procesowego oraz zarzut 
nieważności postępowania z art. 413 k.p.c. Ponadto zarzucił brak odniesienia się 
do nowej okoliczności, wskazanej w piśmie powodów z dnia 6 listopada 2008 r., 
odnoszącej się do braku należytej reprezentacji w sprawie, której dotyczy skarga na 
wznowienie postępowania. W konkluzji wzniósł o uchylenie zaskarżonego 
postanowienia i skierowanie do Sądu Najwyższego zażalenia strony powodowej 
z dnia 19 grudnia 2008 r. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 

 
3 
Zażalenie nie jest zasadne. Istota problemu, który należy rozpatrzeć 
sprowadza się do ustalenia, czy skarżący mogą być potraktowani jako osoby 
fizyczne wywodzące skargę z powszechnego stosunku prawnego, czy wiąże się 
ona ze stosunkiem gospodarczym. 
Wznowienie postępowania miałoby dotyczyć prawomocnego wyroku Sądu 
Apelacyjnego z dnia 6 lipca 2004 r. w sprawie [...]. Sprawa toczyła się z powództwa 
skarżących w związku z prowadzoną przez nich w formie spółki cywilnej 
działalnością gospodarczą w zakresie usług transportowych, przeciwko pozwanej 
spółce M. S.A., obecnie jako U. Sp. z o.o. Jest poza sporem, że roszczenia wiążą 
się z rozliczeniami stron umowy (umów) dotyczących ich działalności gospodarczej 
i jako przedsiębiorców (nazywanych w pismach pełnomocnika dawną nazwą 
podmiotów gospodarczych). Przez skarżących kwestionowane jest traktowanie ich 
jako przedsiębiorców i relacji prawnej między nimi, jako mającej charakter 
gospodarczy, ponieważ już od 28 maja 2002 r. zostali oboje wykreśleni z Ewidencji 
Działalności Gospodarczej; od tej daty, według nich nie są oni przedsiębiorcami. 
Posługiwanie się jednak tym argumentem przez powodów i traktowanie, jako 
podstawowego argumentu w zażaleniu na zaskarżone postanowienie, jest wadliwe 
i nie ma znaczenia dla przedmiotowej sprawy. Przede wszystkim pełnomocnik 
powodów niezasadnie podnosi kwestię byłej firmy powodów i oddziela ich 
działalność gospodarczą od pozostawania osobami fizycznymi w sporze 
z pozwanym. Powodowie byli wspólnikami spółki cywilnej, która nie była i nie jest 
przedsiębiorcą 
(podmiotem 
gospodarczym) 
w 
rozumieniu 
prawnym. 
Przedsiębiorcami pozostają wspólnicy tej osobowej spółki, regulowanej przepisami 
kodeksu cywilnego (art. 860 i nast. k.c.). Zgodnie z art. 4. ust. 2 ustawy 
o swobodzie działalności gospodarczej, podobnie jak z art. 2 ust. 3 obowiązującego 
w trakcie powstawania stosunków prawnych między stronami prawa działalności 
gospodarczej wynika, że za przedsiębiorcę uznaje się także wspólnika spółki 
cywilnej w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Spółka 
cywilna nie miała i nie ma żadnej firmy, może mieć tylko nazwę, a stroną wszelkich 
umów z kontrahentami takiej spółki są sami wspólnicy. Jeśli są nimi osoby fizyczne, 
to one z imienia i nazwiska są wspólnie stroną takich umów. 

 
4 
Skoro powodowie jako wspólnicy spółki cywilnej zawarli w zakresie swej 
działalności 
gospodarczej 
(transportu) 
umowę 
z 
pozwanym, 
będącym 
przedsiębiorcą, to umowa ta nie dotyczyła ich jako osób fizycznych w obrocie 
powszechnym, tylko osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą 
w formie spółki cywilnej. W takim razie obowiązują ich reguły procesowe odnoszące 
się do przedsiębiorców. W trybie dotyczącym przedsiębiorców zapadł prawomocny 
wyrok, którego dotyczy skarga o wznowienie postępowania. Winna zostać ona 
rozpatrzona z uwzględnieniem przepisów odnoszących się do stosunków między 
przedsiębiorcami. Nawet jeśli sprawa ta miałaby być po wznowieniu postępowania 
prowadzona już w zwykłym trybie, a nie według przepisów o postępowaniu 
w sprawach gospodarczych (art. 4791 i nast. k.p.c.), to samo rozstrzygnięcie 
o dopuszczalności wznowienia postępowania musi nastąpić z uwzględnieniem 
przepisów, według których postępowanie dotychczasowe było prowadzone, jako że 
wznowienie ma dotyczyć sprawy zakończonej prawomocnym wyrokiem, ważnym 
i wydanym w określonym trybie procesowym. 
Należy zatem stwierdzić, że zawarcie umowy z przedsiębiorcą przez 
wspólników spółki cywilnej w zakresie prowadzonej przez nich działalności 
gospodarczej, powoduje zastosowanie reguł procesowych odnoszących się do 
przedsiębiorców. Skoro w trybie dotyczącym przedsiębiorców zapadł prawomocny 
wyrok, to i skarga o wznowienie postępowania, którego ten wyrok dotyczy winna 
zostać rozpatrzona z uwzględnieniem przepisów odnoszących się do stosunków 
między przedsiębiorcami, mimo że w chwili rozpoznawania skargi spółka cywilna 
była rozwiązana, a wspólnicy wykreśleni z ewidencji przedsiębiorców. 
Jest bezsporne, ze wartość zaskarżenia wynosiła w sprawie mniej niż 75 tys. 
złotych, wymaganych w sprawie gospodarczej, jako minimum dla złożenia 
zażalenia od postanowienia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie 
w sprawie (art. 394 § 2 w zw. z art. 3982 § 1 k.p.c.). W sprawie ma zatem także 
zastosowanie art. 47922 k.p.c., na którego to podstawie, jako złożona po upływie 
dwóch lat od uprawomocnienia się wyroku została odrzucona skarga o wznowienie 
postępowania, wskazanym na wstępie postanowieniem Sądu Apelacyjnego z dnia 
5 listopada 2008 r. 

 
5 
Jeżeli więc zakończona prawomocnie wyrokiem sądu drugiej instancji 
sprawa gospodarcza (art. 4791 § 1 k.p.c.) dotyczyła wartości przedmiotu 
zaskarżenia, niższej niż kwota minimalna, pozwalająca na wniesienie skargi 
kasacyjnej (art. 3982 § 1 k.p.c.), to od postanowienia odrzucającego skargę na 
wznowienie postępowania nie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego 
(art. 3941 § 2 k.p.c.). 
Odnosząc się do innych zarzutów zażalenia na zaskarżone postanowienie 
należy stwierdzić, że całkowicie pozbawione jest uzasadnienia faktycznego 
i prawnego twierdzenie o pozbawieniu możliwości przedstawienia swoich racji 
przez skarżących i wywodzenia z tego nieważności postępowania na podstawie 
art. 379 pkt 5 k.p.c. Zastosowanie art. 47922 k.p.c. wynikało z tych samych 
przesłanek, które nieskutecznie podważają skarżący, a sprowadzających się do ich 
pozycji prawnej jako przedsiębiorców w chwili zawierania i realizowania umów, 
o których rozliczenie chodzi od początku w sprawie. Nie można też podzielić 
zawartego w zażaleniu zarzutu nieważności postępowania, będącej podstawą jego 
wznowienia na gruncie art. 401 pkt 2 k.p.c. 
Z powyższych powodów należało zażalenie oddalić na podstawie art. 39814 
w zw. z art. 3941 § 3, art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c.