Orzeczenie · 2009-06-05

I CZ 27/09

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2009-06-05
SAOSCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
wznowienie postępowaniaart. 403 k.p.c.środek dowodowyprawomocnośćrozgraniczenie nieruchomościSąd Najwyższyzażalenie

Sprawa dotyczyła skargi o wznowienie postępowania w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości, która została zakończona prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w R. z dnia 2 lipca 2004 r. Wnioskodawcy F.C. i B.C. wnieśli o wznowienie, powołując się na opinię uprawnionego geodety z 28 listopada 2008 r., z której miało wynikać, że sporne rozgraniczenie oparto na nieistniejących podstawach. Jako podstawę wznowienia wskazali art. 403 § 2 k.p.c. Sąd Okręgowy w R. postanowieniem z dnia 14 stycznia 2009 r. odrzucił skargę, argumentując, że środek dowodowy powstały po uprawomocnieniu się wyroku nie stanowi podstawy wznowienia, a strona miała możliwość powołania takiego dowodu w poprzednim postępowaniu. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie wnioskodawców, oddalił je, podzielając stanowisko Sądu Okręgowego. Podkreślono, że dla dopuszczalności skargi o wznowienie nie wystarcza wskazanie późniejszego wykrycia okoliczności lub środków dowodowych; należy wykazać, że istniały one przed wydaniem prawomocnego wyroku. Opinia geodety, która powstała po uprawomocnieniu się orzeczenia, nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy powołał się na wcześniejsze orzecznictwo, w tym uchwałę z dnia 21 lutego 1969 r. (III PZP 63/68) i postanowienie z dnia 16 maja 2008 r. (III CZ 20/08). Stwierdzono, że przekonanie skarżących o możliwości zwalczania ustaleń faktycznych i oceny prawnej na podstawie dowodu powstałego po prawomocnym orzeczeniu świadczy o niezrozumieniu instytucji wznowienia postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c., w szczególności dotyczących dowodów powstałych po uprawomocnieniu się orzeczenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której środek dowodowy (opinia geodety) powstał po prawomocnym zakończeniu postępowania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy opinia geodety sporządzona po uprawomocnieniu się orzeczenia może stanowić podstawę wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, opinia geodety sporządzona po uprawomocnieniu się orzeczenia nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że dla wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c. konieczne jest wykazanie, że okoliczności faktyczne lub środki dowodowe istniały przed wydaniem prawomocnego wyroku. Środek dowodowy powstały po uprawomocnieniu się orzeczenia nie spełnia tego wymogu, nawet jeśli ujawnia wadliwość wcześniejszych ustaleń.

Czy późniejsze wykrycie okoliczności lub środków dowodowych, które istniały przed wydaniem prawomocnego wyroku, ale nie zostały powołane z powodu zaniedbania strony, może stanowić podstawę wznowienia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli strona miała obiektywną możliwość powołania tych okoliczności lub środków dowodowych w poprzednim postępowaniu, a nie uczyniła tego z powodu opieszałości, zaniedbania, zapomnienia lub błędnej oceny.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że walor nowości w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. dotyczy okoliczności, o których strona nie wiedziała lub których nie mogła powołać, a nie tych, których nie powołała z własnej winy lub zaniedbania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
uczestnicy postępowania

Strony

NazwaTypRola
F.C.osoba_fizycznawnioskodawca
B.C.osoba_fizycznawnioskodawca
E.O.osoba_fizycznauczestnik
T.O.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 403 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa wznowienia postępowania wymaga, aby okoliczności faktyczne lub środki dowodowe istniały przed wydaniem prawomocnego orzeczenia i były nieznane stronie lub niemożliwe do powołania w poprzednim postępowaniu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opinia geodety powstała po uprawomocnieniu się orzeczenia nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania. • Strona miała obiektywną możliwość powołania dowodu z opinii geodety w postępowaniu zakończonym prawomocnie.

Odrzucone argumenty

Powołanie się na opinię geodety z 2008 r. jako podstawę wznowienia postępowania. • Argument, że późniejsze wykrycie środka dowodowego, który istniał wcześniej, może uzasadniać wznowienie postępowania.

Godne uwagi sformułowania

środek dowodowy, który powstał po uprawomocnieniu się wyroku, nie stanowi podstawy wznowienia postępowania • niemożność skorzystania w poprzednim postępowaniu z określonych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych nie zachodzi, gdy istniała obiektywna możliwość powołania ich w tym postępowaniu, a tylko na skutek opieszałości, zaniedbania, zapomnienia czy błędnej oceny potrzeby ich powołania strona tego nie uczyniła • walor nowości, o jakim mowa w art. 403 § 2 k.p.c. dotyczy takich okoliczności faktycznych, które istniały już przed wydaniem wyroku, a o których strona nie wiedziała, albo nawet wiedziała, ale nie mogła powołać mającego je wykazać środka dowodowego nie dlatego, że wówczas nie istniał, lecz dlatego, że jego istnienie wykryła później

Skład orzekający

Irena Gromska-Szuster

przewodniczący

Teresa Bielska-Sobkowicz

sprawozdawca

Dariusz Zawistowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c., w szczególności dotyczących dowodów powstałych po uprawomocnieniu się orzeczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której środek dowodowy (opinia geodety) powstał po prawomocnym zakończeniu postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczowe ograniczenia instytucji wznowienia postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego. Pokazuje, że nawet nowe dowody nie zawsze otwierają drogę do ponownego rozpoznania sprawy.

Nowy dowód po wyroku? Nie zawsze oznacza wznowienie postępowania!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst