I CZ 158/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie o kosztach postępowania, uznając, że zasada odpowiedzialności za wynik procesu (art. 98 k.p.c.) została zastosowana prawidłowo, a sytuacja powódki nie uzasadnia zastosowania wyjątku z art. 102 k.p.c.
Powódka złożyła zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego o zasądzeniu od niej kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego. Zarzuciła naruszenie art. 98 k.p.c. (zasada odpowiedzialności za wynik procesu) oraz art. 102 k.p.c. (wyjątek od tej zasady). Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, wyjaśniając, że ostateczny wynik sprawy, a nie wynik poszczególnych instancji, decyduje o kosztach, a poczucie krzywdy nie jest wystarczającą podstawą do zastosowania art. 102 k.p.c.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie strony powodowej na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 9 marca 2012 r. Sąd Apelacyjny zasądził od powódki na rzecz strony pozwanej kwotę 9000 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego, opierając się na art. 98 k.p.c. Powódka wniosła o zmianę tego postanowienia, powołując się na art. 102 k.p.c. oraz zarzucając naruszenie art. 98 k.p.c. z uwagi na wygranie przez nią postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy uznał zarzut naruszenia art. 98 k.p.c. za chybiony, podkreślając, że obowiązek zwrotu kosztów zależy od ostatecznego wyniku sprawy, a nie od rozstrzygnięć w poszczególnych instancjach. Odnosząc się do art. 102 k.p.c., Sąd Najwyższy stwierdził, że przepis ten przewiduje wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach, a ocena tych wypadków należy do sądu orzekającego. Sąd Najwyższy zgodził się z oceną Sądu Apelacyjnego, że w niniejszej sprawie nie zaszły okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 102 k.p.c., a poczucie krzywdy skarżącej nie stanowi „szczególnie uzasadnionego wypadku”. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie art. 398^14 w zw. z art. 394^1 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Obowiązek zwrotu kosztów procesu zależy od ostatecznego wyniku sprawy, a nie od rezultatu postępowania w poszczególnych instancjach.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że ocena wygrania lub przegrania sprawy wymaga porównania roszczeń dochodzonych z ostatecznie uwzględnionymi, a nie porównania wyników w poszczególnych instancjach.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| "W." Huta Szklana Spółki z o.o. | spółka | powódka |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pozwany |
| Minister Gospodarki | organ_państwowy | przedstawiciel pozwanego |
| Wojewoda W. | organ_państwowy | przedstawiciel pozwanego |
| Minister Skarbu Państwa | organ_państwowy | przedstawiciel pozwanego |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Wyraz zasady odpowiedzialności za wynik procesu; strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Obowiązek zwrotu kosztów zależy od ostatecznego wyniku sprawy, a nie od rezultatu postępowania w poszczególnych instancjach.
Pomocnicze
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Przewiduje wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik procesu, pozwalając na odstąpienie od niej w szczególnie uzasadnionych wypadkach. Fakt ich nastąpienia (bądź braku) podlega ocenie sądu orzekającego w jednostkowym przypadku.
k.p.c. art. 398^14
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394^1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek zwrotu kosztów procesu zależy od ostatecznego wyniku sprawy, a nie od rezultatu postępowania w poszczególnych instancjach. Poczucie krzywdy nie stanowi „szczególnie uzasadnionego wypadku” w rozumieniu art. 102 k.p.c. Sytuacja powódki nie uzasadnia zastosowania art. 102 k.p.c.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie art. 102 k.p.c. z uwagi na poczucie krzywdy powódki. Naruszenie art. 98 k.p.c. przez obciążenie kosztami postępowania kasacyjnego, które powódka wygrała.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązek zwrotu kosztów procesu zależy od ostatecznego wyniku sprawy, a nie od rezultatu postępowania w poszczególnych instancjach Poczucie krzywdy, na które powołuje się skarżąca nie stanowi „szczególnie uzasadnionego wypadku” w rozumieniu art. 102 k.p.c.
Skład orzekający
Tadeusz Wiśniewski
przewodniczący
Jan Górowski
sprawozdawca
Krzysztof Pietrzykowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "interpretację zasad dotyczących kosztów procesu, w szczególności rozróżnienie między wynikiem sprawy a wynikiem poszczególnych instancji oraz przesłanki zastosowania art. 102 k.p.c."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie powódka kwestionowała koszty postępowania kasacyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z kosztami postępowania, co jest istotne dla prawników praktyków, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
“Kiedy wygrana w jednej instancji nie oznacza wygranej w kosztach? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego: 9000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 158/12 POSTANOWIENIE Dnia 5 grudnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący) SSN Jan Górowski (sprawozdawca) SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa "W." Huta Szklana Spółki z o.o. przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Ministra Gospodarki, Wojewodę W. i Ministra Skarbu Państwa o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 grudnia 2012 r., zażalenia strony powodowej na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 9 marca 2012 r., oddala zażalenie. Uzasadnienie 2 Postanowieniem zawartym w wyroku z 9 marca 2012 r. (punkt 4) Sąd Apelacyjny zasądził od powódki na rzecz strony pozwanej kwotę 9000 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego. Swoje rozstrzygnięcie oparł na treści art. 98 k.p.c. Powódka zaskarżyła to postanowienie zażaleniem, w którym wniosła o jego zmianę i odstąpienie od obciążania jej kosztami postępowania. Wskazała, że w sprawie powinien znaleźć zastosowanie art. 102 k.p.c., a ponadto, iż Sąd naruszył art. 98 k.p.c., gdyż powódka została niezasadnie obciążona kosztami postępowania kasacyjnego, gdyż to postępowanie wygrała. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Artykuł 98 k.p.c. stanowi wyraz zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Stosownie do tego przepisu, strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Skarżąca podniosła, że sąd naruszył powyższy przepis obciążając ją kosztami postępowania kasacyjnego, które wygrała. Zarzut ten jest chybiony. Obowiązek zwrotu kosztów procesu zależy od ostatecznego wyniku sprawy, a nie od rezultatu postępowania w poszczególnych instancjach; a dokonanie oceny, czy i w jakim stopniu strona sprawę przegrała lub wygrała, wymaga porównania roszczeń dochodzonych z ostatecznie uwzględnionymi, a nie porównania wyniku postępowania w poszczególnych instancjach (por. postanowienia SN: z dnia 12 sierpnia 1965 r., I CZ 80/65, OSNCP 1966, nr 3, poz. 47, z dnia 8 lipca 1971 r., I CZ 103/71, Lex nr 6956). Artykuł 102 k.p.c. przewiduje wyjątek od – odnoszącej się do obowiązku rozliczania kosztów postępowania - zasady odpowiedzialności za wynik procesu i pozwala na odstąpienie od niej „w szczególnie uzasadnionych wypadkach”. Fakt ich nastąpienia (bądź braku) podlega ocenie sądu orzekającego w jednostkowym przypadku, także na tle całokształtu rozpoznanej sprawy. Z rozstrzygnięcia wydanego w niniejszej sprawie wynika, że Sąd uznał, iż w sprawie nie ma szczególnych okoliczności, które przemawiają za zastosowaniem art. 102 k.p.c., skoro orzekł o kosztach na podstawie art. 98 k.p.c. 3 Z taką oceną należy się zgodzić. Poczucie krzywdy, na które powołuje się skarżąca nie stanowi „szczególnie uzasadnionego wypadku” w rozumieniu art. 102 k.p.c. Przepis ten jako wyjątkowy może znaleźć zastosowanie w sytuacjach szczególnych, a więc w takich, gdzie obciążenie kosztami postępowania strony przegrywającej proces byłoby oczywistym naruszeniem zasad współżycia społecznego z uwagi na sytuację osobistą, czy majątkową w jakiej się znalazła. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie ma miejsca. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI