IV CZ 77/15

Sąd Najwyższy2016-01-20
SAOSCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
wznowienie postępowaniaśrodki dowodoweokoliczności faktycznek.p.c.Sąd Najwyższyzażalenieprawomocność

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, uznając, że nowe dowody istniały i były dostępne w poprzednim procesie.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Skarżący K. G. domagał się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem w sprawie o zapłatę, powołując się na nowe dowody. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, uznając, że dowody te istniały i mogły być powołane w poprzednim postępowaniu. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie sądu pierwszej instancji, podkreślając, że podstawą wznowienia mogą być tylko takie dowody lub okoliczności, które były stronie niedostępne w poprzednim procesie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie K. G. na postanowienie Sądu Okręgowego w B., które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania. Sprawa pierwotnie dotyczyła powództwa A. W. przeciwko K. G., A. G. i Z. G. o zapłatę, zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 9 października 2014 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę o wznowienie, argumentując, że powołane przez skarżącego dowody istniały w czasie poprzedniego postępowania i mógł on z nich skorzystać. Skarżący w zażaleniu kwestionował tę ocenę. Sąd Najwyższy, odwołując się do art. 403 § 2 k.p.c. i utrwalonego orzecznictwa, wyjaśnił, że wznowienie postępowania na podstawie późniejszego wykrycia okoliczności faktycznych lub środków dowodowych jest możliwe tylko wtedy, gdy strona nie mogła z nich skorzystać w poprzednim postępowaniu, co oznacza, że były one dla niej obiektywnie niedostępne. Sąd podkreślił, że opieszałość, zaniedbanie czy błędna ocena potrzeby powołania dowodu nie stanowią podstawy do wznowienia. W analizowanej sprawie skarżący sam przyznał, że decyzje o gromadzeniu dowodów podjął po zakończeniu procesu, a zebrane dokumenty bankowe istniały i były mu dostępne w jego trakcie. W związku z tym Sąd Najwyższy uznał, że brak było ustawowej podstawy do wznowienia postępowania i oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, podstawą wznowienia mogą być tylko takie dowody lub okoliczności, które były stronie obiektywnie niedostępne w poprzednim postępowaniu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 403 § 2 k.p.c. dotyczy sytuacji, gdy strona nie mogła skorzystać z dowodów lub okoliczności, a nie gdy z własnej winy ich nie powołała.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

A. W.

Strony

NazwaTypRola
K. G.osoba_fizycznaskarżący
A. W.osoba_fizycznapowód
A. G.osoba_fizycznapozwany
Z. G.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 403 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawą wznowienia są okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które istniały w czasie poprzedniego postępowania, lecz były stronie nieznane i niemożliwe do wykorzystania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 410 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga o wznowienie podlega odrzuceniu, gdy wskazana podstawa wznowienia nie wystąpiła.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dowody powołane przez skarżącego istniały w czasie poprzedniego postępowania i były mu dostępne. Opieszałość lub zaniedbanie strony nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania.

Odrzucone argumenty

Nowe dowody, które istniały w czasie poprzedniego procesu, mogą stanowić podstawę do jego wznowienia.

Godne uwagi sformułowania

chodzi tu tylko o takie dowody lub okoliczności, które nie tylko istniały w czasie poprzedniego postępowania, lecz były stronie wtedy nieznane i niemożliwe przez nią do wykorzystania nie zalicza się do nowości tych dowodów i okoliczności, które nie zostały przez stronę powołane na skutek opieszałości, zaniedbania, zapomnienia, czy błędnej oceny potrzeby ich powołania Podstawą wznowienia musi być zatem okoliczność lub środek dowodowy, istniejący w czasie trwania poprzedniego postępowania, lecz obiektywnie niemożliwy do ujawnienia dla strony w tym postępowaniu, a więc wtedy "nieujawnialny"

Skład orzekający

Anna Kozłowska

przewodniczący, sprawozdawca

Irena Gromska-Szuster

członek

Wojciech Katner

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c., zwłaszcza w kontekście dostępności dowodów dla strony."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw cywilnych i specyficznej podstawy wznowienia postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie precyzyjnie definiuje granice dopuszczalności wznowienia postępowania, co jest kluczowe dla praktyków prawa procesowego cywilnego.

Kiedy można wznowić postępowanie? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 77/15 POSTANOWIENIE Dnia 20 stycznia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Wojciech Katner w sprawie ze skargi K. G. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w B. z dnia 9 października 2014 r., w sprawie z powództwa A. W. przeciwko A. G., K. G. i Z. G. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 stycznia 2016 r., zażalenia pozwanego K. G. na postanowienie Sądu Okręgowego w B. z dnia 17 marca 2015 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE 2 Postanowieniem z dnia 17 marca 2015 r. Sąd Okręgowy w B. odrzucił skargę K. G. o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa A. W., przeciwko skarżącemu oraz A. G. i Z. G. o zapłatę, zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w B. z dnia 9 października 2014 r., wskazując, że skarga nie jest oparta na ustawowej podstawie wznowienia, dowody bowiem, które skarżący powołał w skardze, istniały w czasie trwania postępowania, którego dotyczy skarga i skarżący mógł je w tamtym postępowaniu powołać. W zażaleniu na to postanowienie skarżący zakwestionował stanowisko Sądu co do tego, że zgłoszone dowody mógł powołać w poprzednim postępowaniu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 403 § 2 k.p.c., można również żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia m.in. takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że chodzi tu tylko o takie dowody lub okoliczności, które nie tylko istniały w czasie poprzedniego postępowania, lecz były stronie wtedy nieznane i niemożliwe przez nią do wykorzystania, tj. strona o nich nie wiedziała i wiedzieć nie mogła, natomiast nie zalicza się do nowości tych dowodów i okoliczności, które nie zostały przez stronę powołane na skutek opieszałości, zaniedbania, zapomnienia, czy błędnej oceny potrzeby ich powołania (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 2012 r., IV CZ 11/12, nie publ., z dnia 17 czerwca 2010 r., III CZ 18/10, nie publ., z dnia 6 czerwca 2012 r., III CZ 38/12, nie publ. i z dnia 21 marca 2014 r., IV CZ 6/14, nie publ.). Istotne jest, czy strona mogła rzeczywiście i realnie zapoznać się ze środkami dowodowymi i mogła je wykorzystać w dotychczasowym postępowaniu (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2008 r., V CZ 46/08, nie publ. i z dnia 23 maja 2012 r., III CSK 254/11, nie publ.). Podstawą wznowienia musi być zatem okoliczność lub środek dowodowy, istniejący w czasie trwania poprzedniego postępowania, lecz obiektywnie niemożliwy do ujawnienia dla strony w tym postępowaniu, a więc wtedy "nieujawnialny" (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 3 2013 r., IV CZ 79/13, nie publ., z dnia 18 grudnia 2013 r., I CZ 109/13 i z dnia 16 stycznia 2014 r., IV CZ 104/13, nie publ.). Ze stanowiska skarżącego jednoznacznie wynika, że decyzje o gromadzeniu dowodów powziął po zakończeniu poprzedniego procesu i zebrał dokumenty bankowe wskazujące, że w okresie kiedy strony pozostawały w związku, środki finansowe zgromadzone na rachunkach bankowych stanowiły jego własność. Nie budzi więc wątpliwości, że dokumenty bankowe obecnie zaofiarowane sądowi istniały w toku poprzedniego procesu i były skarżącemu dostępne. Stan taki prowadzi do wniosku o braku podstawy wznowienia postepowania przewidzianej w art. 403 § 2 k.p.c. Dodać też należy, że w nowszym orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że skarga o wznowienie podlega odrzuceniu na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. nie tylko wówczas, gdy okoliczności wskazane przez skarżącego nie wypełniają ustawowej podstawy wznowienia ale również wówczas, gdy zostanie ustalone, że wskazywana podstawa wznowienia nie wystąpiła. W świetle powyższego zaskarżone postanowienie nie narusza art. 403 § 2 k.p.c., zatem zażalenie podlegało oddaleniu, co mając na uwadze, na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. kc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI