I CZ 21/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy zmienił postanowienie Sądu Apelacyjnego w zakresie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, oddalając wniosek pozwanego o ich zasądzenie.
Powód złożył zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w przedmiocie opłaty sądowej i zasądził od powoda na rzecz Skarbu Państwa koszty postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy uznał, że rozstrzygnięcie o opłacie sądowej nie stanowiło sporu opartego na przeciwnych interesach, a tym samym nie można stosować zasady odpowiedzialności za wynik procesu. W konsekwencji, Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej kosztów, oddalając wniosek pozwanego o ich zasądzenie.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda T. G. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 21 grudnia 2011 r., które dotyczyło zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Apelacyjny wcześniej oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w przedmiocie nakazania pobrania od powoda opłaty sądowej od pozwu oraz zasądził od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej kwotę 1.800 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Powód zaskarżył to rozstrzygnięcie o kosztach, zarzucając naruszenie art. 98 § 1 k.p.c. poprzez orzeczenie kosztów zastępstwa procesowego pozwanego, które nie były niezbędne do celowego dochodzenia praw ani obrony interesów. Sąd Najwyższy, opierając się na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu oraz zasadzie kosztów niezbędnych i celowych, uznał, że rozstrzygnięcie o opłacie sądowej nie było elementem sporu opartego na przeciwnych interesach stron. W związku z tym, powód nie był stroną przegrywającą w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. w tym zakresie. Sąd Najwyższy stwierdził również, że w postępowaniu zażaleniowym nie istniała potrzeba obrony praw pozwanego. Z tych przyczyn, Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej kosztów, oddalając wniosek pozwanego o ich zasądzenie. Jednocześnie, z tych samych względów, oddalony został wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, rozstrzygnięcie o opłacie sądowej od pozwu nie stanowi elementu rozstrzygania sporu opartego na przeciwnych interesach, a zatem nie można stosować zasady odpowiedzialności za wynik procesu w tym zakresie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że obowiązek zwrotu kosztów procesu opiera się na zasadzie odpowiedzialności za wynik sprawy oraz zasadzie kosztów niezbędnych i celowych. W przypadku orzekania o opłacie sądowej, nie dochodzi do rozstrzygania sporu opartego na przeciwnych interesach, co wyklucza zastosowanie zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Ponadto, w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym opłaty, nie istniała potrzeba obrony praw pozwanego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zażalenie uwzględnione w części dotyczącej kosztów.
Strona wygrywająca
Powód (w zakresie kosztów)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. G. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa – K. Park Narodowy | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu; zwrot kosztów niezbędnych i celowych.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa zmiany postanowienia w przedmiocie kosztów.
k.p.c. art. 39816
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa zmiany postanowienia w przedmiocie kosztów.
Pomocnicze
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 6 § pkt 7
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 13 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa art. 11 § ust. 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rozstrzygnięcie o opłacie sądowej nie jest rozstrzygnięciem sporu opartego na przeciwnych interesach, co wyklucza stosowanie zasady odpowiedzialności za wynik procesu. W postępowaniu zażaleniowym dotyczącym opłaty sądowej nie istniała potrzeba obrony praw pozwanego.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązek zwrotu przeciwnikowi kosztów procesu na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. opiera się na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę zobowiązana jest zwrócić stronie przeciwnej poniesione przez nią koszty oraz na zasadzie kosztów niezbędnych i celowych w myśl której zwrotowi podlegają tylko koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. trudno uznać powoda w stosunku do pozwanego w zakresie tego rozstrzygnięcia za stronę przegrywającą w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c.
Skład orzekający
Jan Górowski
przewodniczący
Józef Frąckowiak
członek
Iwona Koper
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady odpowiedzialności za wynik procesu w kontekście kosztów postępowania zażaleniowego dotyczącego opłat sądowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji orzekania o opłacie sądowej, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sporu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą kosztów postępowania zażaleniowego, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego.
“Kiedy można żądać zwrotu kosztów zażaleniowych? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 21/12 POSTANOWIENIE Dnia 25 maja 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Józef Frąckowiak SSN Iwona Koper (sprawozdawca) w sprawie z powództwa T. G. przeciwko Skarbowi Państwa – K. Parkowi Narodowemu o ustalenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 maja 2012 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 21 grudnia 2011 r., w zakresie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, zmienia zaskarżone postanowienie w pkt 2 rozstrzygającym o kosztach postępowania zażaleniowego w ten sposób, że oddala wniosek pozwanego o zasądzenie tych kosztów; oddala wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2011 r. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda T. G. na postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 16 września 2011 r. w przedmiocie nakazania pobrania od powoda na rzecz Skarbu Państwa opłaty sądowej od pozwu oraz zasądził od T. G. na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej kwotę 1.800 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd ten orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. i art. 99 k.p.c. w związku z § 6 pkt 7 i § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego zawarte w powyższym postanowienia Sądu Apelacyjnego powód zaskarżył zażaleniem. Zarzucił naruszenie art. 98 § 1 k.p.c., poprzez orzeczenie przez Sąd na rzecz pozwanego obowiązku zwrotu kosztów postępowania, w postaci kosztów zastępstwa procesowego pozwanego w postępowaniu zażaleniowym, pomimo że nie były to koszty pozwanego niezbędne do celowego dochodzenia praw ani celowej obrony interesów pozwanego w postępowaniu zażaleniowym. Wniósł o uchylenie postanowienia Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części i oddalenie wniosku pozwanego o zasądzenie od powoda kosztów postępowania wywołanych zażaleniem, a także zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Obowiązek zwrotu przeciwnikowi kosztów procesu na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. opiera się na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę zobowiązana jest zwrócić stronie przeciwnej poniesione przez nią koszty oraz na zasadzie kosztów niezbędnych i celowych w myśl której zwrotowi podlegają tylko koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. 3 Zaskarżone przez powoda zażaleniem do Sądu Apelacyjnego orzeczenie w przedmiocie nakazania powodowi uiszczenia brakującej opłaty od pozwu nie stanowiło elementu rozstrzygania istniejącego między stronami sporu opartego na przeciwnych interesach i na tej płaszczyźnie decydującej o zastosowaniu zasady odpowiedzialności za wynik procesu trudno uznać powoda w stosunku do pozwanego w zakresie tego rozstrzygnięcia za stronę przegrywającą w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. W postepowaniu toczącym się na skutek wniesienia przez powoda tego zażalenia, które nie dotyczyło praw pozwanego Skarbu Państwa nie istniała też potrzeba ich obrony, co wypełniałoby drugą z przesłanek zastosowania art. 98 § 1 k.p.c. Z tych przyczyn trafnie zarzuca skarżący bezpodstawność obciążenia powoda w oparciu o tę podstawę prawną kosztami postepowania zażaleniowego przed Sadem Apelacyjnym, która uzasadnia zmianę zaskarżonego postanowienia w części obejmującej to rozstrzygniecie i oddalenie wniosku pozwanego o ich zasądzenie, o czym orzeczono stosownie do art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. art. 39816 k.p.c. Z tych samych względów, które zadecydowały o oddalenie wniosku pozwanego o zasądzenie kosztów postepowania przed Sądem Apelacyjnym oddaleniu podlegał również wniosek powoda o zasadzenie na jego rzecz od pozwanego kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym. jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI