I CZ 137/07

Sąd Najwyższy2008-01-24
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
apelacjazażalenieterminy procesowereprezentacja procesowapełnomocnik z urzęduSąd NajwyższySąd Apelacyjnyk.p.c.

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające apelację z powodu uchybienia terminowi do jej wniesienia i braku skutecznej reprezentacji procesowej.

Powód złożył apelację od wyroku Sądu Okręgowego, jednak Sąd Apelacyjny odrzucił ją, uznając, że żądanie uzasadnienia wyroku nastąpiło po terminie, co skutkowało biegiem terminu do wniesienia apelacji od daty upływu terminu do żądania uzasadnienia. Powód wniósł zażalenie, ale zostało ono odrzucone z powodu braku reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego. Po ustanowieniu pełnomocnika z urzędu i uchyleniu postanowienia o odrzuceniu apelacji, Sąd Apelacyjny ponownie odrzucił zażalenie powoda, wskazując na uchybienie wymogom reprezentacji procesowej. Sąd Najwyższy oddalił kolejne zażalenie, uznając, że czynność zaskarżenia nie została dokonana przez osobę uprawnioną.

Sprawa dotyczy zażalenia powoda E. B. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 27 września 2007 r., które odrzuciło jego zażalenie na wcześniejsze postanowienie z 17 marca 2006 r. o odrzuceniu apelacji od wyroku Sądu Okręgowego z 22 listopada 2004 r. Sąd Apelacyjny pierwotnie odrzucił apelację powoda, ponieważ żądanie uzasadnienia wyroku zostało złożone po upływie tygodniowego terminu, co spowodowało, że dwutygodniowy termin do wniesienia apelacji biegł od dnia upływu terminu do żądania uzasadnienia (tj. od 29 listopada 2004 r.). Powód wniósł zażalenie do Sądu Najwyższego, prosząc o pełnomocnika z urzędu. Sąd Apelacyjny odrzucił to zażalenie, powołując się na ograniczenia w reprezentacji przed Sądem Najwyższym dla osób niebędących adwokatami lub radcami prawnymi. Po ustanowieniu pełnomocnika z urzędu, Sąd Apelacyjny uchylił swoje postanowienie o odrzuceniu apelacji. Następnie jednak, postanowieniem z 27 września 2007 r., ponownie odrzucił zażalenie powoda, wskazując na uchybienie wymogom reprezentacji procesowej. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda, stwierdzając, że czynność zaskarżenia postanowienia z 17 marca 2006 r. nie została dokonana przez osobę uprawnioną, a zażalenie sporządzone przez pełnomocnika nie zawierało merytorycznej argumentacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwa czynność procesowa dokonana przez stronę bez odpowiedniej reprezentacji nie ulega konwalidacji przez późniejsze ustanowienie pełnomocnika.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że uchylenie postanowienia o odrzuceniu apelacji przez Sąd Apelacyjny nie oznaczało konwalidacji wadliwej czynności powoda (zaskarżenia), a jedynie przedłużało etap postępowania. Ponieważ ważna czynność zaskarżenia nie została dokonana przez osobę uprawnioną, zażalenie było niedopuszczalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

Burmistrz Miasta N.

Strony

NazwaTypRola
E. B.osoba_fizycznapowód
Burmistrz Miasta N.organ_państwowypozwany

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 118

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzyga skutki ustanowienia pełnomocnika dla strony kosztów sądowych, stanowiąc o jego równoznaczności z udzieleniem pełnomocnictwa procesowego, co oznacza zrównanie praw i obowiązków pełnomocników.

Pomocnicze

k.p.c. art. 369 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 871

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § § 2 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czynność procesowa powoda (wniesienie zażalenia) była niedopuszczalna z powodu braku reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego. Uchylenie postanowienia o odrzuceniu apelacji nie konwaliduje wadliwej czynności procesowej powoda. Zażalenie sporządzone przez pełnomocnika nie zawierało merytorycznej argumentacji.

Odrzucone argumenty

Powód argumentował, że ustanowienie pełnomocnika z urzędu i uchylenie postanowienia o odrzuceniu apelacji powinno skutkować doręczeniem pełnomocnikowi odpisu postanowienia z 17 marca 2006 r. i możliwością skutecznego zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

wadliwej czynności powoda, tzn. zaskarżenia, a jedynie przedłużało etap postępowania Ponieważ ważna czynność zaskarżenia postanowienia wymienionego w poprzednim zdaniu, nie została dokonana przez osobę uprawnioną (byłoby to możliwe tylko w wypadku przywrócenia uchybionego terminu), a w aktach sprawy znajdowało się zażalenie niedopuszczalne

Skład orzekający

Zbigniew Strus

przewodniczący-sprawozdawca

Iwona Koper

członek

Kazimierz Zawada

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów procesowych, zdolności postulacyjnej oraz skutków ustanowienia pełnomocnika z urzędu w kontekście wadliwych czynności procesowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z odrzuceniem apelacji i kolejnymi zażaleniami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych ze względu na szczegółową analizę kwestii terminów procesowych i zdolności postulacyjnej, co jest kluczowe w codziennej praktyce.

Kiedy ustanowienie pełnomocnika nie naprawi błędu: Sąd Najwyższy o skutkach wadliwych czynności procesowych.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 137/07 POSTANOWIENIE Dnia 24 stycznia 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Strus (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Iwona Koper SSN Kazimierz Zawada w sprawie z powództwa E. B. przeciwko Burmistrzowi Miasta N. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 stycznia 2008 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 27 września 2007 r., sygn. akt VI ACa (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Postanowieniem z 17marca 2006 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego z 22 listopada 2004 r. nadaną w urzędzie pocztowym w dniu 29 marca 2005 r. Sąd wskazał w uzasadnieniu postanowienia, że powód zażądał uzasadnienia wyroku w dniu 4 marca 2005 r., po upływie terminu tygodniowego określonego w art. 369 § 2 k.p.c. W takiej sytuacji termin dwutygodniowy do wniesienia apelacji biegł – zgodnie z tym przepisem - od dnia w którym upłynął termin do żądania uzasadnienia wyroku, tj. od 29 listopada 2004 r. Powód, po doręczeniu mu odpisu postanowienia z 24 marca 2006 r. wniósł zażalenie do Sądu Najwyższego, w którym wnosił m.in. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sąd Apelacyjny odrzucił to zażalenie postanowieniem z 12 kwietnia 2006 r., ze względu na ustawowe ograniczenie powoda niebędącego radcą prawnym lub 2 adwokatem do czynności w postępowaniu przed Sadem Najwyższym (art. 871 k.p.c.). Postanowienie to zostało doręczone powodowi osobiście w dniu 28 kwietnia 2006 r. Ponowny wniosek o ustanowienie przez Sąd pełnomocnika z urzędu powód złożył w urzędzie pocztowym w dniu 8 maja 2006 r. Postanowieniem z 10 maja 2006 r. wniosek został rozpoznany i uwzględniony, a 16 maja 2006 r. roku Sąd Apelacyjny został powiadomiony przez Okręgową Radę Adwokacka o wyznaczeniu pełnomocnika adw. P. J. Zawiadomienie zawierało adres kancelarii adwokackiej. Następnie powód reprezentowany już przez pełnomocnika złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem (o odrzuceniu apelacji) z 12 kwietnia 2006 r. Po rozpoznaniu tej skargi Sąd Apelacyjny postanowieniem z 14 czerwca 2007 r. uchylił zaskarżone postanowienie. W dniu 29 sierpnia 2007 r. pełnomocnik z urzędu złożył wniosek o wydanie odpisu tegoż postanowienia oraz kserokopii uzasadnienia i pokwitował odbiór tych dokumentów. Sąd Apelacyjny w dniu 27 września 2007 r. na posiedzeniu niejawnym postanowił odrzucić zażalenie powoda na postanowienie z 17 marca 2006 r. w przedmiocie odrzucenia apelacji ponownie wskazując na uchybienie ustawowego wymogu reprezentacji strony przez adwokata lub radcę prawnego. W uzasadnieniu przytoczono przepisy art. 370 w zw. z art. 397 § 2 i 39821 k.p.c. Postanowienie to zostało doręczone i zaskarżone zażaleniem, przedstawionym wraz z aktami sprawy Sądowi Najwyższemu. Skarżący wywodzi, że z ustanowieniem pełnomocnika i uchyleniem postanowienia z 12 kwietnia 2006 r. wiązał się obowiązek Sądu Apelacyjnego doręczenia pełnomocnikowi odpisu postanowienia z 17 marca 2006 r. o odrzuceniu apelacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Art. 118 k.p.c. rozstrzyga skutki ustanowienia pełnomocnika dla strony kosztów sądowych, stanowiąc o jego równoznaczności z udzieleniem pełnomocnictwa procesowego. Oznacza to zrównanie praw i obowiązków pełnomocników – bez względu na podstawę ich uczestnictwa w sprawie i stanowi argument w rozstrzyganiu skutków dotychczasowych czynności procesowych. W szczególności wydając na posiedzeniu niejawnym postanowienie o odrzuceniu apelacji strony, jako spóźnionej, Sąd Apelacyjny doręczył jego odpis m.in. powodowi, którego pouczył o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia. Doręczenie było skuteczne i zamknęło ten etap postępowania, a jednocześnie otwierało bieg terminu tygodniowego do wniesienia zażalenia (art. 394 § 2 oraz art. 3941 § 2 k.p.c.). Termin ten został uchybiony, ponieważ 3 czynność dokonana przez powoda ze względu na brak wspominanej już zdolności postulacyjnej nie wywarła skutku. W wyniku działania pełnomocnika z urzędu, Sąd Apelacyjny postanowieniem z 14 czerwca 2006 r. uchylił swoje postanowienie w przedmiocie odrzucenia apelacji, nie oznaczało to jednak konwalidacji wadliwej czynności powoda, tzn. zaskarżenia, a jedynie przedłużało etap postępowania rozpoczęty doręczeniem postanowieniem z 17 marca 2006 r. Ponieważ ważna czynność zaskarżenia postanowienia wymienionego w poprzednim zdaniu, nie została dokonana przez osobę uprawnioną (byłoby to możliwe tylko w wypadku przywrócenia uchybionego terminu), a w aktach sprawy znajdowało się zażalenie niedopuszczalne, Sąd Apelacyjny postanowieniem z 27 września odrzucił je z tą samą motywacją, jak w postanowieniu z 12 kwietnia 2006 r. Zażalenie sporządzone przez pełnomocnika nie zawiera merytorycznej argumentacji pozwalającej dopatrzyć się uchybienia w rozstrzygnięciu Sądu Apelacyjnego, dlatego na podstawie art. 3941 § 2 i 3 k.p.c. w związku z art. 39814 k.p.c. podlega oddaleniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI