Orzeczenie · 2012-02-03

I CZ 169/11

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2012-02-03
SAOSCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
apelacjazażaleniesąd najwyższysąd apelacyjnyprzekształcenie spółkisukcesja uniwersalnapełnomocnictwopotwierdzenie czynnościterminy procesowek.p.c.

Sąd Apelacyjny odrzucił apelację pozwanej spółki K. H. SA w W. od wyroku Sądu Okręgowego, uznając ją za spóźnioną. Podstawą odrzucenia był fakt, że wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku pierwszej instancji został złożony w imieniu spółki K. SA w W., która w tym czasie była już wykreślona z rejestru przedsiębiorców w związku z jej przekształceniem. Apelacja została złożona później, a pełnomocnik powoływał się na pełnomocnictwo udzielone przez poprzednią spółkę. Sąd Apelacyjny uznał, że potwierdzenie czynności przez nową spółkę (K. H. SA w W.) nie obejmowało wniosku o uzasadnienie, co skutkowało uznaniem apelacji za wniesioną z przekroczeniem terminu. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne. Stwierdził, że wraz z przekształceniem K. SA w W. w K. H. SA w W. nastąpiła sukcesja uniwersalna, a nowa spółka wstąpiła w postępowanie. Sąd Najwyższy podkreślił, że nawet jeśli wniosek o uzasadnienie został złożony w imieniu nieistniejącego już podmiotu, możliwe było sprostowanie oznaczenia lub potwierdzenie tej czynności przez następcę prawnego. W ocenie Sądu Najwyższego, uchwała zarządu K. H. SA w W. z 21 września 2011 r. skutecznie potwierdziła czynność pełnomocnika polegającą na złożeniu wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia. W związku z tym, przepis art. 369 § 2 k.p.c. (dotyczący wnoszenia apelacji z przekroczeniem terminu) nie miał zastosowania, a postanowienie Sądu Apelacyjnego zostało uchylone.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzanie przez następcę prawnego czynności procesowych poprzednika prawnego, zwłaszcza w kontekście przekształceń spółek i sukcesji uniwersalnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia spółki i potwierdzenia czynności procesowych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy spółka następująca po innej spółce w wyniku przekształcenia może skutecznie potwierdzić czynność procesową (wniosek o uzasadnienie wyroku) dokonaną przez pełnomocnika w imieniu poprzedniczki prawnej, która w momencie złożenia wniosku już nie istniała?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, spółka następująca po innej spółce w wyniku przekształcenia może skutecznie potwierdzić czynność procesową dokonaną przez pełnomocnika w imieniu poprzedniczki prawnej, nawet jeśli ta już nie istniała w momencie złożenia wniosku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że nastąpiła sukcesja uniwersalna, a nowa spółka wstąpiła w postępowanie. Potwierdzenie przez następcę prawnego czynności procesowej dokonanej przez pełnomocnika w imieniu poprzednika, nawet jeśli ten już nie istniał, jest skuteczne.

Czy wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku złożony w imieniu spółki wykreślonej z rejestru może być skutecznie potwierdzony przez jej następcę prawnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, taki wniosek może być skutecznie potwierdzony przez następcę prawnego, co pozwala na uznanie apelacji wniesionej po jego doręczeniu za złożoną w terminie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że czynność procesowa złożona przez pełnomocnika w imieniu spółki, która uległa przekształceniu, może być skutecznie potwierdzona przez spółkę przekształconą jako następcę prawnego.

Czy zastosowanie art. 369 § 2 k.p.c. (odrzucenie apelacji z powodu wniesienia z przekroczeniem terminu) jest zasadne, gdy wniosek o uzasadnienie wyroku został skutecznie potwierdzony przez następcę prawnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zastosowanie art. 369 § 2 k.p.c. nie jest zasadne, jeśli wniosek o uzasadnienie wyroku został skutecznie potwierdzony przez następcę prawnego, co oznacza, że apelacja została wniesiona w terminie.

Uzasadnienie

Skoro potwierdzenie wniosku o uzasadnienie było skuteczne, to apelacja została wniesiona w terminie, a Sąd Apelacyjny błędnie zastosował przepis o odrzuceniu apelacji z powodu przekroczenia terminu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
K.H. SA w W.

Strony

NazwaTypRola
E. Spółka z o.o. w likwidacjispółkapowód
K.H. SA w W.spółkapozwany
K. SA w W.spółkapoprzedni pozwany
K. H. Sp. z o.o. w W.spółkapodmiot przejmujący majątek
K. H. SA w W.spółkanastępca prawny pozwanego

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 369 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący wnoszenia apelacji z przekroczeniem terminu, który nie miał zastosowania w tej sprawie z uwagi na skuteczne potwierdzenie wniosku o uzasadnienie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 328 § § 1 zd. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.

k.s.h. art. 492 § § 1 pkt 1

Kodeks spółek handlowych

Dotyczy sukcesji uniwersalnej przy przejęciu majątku spółki.

k.s.h. art. 494 § § 1

Kodeks spółek handlowych

Dotyczy sukcesji uniwersalnej przy przekształceniu spółki.

k.p.c. art. 103 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy czynności procesowych dokonanych przez osoby nieposiadające umocowania.

k.p.c. art. 104

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy potwierdzenia czynności procesowych.

k.p.c. art. 39815 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa uchylenia zaskarżonego postanowienia przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznawania zażaleń przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 108 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 391 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznawania zażaleń w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznawania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sukcesja uniwersalna K. H. SA w W. w stosunku do K. SA w W. skutkująca zajęciem jej miejsca w postępowaniu. • Możliwość skutecznego potwierdzenia przez następcę prawnego czynności procesowej (wniosku o uzasadnienie) dokonanej przez pełnomocnika w imieniu poprzedniczki prawnej. • Nieskuteczne zastosowanie art. 369 § 2 k.p.c. przez Sąd Apelacyjny.

Godne uwagi sformułowania

wraz z przekształceniem K. SA w W. w K. H. SA w W. doszło do sukcesji uniwersalnej skutkującej wstąpieniem nowej spółki do postępowania • czynność procesowa w postaci złożenia wniosku [...] dokonana przez pełnomocnika ustanowionego jeszcze przez K. SA w W., ze wskazaniem na działanie w imieniu tego podmiotu, przekształconego już w dacie złożenia wniosku i w oparciu o udzielone przez niego pełnomocnictwo, mogła być skutecznie potwierdzona przez K. H. SA w W. jako jego następcę.

Skład orzekający

Jan Górowski

przewodniczący

Barbara Myszka

członek

Marta Romańska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzanie przez następcę prawnego czynności procesowych poprzednika prawnego, zwłaszcza w kontekście przekształceń spółek i sukcesji uniwersalnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia spółki i potwierdzenia czynności procesowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe rozumienie sukcesji prawnej w kontekście postępowań sądowych, szczególnie przy przekształceniach spółek. Pokazuje też, że nawet pozornie oczywiste błędy formalne mogą zostać naprawione przez skuteczne potwierdzenie czynności przez następcę prawnego.

Przekształcenie spółki nie przekreśla jej praw w sądzie – Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady sukcesji prawnej.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst