I CZ 135/11

Sąd Najwyższy2012-06-29
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty procesuzażalenieSąd NajwyższySąd Apelacyjnyuchylenie wyrokubezprzedmiotowość postępowania

Sąd Najwyższy umorzył postępowanie zażaleniowe dotyczące kosztów procesu, ponieważ wyrok Sądu Apelacyjnego, którego dotyczyło zażalenie, został wcześniej uchylony w całości.

Strona pozwana złożyła zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego w przedmiocie kosztów procesu, zarzucając naruszenie art. 102 k.p.c. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia 19 kwietnia 2011 r. został już uchylony w całości w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej powodów. W związku z tym postanowienie o kosztach zawarte w tym wyroku również utraciło moc, co uczyniło zażalenie bezprzedmiotowym i skutkowało jego umorzeniem.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 czerwca 2012 r. umorzył postępowanie zażaleniowe dotyczące kosztów procesu w instancji odwoławczej. Postanowienie to było wynikiem zażalenia wniesionego przez Skarb Państwa na punkt 2 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 19 kwietnia 2011 r., którym powodowie J. J. i A. J. nie zostali obciążeni kosztami postępowania za instancję odwoławczą. Sąd Apelacyjny uznał, że powodowie działali w usprawiedliwionym przekonaniu o istnieniu podstawy prawnej do uwzględnienia ich roszczenia, mimo niepełnego zrozumienia przepisu o charakterze blankietowym. Skarb Państwa zarzucił naruszenie art. 102 k.p.c., twierdząc, że sąd ochrony udzielił jedynie subiektywnym przekonaniom powodów. Jednakże Sąd Najwyższy, przed rozpoznaniem zażalenia, uwzględnił skargę kasacyjną powodów, uchylając w całości wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia 19 kwietnia 2011 r. Uchylenie wyroku w całości oznaczało również uchylenie rozstrzygnięcia o kosztach. W tej sytuacji zażalenie pozwanego stało się bezprzedmiotowe, co skutkowało umorzeniem postępowania zażaleniowego na podstawie art. 355 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 i 397 § 2 zd. drugie k.p.c. Sąd Najwyższy nie orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego, wskazując, że rozstrzygnięcie w tym przedmiocie nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.

Uzasadnienie

Uchylenie wyroku w całości skutkuje uchyleniem również zawartego w nim postanowienia o kosztach. W takiej sytuacji postępowanie zażaleniowe dotyczące tych kosztów traci swój przedmiot.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzenie postępowania zażaleniowego

Strony

NazwaTypRola
J. J.osoba_fizycznapowód
A. J.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwaorgan_państwowypozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 355 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do umorzenia postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.

Pomocnicze

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Apelacyjny zastosował przepis, uznając, że okoliczności sprawy uzasadniały odstąpienie od obciążania powodów kosztami.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Pozwany argumentował, że zasada obciążania kosztami strony przegrywającej została naruszona.

k.p.c. art. 391

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania kasacyjnego, stosowany przez analogię w postępowaniu zażaleniowym.

k.p.c. art. 397 § § 2 zd. drugie

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania zażaleniowego, stosowany w kontekście umorzenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchylenie wyroku w całości przez Sąd Najwyższy w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej powodów, co uczyniło zażalenie pozwanego na postanowienie o kosztach bezprzedmiotowym.

Odrzucone argumenty

Argumentacja pozwanego Skarbu Państwa oparta na naruszeniu art. 102 k.p.c. i kwestionująca zasadność odstąpienia od obciążenia powodów kosztami.

Godne uwagi sformułowania

Uchylenie wyroku w całości oznacza bowiem uchylenie także zawartego w nim postanowienia o kosztach procesu. W takim wypadku zażalenie strony pozwanej na postanowienia o kosztach [...] staje się bezprzedmiotowe, wobec czego postępowanie zażaleniowe podlega umorzeniu.

Skład orzekający

Teresa Bielska-Sobkowicz

przewodniczący

Zbigniew Kwaśniewski

sprawozdawca

Grzegorz Misiurek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania zażaleniowego w przypadku uchylenia wyroku, którego dotyczyło postanowienie o kosztach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdy wyrok został uchylony w całości przed rozpoznaniem zażalenia na postanowienie o kosztach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej związanej z kosztami procesu i umorzeniem postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera elementów zaskakujących czy szeroko interesujących.

Kiedy zażalenie na koszty staje się bezprzedmiotowe? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 135/11 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 29 czerwca 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący) 
SSN Zbigniew Kwaśniewski (sprawozdawca) 
SSN Grzegorz Misiurek 
 
 
w sprawie z powództwa J. J. i A. J. 
przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Ministra Skarbu Państwa 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 29 czerwca 2012 r., 
zażalenia strony pozwanej na postanowienie w przedmiocie kosztów procesu  
w instancji odwoławczej zawarte w punkcie 2. wyroku Sądu Apelacyjnego  
z dnia 19 kwietnia 2011 r.,  
 
 
umarza postępowanie zażaleniowe. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
 
 
Sąd drugiej instancji postanowieniem zawartym w pkt 2 wyroku z dnia 
19  kwietnia 2011 r. nie obciążył powodów kosztami postępowania za instancję 
odwoławczą, uznając, że działali w przekonaniu  o istnieniu podstawy  prawnej do   
uwzględnienia ich roszczenia, a przekonanie powodów było usprawiedliwione nie 
w pełni zrozumiałą przyczyną wprowadzenia do porządku prawnego przepisu 
o charakterze blankietowym.  
 
Postanowienie to zaskarżył zażaleniem pozwany Skarb Państwa, zarzucając 
wydanie tego orzeczenia z naruszeniem art. 102 k.p.c. wobec niezaistnienia 
okoliczności określonych w tym przepisie. Zdaniem żalącego, Sąd Apelacyjny objął 
ochroną jedynie subiektywne przekonania apelujących powodów o zasadności 
zgłoszonych roszczeń, co przekreśla znaczenie zasady wyrażonej w art. 98  k.p.c. 
zważywszy, że istotą każdego powództwa jest występowanie po stronie powodowej  
przeświadczenia o jego zasadności.     
 
Żalący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy  
Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o kosztach 
postępowania zażaleniowego.   
   
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:   
 
W dniu 29 czerwca 2012 r., ale jeszcze przed rozpoznaniem zażalenia  
strony pozwanej, Sąd Najwyższy uwzględnił skargę kasacyjną strony powodowej, 
uchylając w całości wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia 19 kwietnia  2011 r., a więc 
także w odniesieniu do zawartego w pkt 2 sentencji rozstrzygnięcia o kosztach 
procesu w instancji odwoławczej. Uchylenie wyroku w całości oznacza bowiem 
uchylenie także zawartego w nim postanowienia o kosztach  procesu.   
 
W takim wypadku zażalenie strony pozwanej na postanowienia o kosztach, 
zawarte w pkt 2 sentencji tego wyroku, staje się bezprzedmiotowe, wobec czego 
postępowanie zażaleniowe podlega umorzeniu na podstawie art. 355 § 1 k.p.c. 
w zw. z art. 391 i 397 § 2 zd. drugie k.p.c., co znajduje potwierdzenie także  
w najnowszym orzecznictwie (por. postanowienie SN z dnia 6 kwietnia 2011 r., I CZ 
103/10, niepubl; uchwała SN z dnia 23 maja 2012 r., III CZP 18/12, dotychczas  
niepublikowana).  

 
3 
 
Sąd Najwyższy nie orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego, 
ponieważ rozstrzygnięcie także w tym przedmiocie nastąpi w orzeczeniu  
kończącym postępowanie w sprawie.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI