I CZ 22/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu zażalenia na postanowienie uchylające nadanie klauzuli wykonalności, uznając dopuszczalność takiego zażalenia.
Sprawa dotyczyła dopuszczalności zażalenia na postanowienie uchylające nadanie klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty wydanemu w postępowaniu upominawczym. Sąd Rejonowy najpierw nadał klauzulę, potem ją uchylił, a następnie odrzucił zażalenie powódki na to uchylenie. Sąd Okręgowy przedstawił zagadnienie prawne Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie na postanowienie uchylające nadanie klauzuli wykonalności jest dopuszczalne na podstawie art. 795 § 1 k.p.c.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki A. Z. na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 31 maja 2012 r., którym odrzucono jej zażalenie na postanowienie uchylające nadanie klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty. Sąd Rejonowy pierwotnie nadał klauzulę wykonalności, następnie ją uchylił, powołując się na art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. i art. 359 § 1 k.p.c., a potem odrzucił zażalenie powódki jako niedopuszczalne. Sąd Okręgowy, rozpoznając kolejne zażalenie powódki, powziął wątpliwości co do dopuszczalności zażalenia na postanowienie uchylające nadanie klauzuli wykonalności. Sąd Najwyższy, analizując art. 795 § 1 k.p.c. w kontekście art. 394 § 1 k.p.c., uznał, że użycie przez ustawodawcę zwrotu „co do nadania klauzuli wykonalności” oznacza szeroki zakres dopuszczalności zażalenia. Postanowienie o uchyleniu postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności zostało zakwalifikowane jako orzeczenie kasatoryjne ze skutkiem zmieniającym, od którego przysługuje zażalenie. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, dopuszczalne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że art. 795 § 1 k.p.c. stanowi o szerokim zakresie dopuszczalności zażalenia na postanowienia dotyczące nadania klauzuli wykonalności, obejmując również postanowienia kasatoryjne, takie jak uchylenie postanowienia o nadaniu klauzuli.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
A. Z.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. Z. | osoba_fizyczna | powódka (wierzycielka) |
| P. sp. z o.o. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 795 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten wyłącza w zakresie postanowień dotyczących nadania klauzuli wykonalności stosowanie art. 394 § 1 k.p.c. i stanowi, że zażalenie przysługuje na postanowienie sądu co do nadania klauzuli wykonalności, co oznacza szeroki zakres dopuszczalności.
Pomocnicze
k.p.c. art. 782 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 174 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 359 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zażalenie na postanowienie uchylające nadanie klauzuli wykonalności jest dopuszczalne na podstawie art. 795 § 1 k.p.c. ze względu na szerokie brzmienie tego przepisu ('co do nadania klauzuli wykonalności').
Odrzucone argumenty
Zażalenie na postanowienie uchylające nadanie klauzuli wykonalności jest niedopuszczalne, ponieważ art. 795 § 1 k.p.c. nie obejmuje tego typu postanowień.
Godne uwagi sformułowania
Użycie przez ustawodawcę przed zwrotem „nadanie klauzuli wykonalności” wyrażenia zaimkowego „co do” oznacza, że zakres dopuszczalności zażalenia został określony bardzo szeroko. Formuła „co do”, podobnie jak używany niekiedy zwrot „w przedmiocie”, pozwala objąć wszystkie poddane zaskarżeniu orzeczenia, a więc uwzględniające i oddalające wniosek (żądanie), reformatoryjne, kasatoryjne o charakterze reformatoryjnym, a także orzeczenia odrzucające wniosek i umarzające postępowanie.
Skład orzekający
Jacek Gudowski
przewodniczący, sprawozdawca
Teresa Bielska-Sobkowicz
członek
Irena Gromska-Szuster
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Dopuszczalność zażalenia na postanowienia dotyczące nadania klauzuli wykonalności, w tym postanowienia uchylające nadanie klauzuli."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności w postępowaniu upominawczym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z klauzulą wykonalności, które ma praktyczne znaczenie dla wierzycieli i dłużników.
“Kiedy można zaskarżyć uchylenie klauzuli wykonalności? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 22/13 POSTANOWIENIE Dnia 20 lutego 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jacek Gudowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa A. Z. przeciwko P. sp. z o.o. w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 lutego 2013 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 31 maja 2012 r., uchyla zaskarżone postanowienie. 2 Uzasadnienie Sąd Rejonowy - działając na podstawie art. 782 § 2 k.p.c. - z urzędu nadał klauzulę wykonalności nakazowi zapłaty z dnia 8 sierpnia 2008 r., a następnie postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2012 r. uchylił postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności i postępowanie w sprawie zawiesił, powołując się na art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. Jako podstawę uchylenia postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności wskazał art. 359 § 1 k.p.c. Na to postanowienie powódka (wierzycielka) A. Z. wniosła zażalenie, które Sąd Rejonowy - postanowieniem z dnia 31 maja 2012 r. - odrzucił jako niedopuszczalne. Rozpoznając kolejne zażalenie powódki (wierzycielki) - tym razem na postanowienie o odrzuceniu zażalenia – Sąd Okręgowy powziął poważne wąt- pliwości, którym dał wyraz w przedstawionym do rozstrzygnięcia zagadnieniu praw- nym, czy dopuszczalne jest zażalenie na postanowienie uchylające postanowienie sądu w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty wydanemu w postępowaniu upominawczym. Sąd Najwyższy przejął sprawę do rozpoznania i zważył, co następuje: Dopuszczalność zażalenia na postanowienia dotyczące nadania klauzuli wykonalności została unormowana w art. 795 § 1 k.p.c., który – jak się powszechnie przyjmuje – wyłącza w tym zakresie stosowanie art. 394 § 1 k.p.c. Wynika z niego, że zażalenie przysługuje na postanowienie sądu co do nadania klauzuli wykonalności. Użycie przez ustawodawcę przed zwrotem „nadanie klauzuli wykonalności” wyrażenia zaimkowego „co do” oznacza, że zakres dopuszczalności zażalenia został określony bardzo szeroko. Posługiwanie się taką metodą językowo-legislacyjną przy stylizowaniu przepisów dotyczących środków odwoławczych jest charakterystyczne dla przepisów regulujących postępowanie egzekucyjne (por. art. 852, 859, 998 § 2, art. 997 i 1055 k.p.c.), w którym legalizm działania organów egzekucyjnych ma szczególne znaczenie. W związku z tym ustawodawca, ustanawiając środek odwoławczy od orzeczeń określonej klasy, wydawanych w postępowaniu egzekucyjnym, za pomocą wyrażenia „co do” 3 stwarza możliwie szerokie granice kontroli. Taka metoda jest uzasadniona także dlatego, że nie jest możliwe uregulowanie w sposób szczegółowy wszystkich stanów patologicznych, do których należy zaliczyć m.in. wydawanie orzeczeń zbędnych, nieprzewidzianych przez prawo lub z innych powodów wadliwych (por. uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 1996 r., III CZP 44/96, OSNC 1996, nr 9, poz. 117). Formuła „co do”, podobnie jak używany niekiedy zwrot „w przedmiocie” (por. np. art. 3981 § 1 lub art. 50520 § 4 k.p.c.), pozwala objąć wszystkie poddane zaskarżeniu orzeczenia, a więc uwzględniające i oddalające wniosek (żądanie), reformatoryjne, kasatoryjne o charakterze reformatoryjnym, a także orzeczenia odrzucające wniosek i umarzające postępowanie (por. także uchwała Sądu Najwyższego z dnia 29 maja 1959 r., 1 CO 12/59, OSN 1960, nr 2, poz. 55). W tym stanie rzeczy należy uznać, że postanowienie o uchyleniu postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty wydanemu w postępowaniu upominawczym, które można zakwalifikować jako orzeczenie kasatoryjne ze skutkiem zmieniającym, jest postanowieniem „co do nadania klauzuli wykonalności”, a zatem przysługuje od niego zażalenie na podstawie art. 795 § 1 k.p.c. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 386 § 4 w związku z art. 397 § 2 k.p.c.).