I CZ 118/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie zwrotu kosztów zastępstwa prawnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu błędnego rozstrzygnięcia o kosztach w sytuacji, gdy orzeczenie wstępne nie powinno zawierać takiego rozstrzygnięcia.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie wnioskodawczyni na postanowienie sądu okręgowego dotyczące zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w instancji odwoławczej. Sąd okręgowy zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika kwotę 900 zł tytułem zwrotu kosztów. Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie wstępne, oddalające apelację, nie powinno zawierać rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. W związku z tym uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi okręgowemu.
Sąd Najwyższy w składzie orzekającym rozpoznał zażalenie wnioskodawczyni B. P. na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 24 lutego 2010 r., które dotyczyło zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w instancji odwoławczej. Sąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawczyni od postanowienia wstępnego Sądu Rejonowego w W. w sprawie o podział majątku wspólnego i zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika kwotę 900 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego. Sąd Najwyższy stwierdził, że zażalenie jest zasadne, ale z innych przyczyn niż wskazała skarżąca. Kluczową kwestią było to, że postanowienie wstępne, oddalające apelację, nie powinno zawierać rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, postanowienia o kosztach powinny zapadać dopiero w orzeczeniach końcowych. Z tego względu Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w W., z pozostawieniem temu sądowi rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienia wstępne, częściowe, a także postanowienia sądu drugiej instancji i Sądu Najwyższego oddalające apelacje i skargi kasacyjne od takich postanowień nie mogą zawierać rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 108 § 1 w związku z art. 13 § 2 k.p.c., postanowienia o kosztach postępowania powinny zapadać dopiero w orzeczeniach końcowych. Dotyczy to również postanowień wstępnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| L. P. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398¹⁵ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 12 § ust. 1 pkt 1 w związku z § 6 pkt 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie wstępne oddalające apelację nie może zawierać rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. W sprawie nie było obowiązku wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia, co wykluczało zastosowanie przepisów o opłatach uzależnionych od tej wartości.
Godne uwagi sformułowania
Postanowienie od którego oddalona została apelacja ma charakter wstępny wyroki (postanowienia w postępowaniu nieprocesowym) wstępne, częściowe, wyroki (postanowienia) sądu drugiej instancji i Sądu Najwyższego oddalające apelacje i skargi kasacyjne od takich wyroków (postanowień) nie mogą zawierać rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
Skład orzekający
Wojciech Katner
przewodniczący, sprawozdawca
Teresa Bielska-Sobkowicz
członek
Dariusz Dończyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie kosztów postępowania w sprawach, w których zapadają postanowienia wstępne lub częściowe, a także w przypadku oddalania apelacji od takich postanowień."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie postanowienie wstępne oddala apelację.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą kosztów postępowania w sprawach nieprocesowych, co jest istotne dla praktyków prawa rodzinnego i cywilnego.
“Kiedy sąd może zasądzić koszty? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową zasadę w sprawach o podział majątku.”
Sektor
rodzinne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CZ 118/10 POSTANOWIENIE Dnia 2 grudnia 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wojciech Katner (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Dariusz Dończyk w sprawie z wniosku B. P. przy uczestnictwie L. P. o podział majątku wspólnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 2 grudnia 2010 r., zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 24 lutego 2010 r., w przedmiocie zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w instancji odwoławczej, sygn. akt V Ca (…), uchyla zaskarżone postanowienie i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w W. wraz z rozstrzygnięciem o kosztach postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 24 lutego 2010 r. Sąd Okręgowy w oddalił apelację wnioskodawczyni B. P. od postanowienia wstępnego Sądu Rejonowego w W. z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie z udziałem L. P. o podział majątku wspólnego, zasądzając od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika kwotę 900 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w instancji odwoławczej. Podstawą zasądzenia kosztów był art. 98 w związku z art. 391 § 1 i art. 13 § 2 k.p.c. 2 Zażalenie na postanowienie w przedmiocie wysokości kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu odwoławczym złożyła wnioskodawczyni, wnosząc o jego zmianę i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 50% stawki minimalnej w postępowaniu apelacyjnym w sprawie o podział majątku małżeńskiego, tj. kwoty 300 złotych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne, ale z innych przyczyn, niż wskazała skarżąca w jego uzasadnieniu. Postanowienie od którego oddalona została apelacja ma charakter wstępny, a Sąd pierwszej instancji orzekł tylko co do równych udziałów małżonków w majątku wspólnym, nie ustalając jeszcze ani składu, ani wartości tego majątku. W sprawie nie znajduje zastosowania, jak domaga się tego skarżąca § 12 ust. 1 pkt 1 w związku z § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), w apelacji nie była bowiem wskazana wartość przedmiotu zaskarżenia, która by uzasadniała przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenie w kwocie 900 złotych. Przy rozstrzyganiu o ustaleniu nierównych udziałów w majątku wspólnym skarżący nie ma obowiązku wskazać wartości przedmiotu zaskarżenia. Istota rzeczy przy rozpoznawaniu zażalenia w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, że wyroki (postanowienia w postępowaniu nieprocesowym) wstępne, częściowe, wyroki (postanowienia) sądu drugiej instancji i Sądu Najwyższego oddalające apelacje i skargi kasacyjne od takich wyroków (postanowień) nie mogą zawierać rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Zgodnie z art. 108 § 1 w związku z art. 13 § 2 k.p.c. postanowienia o kosztach postępowania powinny zapadać dopiero w orzeczeniach końcowych (por. orz. SN z dnia 11/24 lipca 1936 r., C III 1033/36, „Wiadomości Prawnicze" 1937, nr 6, poz. 46; orz. z dnia 29 stycznia 1937 r., C III 2047/36, Zbiór Orzeczn. 1938, nr I, poz. 41; orz. SN z dnia 14 marca 1962 r., 3 CR 582/61, Ruch Prawn. Ekon. i Socj. 1963, nr 3, s. 334). Nie było więc podstaw do rozstrzygania o kosztach w zaskarżonym postanowieniu. Z tego względu na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. należało uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w W. z pozostawieniem temu Sądowi rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI