I CZ 101/09

Sygn. akt I CZ 101/09 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 21 stycznia 2010 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Marek Sychowicz (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Marian Kocon 
SSN Krzysztof Pietrzykowski 
 
 
w sprawie z powództwa M. S.A. z siedzibą w Ł. 
przeciwko I. Spółce z o.o. z siedzibą w W. 
o zakazanie czynów nieuczciwej konkurencji, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 21 stycznia 2010 r., 
zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego 
zawarte w punkcie 1 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 21 kwietnia 2009 r.,  
 
 
 
uchyla zaskarżone postanowienie. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
W wyroku z dnia 21 kwietnia 2009 r. Sąd Apelacyjny zawarł postanowienie, 
którym odrzucił apelację powoda – M. S.A. w W. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z 
dnia 1 sierpnia 2008 r. w części dotyczącej żądania udzielenia ochrony na podstawie 
art. 24 k.c.  
 
Orzeczenie to zapadło w następujących okolicznościach. Powód w pozwie 
skierowanym przeciwko I. Sp. z o.o. w W. żądał „na podstawie art. 18 ustawy o 
zwalczaniu nieuczciwej konkurencji” 1) nakazania pozwanemu wystosowania do 
pewnych osób pisma zawierającego określoną informację wyrażającego  ubolewanie z 
powodu wprowadzenia ich w błąd, 2) opublikowania przez pozwanego przeproszenia 
za działania stanowiące czyny nieuczciwej konkurencji, 3) nakazania pozwanemu 
opublikowania zapadłego wyroku i  4)  zasądzenia od pozwanego kwoty 100.000 zł na 
rzecz Muzeum Powstania Warszawskiego. W uzasadnieniu pozwu przytoczył 
okoliczności faktyczne uzasadniające żądanie. Jako podstawę prawną żądania powód 
wskazał przepisy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji i „z ostrożności procesowej” – 
„art. 23 k.c. w zw. z art. 38 i 448 k.c. z uwagi na to, że opisane działania godzą w dobre 
imię powodowej spółki”. Wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2008 r. Sąd Okręgowy w W. 
oddalił powództwo. Sąd ten uznał, że nie ma podstawy do zakwalifikowania działania 
pozwanego jako wyczerpującego znamiona czynu nieuczciwej konkurencji, stwierdził 
też, że nie doszło do naruszenia przez pozwanego przepisów ustawy o ochronie 
danych osobowych. W  ogóle nie rozważał możliwości uwzględnienia powództwa na 
podstawie przepisów o ochronie dóbr osobistych. W apelacji od wyroku Sądu 
Okręgowego powód zarzucił m.in. naruszenie art. 24 k.c. w zw. z art. 38 i 448 k.c. 
przez  pominięcie tych przepisów oraz pominięcie przy orzekaniu reguł wynikających 
z  art. 24 k.c. Wydając postanowienie wskazane na wstępie Sąd Apelacyjny stanął na 
stanowisku, że  apelacja w części dotyczącej ochrony na podstawie art. 24 k.c. została 
wniesiona od wyroku, który nie zawiera rozstrzygnięcia w tym zakresie, a zatem 
została wniesiona od wyroku nieistniejącego i jako niedopuszczalna podlega 
odrzuceniu (art. 370 k.p.c.). Sąd Apelacyjny wskazał, że inny jest przedmiot ochrony, 
której realizacji służy roszczenie mające za swą podstawę przepisy o  zwalczaniu 

 
3 
nieuczciwej konkurencji, a inny roszczenia opartego na przepisach o  ochronie dóbr 
osobistych, a zatem różne są cele realizowane przez zgłoszenie każdego z tych 
roszczeń, co nakazuje przyjąć, iż „w sprawie nie chodziło li tylko o  możliwość 
rozstrzygnięcia o żądaniach zgłoszonych w pozwie również na innej podstawie 
prawnej. W sprawie miała miejsce kumulacja roszczeń wynikających z  naruszenia 
różnych wartości (zasad uczciwej konkurencji i ingerencji w prawa osobistości) 
i  o  części roszczeń, związanych z ochroną dobra osobistego, Sąd I instancji w ogóle 
nie rozstrzygnął.” 
 
Postanowienie wymienione na wstępie zaskarżył zażaleniem powód. 
Zarzucił  błędną subsumcję ustalonego stanu faktycznego i bezpodstawne przyjęcie, 
że  w  sprawie ma miejsce kumulacja roszczeń, naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. przez 
jego niezastosowanie oraz naruszenie art. 370 k.p.c. przez uznanie, że apelacja jest 
częściowo niedopuszczalna. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia 
i przekazanie Sądowi Apelacyjnemu do rozpoznania apelacji w części, w  której 
została odrzucona zaskarżonym postanowieniem.  
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Należy zgodzić się ze stwierdzeniem Sądu Apelacyjnego, że roszczenia mające 
za swą podstawę przepisy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji i oparte na 
przepisach o ochronie dóbr osobistych służą ochronie innych wartości. Jest to ocena 
roszczeń w płaszczyźnie prawa materialnego. Z punktu widzenia procesowego trzeba 
zwrócić uwagę, że powód wystąpił przeciwko pozwanemu z czterema żądaniami 
(roszczeniami procesowymi), na uzasadnienie których (wszystkich) przytoczył te same 
okoliczności faktyczne (por. art. 187 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.). Powód nie był zobowiązany 
do wskazania podstawy prawnej dochodzonych żądań. To rzeczą sądu jest bowiem 
rozważenie zasadności żądań zgłoszonych w pozwie przy uwzględnieniu wszystkich 
mogących wchodzić w grę ich podstaw prawnych. W sytuacji, gdy powód wskazał 
podstawy prawne swych żądań i choćby co do jednej z nich uczynił to „z ostrożności 
procesowej”, sąd powinien rozważyć możliwość zastosowania w sprawie każdej 
z tych podstaw.  
 
W sprawie ma miejsce kumulacja roszczeń w tym sensie, że powód 
w jednym pozwie skierowanym przeciwko temu samemu pozwanemu wystąpił 

 
4 
z czterema roszczeniami (art. 191 k.p.c.). Jednakże w sytuacji, gdy wszystkie 
te roszczenia powód wywodzi z tych samych okoliczności faktycznych, nie można 
przyjąć, że ma miejsce kumulacja roszczeń ze względu na możliwość 
zakwalifikowania ich (wszystkich) jako opartych na różnych podstawach prawnych. 
 
Okoliczność, że Sąd pierwszej instancji po rozpoznaniu powództwa 
oddalił  je, świadczy o tym, iż Sąd nie znalazł żadnej podstawy prawnej 
uzasadniającej uwzględnienie powództwa (wszystkich, w całości, żądań pozwu). 
To, że w uzasadnieniu wyroku nie zajął stanowiska co do możliwości uwzględnienia 
powództwa na wszystkich mogących wchodzić w grę podstawach prawnych 
(niezależnie od tego, czy podstawy te wskazane zostały przez powoda) 
nie oznacza, iż wyrok nie rozstrzyga w całości o wszystkich żądaniach zgłoszonych 
przez powoda i że apelacja od tego wyroku, oparta na zarzutach naruszenia prawa 
materialnego, które według skarżącego powinno uzasadniać uwzględnienie 
powództwa, w tej części wniesiona została od wyroku nieistniejącego.  
 
Oczywista wadliwość zaskarżonego postanowienia uzasadnia uwzględnienie 
zażalenia. Sąd Najwyższy na podstawie art. 39816 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. 
postanowił zatem jak w sentencji.