I CZ 21/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy zmienił postanowienie Sądu Apelacyjnego w zakresie kosztów postępowania zażaleniowego, oddalając wniosek pozwanego o ich zasądzenie i oddalając wniosek powoda o zasądzenie kosztów przed SN.
Powód zaskarżył postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Apelacyjny zasądził od powoda na rzecz Skarbu Państwa koszty postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy uznał, że zasądzenie kosztów od powoda było bezzasadne, ponieważ kwestia opłaty od pozwu nie stanowiła sporu opartego na przeciwnych interesach stron, a tym samym nie można było zastosować zasady odpowiedzialności za wynik procesu. W konsekwencji Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej kosztów i oddalił wniosek pozwanego.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda T. G. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 21 grudnia 2011 r., które dotyczyło zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w przedmiocie nakazania pobrania od powoda opłaty sądowej od pozwu oraz zasądził od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej kwotę 1.800 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Powód zaskarżył to rozstrzygnięcie o kosztach, zarzucając naruszenie art. 98 § 1 k.p.c. poprzez orzeczenie obowiązku zwrotu kosztów zastępstwa procesowego pozwanego, które nie były niezbędne do celowego dochodzenia praw ani celowej obrony. Sąd Najwyższy, opierając się na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu oraz zasadzie kosztów niezbędnych i celowych, uznał, że orzeczenie w przedmiocie opłaty od pozwu nie stanowiło elementu rozstrzygania sporu między stronami. W związku z tym powód nie był stroną przegrywającą w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. w stosunku do pozwanego w zakresie tego rozstrzygnięcia. Ponadto, w postępowaniu zażaleniowym, które nie dotyczyło praw pozwanego, nie istniała potrzeba ich obrony. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy uznał zarzuty powoda za trafne, zmienił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej kosztów i oddalił wniosek pozwanego o ich zasądzenie. Jednocześnie, z tych samych względów, oddalił wniosek powoda o zasądzenie od pozwanego kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, w takim przypadku nie można zastosować zasady odpowiedzialności za wynik procesu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że orzeczenie w przedmiocie opłaty od pozwu nie jest elementem rozstrzygania sporu opartego na przeciwnych interesach stron, a zatem powód nie jest stroną przegrywającą w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. w stosunku do pozwanego. Ponadto, w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym opłaty, nie istniała potrzeba obrony praw pozwanego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa – K. Park Narodowy (w zakresie oddalenia wniosku o zasądzenie kosztów)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. G. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa – K. Park Narodowy | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę zobowiązana jest zwrócić stronie przeciwnej poniesione przez nią koszty oraz na zasadzie kosztów niezbędnych i celowych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 6 § pkt 7
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 13 § ust. 1 pkt 1
u.P.G.S.P. art. 11 § ust. 3
Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa
k.p.c. art. 394¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398¹⁶
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Orzeczenie o opłacie od pozwu nie stanowi rozstrzygnięcia sporu opartego na przeciwnych interesach stron. W postępowaniu zażaleniowym dotyczącym opłaty od pozwu nie istniała potrzeba obrony praw pozwanego.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązek zwrotu przeciwnikowi kosztów procesu na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. opiera się na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę zobowiązana jest zwrócić stronie przeciwnej poniesione przez nią koszty oraz na zasadzie kosztów niezbędnych i celowych w myśl której zwrotowi podlegają tylko koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Zaskarżone przez powoda zażaleniem do Sądu Apelacyjnego orzeczenie w przedmiocie nakazania powodowi uiszczenia brakującej opłaty od pozwu nie stanowiło elementu rozstrzygania istniejącego między stronami sporu opartego na przeciwnych interesach i na tej płaszczyźnie decydującej o zastosowaniu zasady odpowiedzialności za wynik procesu trudno uznać powoda w stosunku do pozwanego w zakresie tego rozstrzygnięcia za stronę przegrywającą w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c.
Skład orzekający
Jan Górowski
przewodniczący
Józef Frąckowiak
członek
Iwona Koper
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady odpowiedzialności za wynik procesu w kontekście kosztów postępowania zażaleniowego dotyczącego opłat sądowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zażalenie nie dotyczy meritum sporu, a jedynie kwestii proceduralnych związanych z opłatami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą kosztów sądowych w postępowaniu zażaleniowym, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych wniosków.
“Kiedy przegrana w sprawie opłat nie oznacza przegranej w kosztach? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 21/12 POSTANOWIENIE Dnia 25 maja 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Józef Frąckowiak SSN Iwona Koper (sprawozdawca) w sprawie z powództwa T. G. przeciwko Skarbowi Państwa – K. Parkowi Narodowemu o ustalenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 maja 2012 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 21 grudnia 2011 r., w zakresie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, zmienia zaskarżone postanowienie w pkt 2 rozstrzygającym o kosztach postępowania zażaleniowego w ten sposób, że oddala wniosek pozwanego o zasądzenie tych kosztów; oddala wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2011 r. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda T. G. na postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 16 września 2011 r. w przedmiocie nakazania pobrania od powoda na rzecz Skarbu Państwa opłaty sądowej od pozwu oraz zasądził od T. G. na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej kwotę 1.800 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd ten orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. i art. 99 k.p.c. w związku z § 6 pkt 7 i § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego zawarte w powyższym postanowienia Sądu Apelacyjnego powód zaskarżył zażaleniem. Zarzucił naruszenie art. 98 § 1 k.p.c., poprzez orzeczenie przez Sąd na rzecz pozwanego obowiązku zwrotu kosztów postępowania, w postaci kosztów zastępstwa procesowego pozwanego w postępowaniu zażaleniowym, pomimo że nie były to koszty pozwanego niezbędne do celowego dochodzenia praw ani celowej obrony interesów pozwanego w postępowaniu zażaleniowym. Wniósł o uchylenie postanowienia Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części i oddalenie wniosku pozwanego o zasądzenie od powoda kosztów postępowania wywołanych zażaleniem, a także zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Obowiązek zwrotu przeciwnikowi kosztów procesu na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. opiera się na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę zobowiązana jest zwrócić stronie przeciwnej poniesione przez nią koszty oraz na zasadzie kosztów niezbędnych i celowych w myśl której zwrotowi podlegają tylko koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. 3 Zaskarżone przez powoda zażaleniem do Sądu Apelacyjnego orzeczenie w przedmiocie nakazania powodowi uiszczenia brakującej opłaty od pozwu nie stanowiło elementu rozstrzygania istniejącego między stronami sporu opartego na przeciwnych interesach i na tej płaszczyźnie decydującej o zastosowaniu zasady odpowiedzialności za wynik procesu trudno uznać powoda w stosunku do pozwanego w zakresie tego rozstrzygnięcia za stronę przegrywającą w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. W postepowaniu toczącym się na skutek wniesienia przez powoda tego zażalenia, które nie dotyczyło praw pozwanego Skarbu Państwa nie istniała też potrzeba ich obrony, co wypełniałoby drugą z przesłanek zastosowania art. 98 § 1 k.p.c. Z tych przyczyn trafnie zarzuca skarżący bezpodstawność obciążenia powoda w oparciu o tę podstawę prawną kosztami postepowania zażaleniowego przed Sadem Apelacyjnym, która uzasadnia zmianę zaskarżonego postanowienia w części obejmującej to rozstrzygniecie i oddalenie wniosku pozwanego o ich zasądzenie, o czym orzeczono stosownie do art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. art. 39816 k.p.c. Z tych samych względów, które zadecydowały o oddalenie wniosku pozwanego o zasądzenie kosztów postepowania przed Sądem Apelacyjnym oddaleniu podlegał również wniosek powoda o zasadzenie na jego rzecz od pozwanego kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym. jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI