I CSKP 239/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia powoda J. M. o zapłatę wynagrodzenia za lipiec i sierpień 2014 r. na podstawie umowy zlecenia zawartej z pozwaną S. S.A. Sąd Rejonowy zasądził na rzecz powoda 73 800 zł, uznając, że umowa została wypowiedziana przez pozwaną z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia, mimo że pozwana twierdziła, iż nastąpiło to ze skutkiem natychmiastowym z ważnych powodów. Sąd Rejonowy nie dopatrzył się ważnych powodów wypowiedzenia. Sąd Okręgowy w W. zmienił wyrok, uznając, że oświadczenie pozwanej z 18 lipca 2014 r. o rozwiązaniu umowy miało skutek natychmiastowy, a nie z zachowaniem okresu wypowiedzenia. W konsekwencji zasądził jedynie 9 840 zł tytułem wynagrodzenia za okres od 1 do 8 lipca 2014 r. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powoda, uchylił wyrok sądu okręgowego w zaskarżonej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy wskazał, że sąd okręgowy nie przeprowadził pogłębionej wykładni § 6 umowy, który określał warunki wypowiedzenia, a także nie rozważył konsekwencji prawnych oświadczenia z 18 lipca 2014 r. w kontekście postanowień umownych i przepisów Kodeksu cywilnego (art. 65, art. 353[1], art. 746 § 3 k.c.). Podkreślono, że strony mogły ustalić umowny okres wypowiedzenia, nawet w przypadku wypowiedzenia z ważnych powodów. Sąd Najwyższy zwrócił również uwagę na niekonsekwencję sądu okręgowego w zasądzaniu wynagrodzenia za okres od 1 do 8 lipca 2014 r., podczas gdy sam uznał umowę za rozwiązaną z dniem 18 lipca 2014 r.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia postanowień umownych dotyczących wypowiedzenia umowy zlecenia, zwłaszcza w kontekście braku jasności oświadczenia o rozwiązaniu i możliwości umownego ustalenia okresu wypowiedzenia.
Dotyczy specyficznych postanowień umowy zlecenia i sposobu jej wypowiedzenia. Konieczność analizy konkretnych zapisów umownych.
Zagadnienia prawne (3)
Jakie są skutki prawne pisemnego oświadczenia o rozwiązaniu umowy zlecenia, które nie precyzuje, czy następuje z zachowaniem okresu wypowiedzenia, czy ze skutkiem natychmiastowym, w sytuacji gdy umowa przewiduje trzymiesięczny okres wypowiedzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy uznał, że takie oświadczenie, w braku jasnego wskazania, powinno być interpretowane z uwzględnieniem postanowień umowy, a sąd drugiej instancji nie przeprowadził wystarczającej wykładni.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że oświadczenie o rozwiązaniu umowy musi być jasne co do terminu. W przypadku braku takiej jasności, należy badać intencje stron i postanowienia umowy, zwłaszcza gdy umowa przewiduje konkretny okres wypowiedzenia. Sąd Okręgowy wadliwie przyjął skutek natychmiastowy bez pogłębionej analizy.
Czy strony umowy zlecenia mogą skutecznie ustalić umowny okres wypowiedzenia, nawet w przypadku wypowiedzenia z ważnych powodów, a jeśli tak, to jakie są konsekwencje takiego ustalenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, strony mogą ustalić umowny okres wypowiedzenia, a jego skrócenie lub ustalenie terminu wypowiedzenia nawet z ważnych powodów jest dopuszczalne i nie narusza art. 746 § 3 k.c. Wypowiedzenie z ważnych powodów bez zachowania terminu jest możliwe, ale strony mogą umownie zmodyfikować ten sposób wykonania prawa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że normy art. 746 § 1 i 2 k.c. są dyspozytywne, a § 3 ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Jednakże, dopuszczalne jest ustalenie przez strony terminu wypowiedzenia, nawet z ważnych powodów, co zwiększa stabilność stosunku prawnego. Sąd Okręgowy nie uwzględnił tej możliwości w swojej wykładni.
Jakie świadczenie pieniężne przysługuje zleceniobiorcy w przypadku wypowiedzenia umowy zlecenia bez zachowania umownego okresu wypowiedzenia, gdy strony przewidziały taki okres?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Cel normy art. 746 § 1 k.c. (naprawienie szkody) traci na znaczeniu w przypadku zastrzeżenia umownego okresu wypowiedzenia, który ma zapewnić stabilność. Należy wyjaśnić, czy strony tak rozumiały cel i sens zastrzeżenia okresu wypowiedzenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że jeśli strony umówiły się na okres wypowiedzenia, to jego celem jest umożliwienie przystosowania się do nowej sytuacji. W takim przypadku motyw naprawienia szkody z art. 746 § 1 k.c. może być mniej istotny. Sprawa wymaga wyjaśnienia, jak strony rozumiały cel zastrzeżenia okresu wypowiedzenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. M. | osoba_fizyczna | powód |
| S. spółka akcyjna w K. | spółka | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 746 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa prawna wypowiedzenia umowy zlecenia. Sąd Najwyższy rozważał cel normy naprawienia szkody w kontekście umownego okresu wypowiedzenia.
k.c. art. 746 § § 2
Kodeks cywilny
Podstawa prawna wypowiedzenia umowy zlecenia. Sąd Najwyższy rozważał możliwość umownej modyfikacji sposobu wykonania uprawnienia.
k.c. art. 746 § § 3
Kodeks cywilny
Bezwzględnie obowiązujący charakter normy dotyczącej wypowiedzenia z ważnych powodów. Sąd Najwyższy uznał, że dopuszczalne jest ustalenie umownego terminu wypowiedzenia.
k.c. art. 750
Kodeks cywilny
Odesłanie do przepisów o zleceniu w sprawach umów o świadczenie usług.
Pomocnicze
k.c. art. 65 § § 1 i § 2
Kodeks cywilny
Wadliwa wykładnia postanowień umownych i oświadczenia z dnia 18 lipca 2014 r. przez Sąd Okręgowy.
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Naruszenie zasady swobody umów poprzez błędną wykładnię § 6 umowy.
k.p.c. art. 321 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Naruszenie zakazu orzekania ponad żądanie lub na niekorzyść strony w kontekście zasądzenia wynagrodzenia za okres od 1 do 8 lipca 2014 r.
k.p.c. art. 187 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wymogi formalne pisma procesowego, w tym skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Okręgowy wadliwie zinterpretował § 6 umowy, nie przeprowadzając pogłębionej wykładni postanowień dotyczących okresu wypowiedzenia. • Oświadczenie o rozwiązaniu umowy z dnia 18 lipca 2014 r. nie było jednoznaczne co do skutku natychmiastowego. • Strony mogły umownie ustalić okres wypowiedzenia, nawet w przypadku wypowiedzenia z ważnych powodów. • Niekonsekwencja Sądu Okręgowego w zasądzaniu wynagrodzenia za okres od 1 do 8 lipca 2014 r.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób odeprzeć zarzutów naruszenia art. 65 § 1 i 2 k.c. przez brak pogłębionych rozważań i ocen poświęconych wykładni tych postanowień umownych • nie sposób odeprzeć zarzutów naruszenia art. 65 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 353[1] k.c. i art. 746 § 3 k.c. przez wadliwą wykładnię § 6 umowy i błędne przyjęcie, że pismo pozwanej Spółki z dnia 18 lipca 2014 r. doprowadziło do rozwiązania umowy ze skutkiem natychmiastowym, a nie z upływem przewidzianego w umowie trzymiesięcznego terminu wypowiedzenia • podstawowym celem normy wyrażonej w art. 746 § 1 k.c. jest ochrona interesu zleceniobiorcy przez naprawienie szkody poniesionej wskutek przedterminowego rozwiązania umowy bez ważnej przyczyny. Motyw naprawienia szkody traci jednak na znaczeniu w przypadku zastrzeżenia przez strony umownego okresu wypowiedzenia umowy
Skład orzekający
Agnieszka Piotrowska
przewodniczący, sprawozdawca
Anna Owczarek
członek
Marta Romańska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia postanowień umownych dotyczących wypowiedzenia umowy zlecenia, zwłaszcza w kontekście braku jasności oświadczenia o rozwiązaniu i możliwości umownego ustalenia okresu wypowiedzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych postanowień umowy zlecenia i sposobu jej wypowiedzenia. Konieczność analizy konkretnych zapisów umownych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii związanych z wypowiadaniem umów zlecenia i wykładnią ich postanowień, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej. Sąd Najwyższy koryguje błędy sądu niższej instancji, co czyni ją wartościową dla prawników.
“Czy wypowiedzenie umowy zlecenia bez podania terminu oznacza natychmiastowe zakończenie współpracy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 73 800 PLN
wynagrodzenie: 9840 PLN
Sektor
usługi
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.