I CZ 106/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej stowarzyszenia zwykłego, wskazując na niekonsekwencję sądu niższej instancji w ocenie zdolności sądowej strony.
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną Stowarzyszenia [...] w K., uznając, że jako stowarzyszenie zwykłe nie posiada ono zdolności sądowej. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, stwierdzając, że odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu braku zdolności sądowej było niekonsekwentne, zwłaszcza że sąd niższej instancji wcześniej rozpoznał zażalenie strony. Kwestia zdolności sądowej powinna zostać ostatecznie wyjaśniona w postępowaniu kasacyjnym.
Sprawa dotyczyła postanowienia Sądu Apelacyjnego, który odrzucił skargę kasacyjną Stowarzyszenia [...] w K. z powodu braku zdolności sądowej, argumentując, że stowarzyszenia zwykłe nie posiadają osobowości prawnej ani zdolności prawnej. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie strony powodowej, uznał to postanowienie za wadliwe. Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu braku zdolności sądowej było niekonsekwentne, ponieważ Sąd Apelacyjny wcześniej rozpoznał co do istoty zażalenie strony, co sugerowałoby przyznanie jej pewnej legitymacji procesowej. Brak zdolności sądowej jest przeszkodą do merytorycznego rozpoznania sprawy, jednak strona pozbawiona tej zdolności powinna mieć możliwość zaskarżenia niekorzystnego dla niej orzeczenia procesowego. Sąd Najwyższy stwierdził, że kwestia zdolności sądowej powinna zostać ostatecznie rozstrzygnięta w postępowaniu kasacyjnym, a zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów proceduralnych, co skutkowało jego uchyleniem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, wskazując, że kwestia zdolności sądowej powinna zostać ostatecznie wyjaśniona w postępowaniu kasacyjnym, a odrzucenie skargi z tego powodu przez sąd drugiej instancji było niekonsekwentne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu braku zdolności sądowej strony było niekonsekwentne, zwłaszcza że sąd niższej instancji rozpoznał wcześniej zażalenie strony co do istoty. Brak zdolności sądowej jest przeszkodą do merytorycznego rozpoznania sprawy, ale nie wyklucza możliwości zaskarżenia procesowego orzeczenia. Kwestia ta powinna zostać rozstrzygnięta w postępowaniu kasacyjnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
Stowarzyszenie […]
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Stowarzyszenie […] | instytucja | powód |
| P. H. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 6 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 1 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 15 § 1 zd. pierwsze
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 64 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 379 § pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niekonsekwencja Sądu Apelacyjnego w ocenie zdolności sądowej strony. Możliwość zaskarżenia przez stronę procesowego orzeczenia mimo braku zdolności sądowej. Konieczność ostatecznego wyjaśnienia zdolności sądowej w postępowaniu kasacyjnym.
Odrzucone argumenty
Stowarzyszenie zwykłe nie posiada zdolności sądowej.
Godne uwagi sformułowania
Jest oczywiste, że brak zdolności sądowej stwarza przeszkodę do merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd Nie oznacza to jednak, że stronie, która według Sądu pierwszej czy też drugiej instancji jest pozbawiona zdolności sądowej, nie przysługuje legitymacja do zaskarżenia niekorzystnego dla niej orzeczenia sądowego, mającego charakter wyłącznie procesowy. Odrzucenie skargi kasacyjnej z argumentacją, że jest ona niedopuszczalna ze względu na brak zdolności sądowej strony skarżącej świadczy więc o niekonsekwencji Sądu Apelacyjnego.
Skład orzekający
Tadeusz Wiśniewski
przewodniczący, sprawozdawca
Wojciech Katner
członek
Agnieszka Piotrowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności zaskarżenia orzeczeń procesowych przez podmioty nieposiadające zdolności sądowej oraz niekonsekwencji sądów w ocenie zdolności prawnej stowarzyszeń zwykłych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i oceny zdolności sądowej stowarzyszenia zwykłego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej - zdolności sądowej stowarzyszeń zwykłych, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje też, jak sądy mogą być niekonsekwentne w stosowaniu przepisów.
“Czy stowarzyszenie zwykłe może skarżyć decyzję sądu? SN wyjaśnia niekonsekwencję sądu apelacyjnego.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 106/13 POSTANOWIENIE Dnia 18 grudnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Wojciech Katner SSN Agnieszka Piotrowska w sprawie z powództwa Stowarzyszenia […] w K. przeciwko P. H. o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 grudnia 2013 r., na skutek zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 6 września 2013 r., sygn. akt VI ACz […], uchyla zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w […] po przyjęciu, że skarga kasacyjna strony powodowej – Stowarzyszenia […] w K. od postanowienia tego Sądu z 26 marca 2013 r., VI Acz […] , została złożona przez stronę, która - jako stowarzyszenie zwykłe – nie ma zdolności sądowej, postanowieniem z 6 września 2013 r. skargę tę odrzucił wobec jej niedopuszczalności. Według Sądu, w polskim porządku prawnym stowarzyszeniom zwykłym nie przysługuje osobowość prawna, a wobec braku przepisu szczególnego, także i zdolność prawna. W konsekwencji należy przyjąć, że skarżąca nie ma też zdolności sądowej (art. 64 § 1 1 k.p.c.). W zażaleniu strona powodowa domaga się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wychodząc z założenia, że powodowe Stowarzyszenie nie ma zdolności sądowej, Sąd pierwszej instancji powołując się na art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c., postanowieniem z 9 października 2012 r., XVII AmC […] , odrzucił jej pozew skierowany przeciwko pozwanemu P. H.. Sąd Apelacyjny w […] jako Sąd drugiej instancji podzielił to stanowisko i postanowieniem z 26 marca 2013 r. zażalenie strony powodowej oddalił. Jest oczywiste, że brak zdolności sądowej stwarza przeszkodę do merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd (art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c.), a rozpoznanie sprawy mimo braku tej zdolności prowadzi do nieważności postępowania (art. 379 pkt 2 k.p.c.). Nie oznacza to jednak, że stronie, która według Sądu pierwszej czy też drugiej instancji jest pozbawiona zdolności sądowej, nie przysługuje legitymacja do zaskarżenia niekorzystnego dla niej orzeczenia sądowego, mającego charakter wyłącznie procesowy. Należy podkreślić, że z takiego założenia wyszedł też sam Sąd Apelacyjny, który jako Sąd drugiej instancji wydał zaskarżone skargą kasacyjną postanowienie o oddaleniu zażalenia powodowego Stowarzyszenia. W innym bowiem wypadku zażalenie to powinno zostać odrzucone, nie zaś rozpoznane co do swej istoty. Odrzucenie skargi kasacyjnej z argumentacją, że jest ona niedopuszczalna ze względu na brak zdolności sądowej strony skarżącej świadczy więc o niekonsekwencji Sądu Apelacyjnego. Konkludując, kwestia, czy skarżącej przysługuje zdolność sądowa powinna ostatecznie zostać wyjaśniona w postępowaniu kasacyjnym, skoro w sprawie skarga kasacyjna jest w ogóle dopuszczalna. W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 398 6 § 2 k.p.c. należało orzec, jak w sentencji (art. 394 1 § 3 w zw. z art. 398 15 § 1 zd. pierwsze k.p.c.). aw jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI