I CUPR 1018/13

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we WrocławiuWrocław2013-10-17
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
pożyczkakonsumentopłaty dodatkowemonityklauzule abuzywneodsetki maksymalnekoszty procesu

Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda część dochodzonej kwoty z tytułu pożyczki, oddalając żądanie dotyczące nadmiernych opłat za monity.

Powód domagał się zapłaty 1483,01 zł od pozwanego z tytułu umowy pożyczki, w tym rat, odsetek karnych oraz licznych opłat za monity. Pozwany nie ustosunkował się do pozwu. Sąd, analizując umowę i przepisy prawa, uznał część opłat za niedozwolone klauzule umowne, rażąco naruszające interesy konsumenta i zmierzające do obejścia prawa. W konsekwencji zasądził jedynie kwotę kapitału wraz z odsetkami, oddalając pozostałe żądania.

Powódka (...) Sp. z o.o. wniosła pozew o zapłatę 1483,01 zł od pozwanego M. B. z tytułu umowy pożyczki. Żądana kwota obejmowała niespłacone raty, odsetki karne oraz szereg opłat za monity, naliczane w przypadku opóźnień w spłacie. Pozwany nie złożył odpowiedzi na pozew. Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu, rozpoznając sprawę w trybie wyroku zaocznego, ustalił, że pozwany zawarł umowę pożyczki na kwotę 1000 zł. Analizując żądane przez powoda opłaty, sąd uznał, że wiele z nich, w szczególności te dotyczące monitów, zostało zastrzeżonych w sposób naruszający przepisy prawa, w tym art. 483 § 1 k.c. (kara umowna jako odszkodowanie) oraz art. 359 § 2¹ k.c. (odsetki maksymalne). Sąd stwierdził, że wysokość tych opłat była oderwana od rzeczywistych kosztów i miała na celu obejście przepisów ograniczających wysokość odsetek i innych należności. W szczególności zakwestionowano opłatę za ustalenie i weryfikację adresu oraz opłatę za próbę nawiązania kontaktu telefonicznego. W związku z tym sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda jedynie kwotę kapitału wraz z należnymi odsetkami, oddalając pozostałe żądania dotyczące opłat za monity. Wyrokowi w części zasądzającej kwotę główną nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, część opłat za monity została uznana za niezgodną z prawem, ponieważ były one rażąco wygórowane, nie miały odzwierciedlenia w rzeczywistych kosztach, a ich celem było obejście przepisów ograniczających wysokość odsetek i innych należności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wysokość naliczanych opłat za monity była oderwana od rzeczywistych kosztów i miała na celu obejście przepisów k.c. dotyczących odsetek maksymalnych i zakazu zastrzegania kar umownych o charakterze odszkodowawczym w zobowiązaniach pieniężnych. Niektóre opłaty nie były w ogóle przewidziane w umowie lub dotyczyły czynności wątpliwych (np. 'próba nawiązania kontaktu').

Rozstrzygnięcie

Decyzja

częściowe uwzględnienie powództwa

Strona wygrywająca

(...) Sp. z o.o.

Strony

NazwaTypRola
(...) Sp. z o.o.spółkapowód
M. B.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 483 § § 1

Kodeks cywilny

Wyklucza zastrzeżenie kary umownej o charakterze odszkodowawczym w przypadku nienależytego wykonania zobowiązania pieniężnego.

k.c. art. 359 § § 2 1

Kodeks cywilny

Wprowadza limit maksymalnej wysokości odsetek wynikających z czynności prawnych.

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

Określa nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy.

k.c. art. 385 § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy klauzul niedozwolonych (abuzywnych) w umowach z konsumentami.

Pomocnicze

k.c. art. 481 § § 1

Kodeks cywilny

Reguluje odsetki za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady orzekania o kosztach procesu.

k.p.c. art. 333 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy nadania rygoru natychmiastowej wykonalności wyrokowi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedozwolony charakter opłat za monity jako klauzul abuzywnych. Opłaty za monity jako próba obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych i karach umownych. Brak dowodów na faktyczne poniesienie kosztów monitów przez powoda. Niektóre opłaty nie były zastrzeżone w umowie lub dotyczyły czynności wątpliwych.

Odrzucone argumenty

Żądanie zasądzenia pełnej kwoty 1483,01 zł, w tym wszystkich opłat za monity.

Godne uwagi sformułowania

Koszty te wynosiły bowiem ok. ¾ kwoty udzielonego kapitału. Powyższa regulacja wyklucza zatem obciążanie pożyczkobiorcy jakimikolwiek zryczałtowanym odszkodowaniem przekraczającym kwotę odsetek maksymalnych liczonych od wymagalnego zadłużenia. Zdaniem Sądu brak było jakichkolwiek dowodów, że koszty wskazane przez powoda miały jakiekolwiek ekonomiczne powiązanie z kosztami rzeczywiście poniesionymi oraz, że faktycznie zostały przez niego poniesione. Opłatę za „próbę nawiązania kontaktu” uznać należy za naruszającą dobre obyczaje i rażąco naruszającą interesy konsumenta w rozumieniu art. 385 1 § 1 kc. Wobec tego klauzule, które zastrzegały wyższą wysokość opłat za wysłanie monitów, niż zwykły koszt ekonomiczny przesłania tego rodzaju przesyłek Sąd uznał, za nieważne w rozumieniu art. 58 § 1 kc , jako zmierzające do obejścia prawa.

Skład orzekający

Paweł Kwiatkowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności i wysokości opłat dodatkowych w umowach pożyczek konsumenckich, w szczególności w kontekście klauzul abuzywnych i odsetek maksymalnych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i treści umowy, ale stanowi przykład stosowania przepisów o ochronie konsumenta w sektorze pożyczek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy podchodzą do nadmiernych opłat w umowach pożyczek konsumenckich, co jest tematem istotnym dla wielu osób. Pokazuje też, że nawet w sprawach o niższe kwoty można walczyć o swoje prawa.

Czy opłaty za SMS-y od pożyczkodawcy mogą być wyższe niż sama pożyczka? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 1483,01 PLN

kwota główna: 883,01 PLN

zwrot kosztów procesu: 125,03 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt I Cupr 1018/13 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ W. , dnia 17-10-2013 r. Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący:SSR Paweł Kwiatkowski Protokolant:Katarzyna Mulak po rozpoznaniu w dniu 17-10-2013 r. we Wrocławiu sprawy z powództwa (...) Sp. z o.o. przeciwko M. B. o zapłatę I. zasądza od pozwanego M. B. na rzecz strony powodowej (...) Sp. z o.o. kwotę 883,01 zł (osiemset osiemdziesiąt trzy złote 1/100) z ustawowymi odsetkami od dnia 22 lipca 2013 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 125,03 zł tytułem zwrotu kosztów procesu; II. oddala powództwo w pozostałej części; III. wyrokowi w punkcie I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności. I C upr (...) UZASADNIENIE Pozwem wniesionym w dniu 22 lipca 2013 r. strona powodowa (...) sp. z o.o. domagała się zasądzenia na swoją rzecz od pozwanego M. B. kwoty 1483,01 zł z ustawowymi odsetkami od wytoczenia powództwa. W uzasadnieniu pozwu wskazano, że pozwany zawarł ze stroną pozwaną umowę pożyczki kwoty 1000 zł, której nie zwrócił w całości. Na żądaną kwotę 1483,01 zł składały się: - raty nr 2 i 3 w kwotach 425,39 zł i 425,35 zł, - odsetki karne od w/w rat w kwotach 18,56 zł i 13,71 zł, - opłaty za monit sms dwa dni po terminie spłaty każdej z rat – po 5 zł, - opłaty za monit sms/mail/list polecony pięć dni po terminie spłaty każdej z rat – po 40 zł, - opłaty za monit sms/mail/list polecony/telefon konsultanta dziesięć dni po terminie spłaty każdej z rat – po 50 zł, - opłaty za monit sms/mail/list polecony/telefon konsultanta piętnaście dni po terminie spłaty każdej z rat – po 50 zł, - opłata za wezwanie do zapłaty listem poleconym i próbę nawiązania kontaktu telefonicznego – 100 zł, - opłata za wysyłkę dwóch wiadomości sms o ostatniej szansie na ugodę – 10 zł, - opłata za ustalenie i weryfikację aktualnego adresu pożyczkobiorcy, o zmianie którego pożyczkobiorca nie poinformował powoda – 200 zł. Pozwany M. B. nie ustosunkował się do pozwu. Sąd ustalił następujący stan faktyczny. W dniu 26 lipca 2011 r. pozwany M. B. zawarł ze strona pozwaną (...) sp. z o.o. umowę pożyczki kwoty 1000 zł z oprocentowaniem w wysokości 20 % w stosunku rocznym, ale nie więcej niż czterokrotność stopy kredytu lombardowego NBP. W umowie zastrzeżono wysokość opłat z tytułu monitów: - dwa dni po terminie płatności za e-mail i sms – 5 zł, - pięć dni po terminie płatności za e-mail i sms – 40 zł, - dziesięć dni po terminie płatności za e-mail, sms i list polecony z wezwaniem do zapłaty – 50 zł, - piętnaście dni po terminie płatności za e-mail, sms i przygotowanie dokumentów do sądu – 100 zł, - dwadzieścia dwa dni po terminie płatności za e-mail i sms „ostatnia szansa ugody” – 500 zł. Pozwany podał jak oswój adres zameldowania i do korespondencji, które odpowiadały oznaczeniu z pozwu. (dowód: umowa pożyczki z załącznikami – k. 6-8) Mając powyższe na uwadze, Sąd zważył, co następuje. Powództwo zasługiwało częściowo na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie okoliczności przytoczone w pozwie były zasadniczo bezsporne. Wątpliwości Sądu wzbudziła jedynie wysokość kosztów, których strona powodowa domagała się w związku z nienależytym wykonaniem umowy pożyczki przez pożyczkobiorcę. Koszty te wynosiły bowiem ok. ¾ kwoty udzielonego kapitału. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 483 § 1 kc w przypadku nienależytego wykonania zobowiązania pieniężnego wykluczone jest zastrzeżenie kary umownej, która miałaby charakter odszkodowawczy. Funkcję odszkodowawczą pełnią bowiem w przypadku tego rodzaju zobowiązania odsetki za opóźnienie zastrzeżone na podstawie art. 481 § 1 kc (por. Marcin Lemkowski „Odsetki cywilnoprawne”, wyd. Wolter Kluwer Polska sp. z o.o., Warszawa 2007, str. 95 i n.). Wysokość odsetek jest natomiast limitowana treścią przepisu art. 359 § 2 1 kc , który wprowadza maksymalną wysokość odsetek wynikających z czynności prawnych. Wprowadzenie odsetek maksymalnych limituje przy tym również wysokość wynagrodzenia należnego pożyczkodawcy w związku z udzieleniem pożyczki. Powyższa regulacja wyklucza zatem obciążanie pożyczkobiorcy jakimikolwiek zryczałtowanym odszkodowaniem przekraczającym kwotę odsetek maksymalnych liczonych od wymagalnego zadłużenia. W rozpoznawanej sprawie pożyczkodawca zastrzegł maksymalne odsetki karne na wypadek niezwrócenia pożyczki w terminie. W tej sytuacji konieczna była ocena, czy koszty zgłoszone w pozwie zostały faktycznie poniesione przez pożyczkodawcę, czy też ich ustalenie miało na celu obejście zakazu z art. 483 § 1 kc i 359 § 2 1 kc. Zdaniem Sądu brak było jakichkolwiek dowodów, że koszty wskazane przez powoda miały jakiekolwiek ekonomiczne powiązanie z kosztami rzeczywiście poniesionymi oraz, że faktycznie zostały przez niego poniesione. Odnosząc się szczegółowo do poszczególnych kwot wskazanych przez powoda wypada zauważyć, co następuje. Opłata za ustalenie i weryfikację adresu pożyczkobiorcy w ogóle nie została zastrzeżona pomiędzy stronami. Nie wiadomo także, na czym weryfikacja ta miała polegać, skoro powód wskazał jako adres pozwanego, adres wskazany w umowie. Opłata za wysłanie dwóch sms-ów o ostatniej szansie na ugodę nie została zastrzeżona w umowie. W umowie wskazano na opłatę za e-mail i sms z propozycją „ostatniej szansy na ugodę” w kwocie 500 zł. Opłata za wezwanie do zapłaty listem poleconym i próbę nawiązania kontaktu telefonicznego w kwocie 100 zł nie została zastrzeżona w umowie. Skądinąd opłatę za „próbę nawiązania kontaktu” uznać należy za naruszającą dobre obyczaje i rażąco naruszającą interesy konsumenta w rozumieniu art. 385 1 § 1 kc. Nie wiadomo bowiem, na czym próba taka miałaby polegać. W szczególności powód mógłby naliczać opłatę już za nieodebrane połączenie przez pozwanego. Powód nie wskazał jednak nawet, z jakiego numeru telefonu będzie korzystać w kontaktach z pozwanym. Wobec tego pozwany nie musiałby wiedzieć, ze powód próbuje nawiązać z nim kontakt. Telefonów z numerów nieznanych nie musiałby natomiast odbierać. Opłaty za smsy i e-maile ustalono w oderwaniu o kosztów tego rodzaju usług – wypada zauważyć, że tego rodzaju usługi są często nawet bezpłatne, a koszt przygotowania i wysłania standardowej informacji jest minimalny, koszt listu poleconego nie przekraczał natomiast w 2011 r. 5 zł. Nie ma żadnych powodów, ażeby ustalać wysokość takich opłat zarówno na 5 zł, jak i 40, czy 50 zł. Dziwi skądinąd różnica pomiędzy kosztem wysłania sms-a i e-maila w wysokości 35 zł na przestrzeni 3 dni. Z pozwu wynikało jedynie, że opłaty związane z monitami zostały naliczone. Powód nie wskazywał jednak, że jakiekolwiek sms-y, maile, lub listy polecone faktycznie wysłał do pozwanego. Nie było zatem podstaw do oceny, jaki był faktycznie koszt poszczególnych monitów. Wobec powyższego klauzule, które zastrzegały wyższą wysokość opłat za wysłanie monitów, niż zwykły koszt ekonomiczny przesłania tego rodzaju przesyłek Sąd uznał, za nieważne w rozumieniu art. 58 § 1 kc , jako zmierzające do obejścia prawa ( art. 483 § 1 kc i 359 § 2 1 kc ). Wobec powyższego Sąd zasądził na rzecz powoda jedynie kwotę odpowiadającą niespłaconemu kapitałowi w kwotach 425,39 zł i 425, 35 zł wraz z naliczonymi odsetkami w wysokości 18,56 zł i 13,71 zł i orzekł, jak w pkt I wyroku. W sytuacji, gdy nie przedstawiono żadnych dowodów, ze jakiekolwiek monity do pozwanego zostały wysłane, nie było także możliwości zasądzenia kwoty odpowiadającej faktycznemu kosztowi wysyłki. Powództwo o zapłatę kosztów monitów oddalono, jak w pkt II wyroku. Ponadto oddalono powództwo o zapłatę opłat za ustalenie weryfikację adresu pozwanego w kwocie 200 zł, albowiem tego rodzaju weryfikacja była zbędna, a opłata z tego tytułu nie była zastrzeżona. Oddalono również powództwo o zapłatę opłaty za wysłanie listu poleconego i próbę nawiązania kontaktu telefonicznego w wysokości 100 zł, albowiem tego rodzaju opłata nie została zastrzeżona w umowie łączącej strony. O odsetkach od kwoty zasądzonej orzeczono na podstawie art. 481 kc i 482 kc. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 100 kpc , zasądzając na rzecz powodowa 59,54 % poniesionych przez niego kosztów procesu w kwocie 227 zł. O rygorze natychmiastowej wykonalności orzeczono na podstawie art. 333 § 1 pk 3 kpc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI