I CZ 152/10

Sąd Najwyższy2010-12-16
SAOSCywilneprawo spadkoweŚrednianajwyższy
spadekstwierdzenie nabycia spadkuzmiana postanowieniaart. 679 k.p.c.uczestnik postępowaniaapelacjazażalenieSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestnika postępowania na postanowienie sądu okręgowego odrzucające apelację, uznając ją za niedopuszczalną z powodu braku statusu uczestnika postępowania.

Wnioskodawca J.R. domagał się zmiany postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po ojcu, powołując się na art. 679 § 1 k.p.c. Sąd Rejonowy oddalił wniosek z powodu uchybienia terminowi. Sąd Okręgowy odrzucił apelację wniesioną przez uczestnika W.R. jako niedopuszczalną, ponieważ nie posiadał on statusu uczestnika postępowania. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na to postanowienie, potwierdzając, że brak statusu uczestnika uzasadnia odrzucenie apelacji.

Sprawa dotyczyła wniosku J.R. o zmianę prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym ojcu, F.R. Wniosek ten został oddalony przez Sąd Rejonowy z uwagi na nieudowodnienie przez wnioskodawcę, że opiera swoje żądanie na podstawie, której nie mógł powołać w poprzednim postępowaniu spadkowym, ani w ciągu roku od uzyskania takiej możliwości (art. 679 § 1 k.p.c.). Sąd Okręgowy następnie odrzucił apelację wniesioną przez uczestnika postępowania W.R. jako niedopuszczalną, stwierdzając, że nie uzyskał on statusu uczestnika w postępowaniu o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie W.R. na postanowienie Sądu Okręgowego, uznał je za nieuzasadnione. Podkreślono, że sąd rozpoznający sprawę w okolicznościach przewidzianych w art. 514 § 2 k.p.c. nie wzywa osób zainteresowanych do udziału w sprawie, a brak statusu uczestnika przez wnoszącego apelację uzasadnia jej odrzucenie na podstawie art. 370 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uczestnik, który nie uzyskał statusu uczestnika postępowania, nie może skutecznie wnieść apelacji, a jego środek odwoławczy podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w postępowaniu o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, sąd nie wzywa do udziału osób zainteresowanych, jeśli wnioskodawca nie wykazał podstawy z art. 679 § 1 k.p.c. Stroną takiego postępowania jest tylko wnioskodawca, który może wnieść środek odwoławczy. Brak statusu uczestnika uzasadnia odrzucenie apelacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

uczestnik postępowania W. R. (w zakresie jego zażalenia)

Strony

NazwaTypRola
J. R.osoba_fizycznawnioskodawca
W. R.osoba_fizycznauczestnik postępowania
W. R.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 679 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wnioskodawca musi wykazać, że swoje żądanie opiera na podstawie, której nie mógł powołać w poprzednim postępowaniu lub w ciągu roku od uzyskania takiej możliwości.

k.p.c. art. 514 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W przypadku rozpoznawania sprawy w okolicznościach przewidzianych w tym przepisie, sąd nie wzywa osób zainteresowanych do udziału w sprawie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 510 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa krąg uczestników postępowania.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia niedopuszczalnej apelacji.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o procesie do innych postępowań.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia zażalenia w postępowaniu kasacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak statusu uczestnika postępowania przez wnoszącego apelację uzasadnia jej odrzucenie jako niedopuszczalnej. Sąd rozpoznając sprawę w okolicznościach przewidzianych w art. 514 § 2 k.p.c., nie wzywa osób zainteresowanych do udziału w sprawie.

Odrzucone argumenty

Zażalenie uczestnika W.R. na postanowienie Sądu Okręgowego odrzucające apelację.

Godne uwagi sformułowania

brak statusu uczestnika postępowania przez wnoszącego apelację uzasadnia jej odrzucenie jako niedopuszczalnej

Skład orzekający

Barbara Myszka

przewodniczący

Mirosław Bączyk

sprawozdawca

Kazimierz Zawada

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu uczestników postępowania o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku oraz konsekwencji wniesienia środka odwoławczego przez osobę niebędącą stroną."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z art. 679 k.p.c. i brakiem statusu uczestnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawem spadkowym, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kto może zaskarżyć postanowienie o spadku? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową kwestię procesową.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 152/10 POSTANOWIENIE Dnia 16 grudnia 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk (sprawozdawca) SSN Kazimierz Zawada w sprawie z wniosku J. R. przy uczestnictwie W. R. i W. R. o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 grudnia 2010 r., zażalenia uczestnika postępowania W. R. na postanowienie Sądu Okręgowego w R. z dnia 14 września 2010 r., sygn. akt I Ca (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie J. R. złożył wniosek (w dniu 9 maja 2008 r.) o zmianę postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 16 marca 1989 r. o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym ojcu – F. R. W postanowieniu tym stwierdzono, że po zmarłym spadek dziedziczą na podstawie ustawy żona E. R. i dwaj synowie: W. R. i W. R. Wniosek ten został oddalony postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 4 sierpnia 2008 r., ponieważ wnioskodawca, będąc uczestnikiem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, nie wykazał, że swoje żądanie opiera na podstawie, której nie mógł powołać w tym postępowaniu i w ciągu roku od dnia, w którym uzyskał taką możność (art. 679 § 1 k.p.c.). Uchybienie temu terminowi oznacza konieczność oddalenia wniosku. 2 Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 14 września 2010 r. odrzucił apelację wniesioną przez W. R. jako niedopuszczalną. Zaskarżone postanowienie z dnia 4 sierpnia 2008 r. uprawomocniło się z upływem 14 dni od doręczenia go wnioskodawcy J. R. Odpis takiego postanowienia doręcza się bowiem podmiotem zainteresowanym tylko w razie złożenia apelacji przez wnioskodawcę. W zażaleniu W. R. podniesiono zarzuty naruszenia art. 373 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2, art. 510 § 1, art. 514 § 1 k.p.c w zw. z art. 510 § 1 k.p.c. Skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z treści postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 4 sierpnia 2008 r. wynika, że wnioskodawca J. R. był uczestnikiem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, zakończonego postanowieniem z dnia 10 marca 1989 r. Wnioskodawca ten nie wykazał, że swoje obecne żądanie o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku opiera na postawie, której nie mógł powołać w tym postępowaniu ani w ciągu roku od momentu, w którym uzyskał taką możność (art. 679 § 1 zd. II k.p.c.). Istniały zatem podstawy do oddalenia jego wniosku jako nieuzasadnionego w rozumieniu art. 514 § 2 k.p.c. Wbrew sugestii skarżącego, wnoszący apelację W. R. nie uzyskał statusu uczestnika postępowania w sprawie o zmianę postanowienia z dnia 10 marca 1989 r. (art. 510 § 1 k.p.c.). Trafnie Sąd Okręgowy stwierdził, że rozpoznając sprawę w okolicznościach przewidzianych w art. 514 § 2 k.p.c., sąd nie wzywa osób zainteresowanych do udziału w sprawie, w tym także – uczestników postępowania w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku. Stroną (uczestnikiem) takiego postępowania jest bowiem tylko wnioskodawca i on mógłby wnieść skutecznie środek odwoławczy w postaci apelacji. Nie ma przy tym znaczenia to, że doręczenie zaskarżonego apelacją postanowienia nastąpiło nie tylko do rąk wnioskodawcy (J. R.), ale też – W. R. (wnoszącemu apelację). Brak statusu uczestnika postępowania przez wnoszącego apelację uzasadnia jej odrzucenie jako niedopuszczalnej (art. 370 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c. oddalił zażalenie jako nieuzasadnione.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI