I CZ 114/06

Sąd Najwyższy2007-01-10
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
zasiedzenienieruchomościkoszty sądoweapelacjaprawo międzyczasoweSąd Najwyższypostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawczyni, potwierdzając prawidłowość odrzucenia jej apelacji jako nienależycie opłaconej zgodnie z nowymi przepisami o kosztach sądowych.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego, który odrzucił jej apelację od postanowienia o oddaleniu wniosku o zasiedzenie nieruchomości. Powodem odrzucenia było nienależyte opłacenie apelacji zgodnie z nową ustawą o kosztach sądowych. Sąd Najwyższy uznał, że zasada bezpośredniego działania ustawy nowej znalazła zastosowanie, a wnioskodawczyni powinna była opłacić apelację według nowych, wyższych stawek, co skutkowało jej odrzuceniem.

Sąd Najwyższy w składzie sędziów Tadeusza Wiśniewskiego (przewodniczącego i sprawozdawcy), Mariana Kocona i Iwony Koper rozpoznał zażalenie wnioskodawczyni A. T. na postanowienie Sądu Okręgowego w R. z dnia 19 września 2006 r. Sąd Okręgowy odrzucił apelację wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Rejonowego w L. z dnia 23 maja 2006 r., które oddaliło wniosek o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Powodem odrzucenia apelacji było jej nienależyte opłacenie. Wnioskodawczyni zarzuciła naruszenie ustawy o kosztach sądowych. Sąd Najwyższy, opierając się na zasadzie bezpośredniego działania ustawy nowej, stwierdził, że przepisy ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych, która weszła w życie 2 marca 2006 r., miały zastosowanie do opłacenia apelacji. Zgodnie z nowymi przepisami, opłata stała od apelacji w sprawie o zasiedzenie wynosiła 2.000 zł, podczas gdy apelacja została opłacona jedynie kwotą 40 zł. Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 1302 § 3 k.p.c. nakazuje odrzucenie pisma wniesionego przez profesjonalnego pełnomocnika, jeśli nie uiści on należnej opłaty. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawczyni.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, stosuje się nowe przepisy o kosztach sądowych, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na zasadę bezpośredniego działania ustawy nowej w prawie procesowym cywilnym, która ma zastosowanie również do przepisów o kosztach sądowych. Wyjątek przewidziany w art. 149 ust. 1 ustawy nie miał zastosowania, gdyż postępowanie przed sądem pierwszej instancji zakończyło się przed wejściem w życie ustawy, a apelacja została wniesiona już w czasie jej obowiązywania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w R. (utrzymanie w mocy postanowienia)

Strony

NazwaTypRola
A. T.osoba_fizycznawnioskodawczyni
R. K.osoba_fizycznauczestnik
E. P.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (7)

Główne

u.k.s.c. art. 40

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

W związku z art. 18 ust. 2, od apelacji w sprawie o zasiedzenie pobiera się opłatę stałą w wysokości 2.000 zł.

k.p.c. art. 1302 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty pismo wniesione przez profesjonalnego pełnomocnika, podlegające opłacie stałej lub stosunkowej.

Pomocnicze

Przepisy wprowadzające k.p.c. art. XV § § 1

Ustawa z dnia 17 listopada 1994 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks postępowania cywilnego

Podstawowa zasada prawa międzyczasowego w dziedzinie procesu cywilnego - zasada bezpośredniego działania ustawy nowej.

u.k.s.c. art. 149 § ust. 1

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Wyjątek od zasady bezpośredniego działania ustawy nowej - w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się dotychczasowe przepisy o kosztach sądowych do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.

u.k.s.c. art. 18 § ust. 2

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Określa wysokość opłaty stałej od apelacji w sprawach o zasiedzenie.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący rozpoznawania zażaleń przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący rozpoznawania zażaleń przez Sąd Najwyższy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zasada bezpośredniego działania ustawy nowej w prawie procesowym cywilnym. Art. 149 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych nie wyłącza stosowania nowych przepisów do apelacji wniesionej po wejściu w życie ustawy. Art. 1302 § 3 k.p.c. nakazuje odrzucenie pisma profesjonalnego pełnomocnika przy braku opłaty.

Odrzucone argumenty

Apelacja powinna być opłacona według przepisów obowiązujących w dacie wszczęcia postępowania przed sądem pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

Podstawową zasadą prawa międzyczasowego w dziedzinie procesu cywilnego jest zasada bezpośredniego działania ustawy nowej. Sankcję zastosował trafnie Sąd Okręgowy w zaskarżonym postanowieniu.

Skład orzekający

Tadeusz Wiśniewski

przewodniczący-sprawozdawca

Marian Kocon

członek

Iwona Koper

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów międzyczasowych dotyczących kosztów sądowych oraz stosowanie art. 1302 § 3 k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wejściem w życie ustawy o kosztach sądowych w trakcie postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z kosztami sądowymi i przepisami międzyczasowymi, co jest istotne dla praktyków, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy nowe przepisy o kosztach sądowych obowiązują? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady prawa międzyczasowego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 114/06 POSTANOWIENIE Dnia 10 stycznia 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Marian Kocon SSN Iwona Koper w sprawie z wniosku A. T. przy uczestnictwie R. K. i E. P. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 stycznia 2007 r., zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w R. z dnia 19 września 2006 r., oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 19 września 2006 r. Sąd Okręgowy w R. odrzucił – jako nienależycie opłaconą – apelację wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Rejonowego w L. z dnia 23 maja 2006 r. oddalającego wniosek o stwierdzenie nabycia własności określonej nieruchomości przez zasiedzenie. W zażaleniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 149 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.), wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Podstawową zasadą prawa międzyczasowego w dziedzinie procesu cywilnego jest zasada bezpośredniego działania ustawy nowej. Zasada ta wyrażona została w art. XV § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1994 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 297 ze zm.). Przyjąć należy, że wskazana zasada ma znaczenie ogólne w dziedzinie w prawie procesowym cywilnym (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r. – zasadę prawną, III CZP 49/00, OSNC 2001, nr 4, poz. 53, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2003 r., IV CKN 310/01, niepubl.) i znajduje ona również zastosowanie w odniesieniu do przepisów ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, mających charakter przepisów prawa procesowego, która weszła w życie z dniem 2 marca 2006 r. Istotny wyjątek od zasady bezpośredniego działania ustawy nowej przewidziany został w art. 149 ust. 1 powołanej ustawy. Przepis ten stanowi, że w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, dotychczasowe przepisy o kosztach sądowych. W rozpoznawanej sprawie wejście w życie ustawy nastąpiło w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji. Postępowanie to zakończyło się w dniu 23 maja 2006 r. wydaniem postanowienia oddalającego wniosek o stwierdzenie zasiedzenia, natomiast wniesienie apelacji od tego postanowienia 3 miało miejsce w czasie obowiązywania nowej ustawy o kosztach sądowych. W konsekwencji, zgodnie z zasadą bezpośredniego działania ustawy nowej, do opłacenia apelacji zastosowanie znajdują nowe przepisy o kosztach sądowych. W myśl art. 40 w zw. z 18 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, od apelacji w sprawie z wniosku o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie pobiera się opłatę stałą w wysokości 2.000 zł. Apelacja wnioskodawczyni została tymczasem opłacona znakami opłaty sądowej na kwotę 40 zł. Skutki nieuiszczenia opłat od środków odwoławczych i środków zaskarżenia wnoszonych przez profesjonalnych pełnomocników określa obecnie art. 1302 § 3 k.p.c. Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty pismo wniesione przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego środki odwoławcze lub środki zaskarżenia (apelację, zażalenie, skargę kasacyjną, skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, sprzeciw od wyroku zaocznego, zarzuty od nakazu zapłaty, skargę na orzeczenie referendarza sądowego) podlegające opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej obliczonej od wskazanej przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia. Taką właśnie sankcję zastosował trafnie Sąd Okręgowy w zaskarżonym postanowieniu. Z podanych względów, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy oddalił zażalenie. jc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI