I CSK 729/14
Podsumowanie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, podkreślając publicznoprawny charakter postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Okręgowego oddalającego powództwo o uznanie pozwanego za niegodnego dziedziczenia. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, uznając, że nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne, a skarga nie spełnia przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., które uzasadniają przyjęcie skargi ze względu na jej funkcje publicznoprawne.
Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 13 maja 2015 r. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie z powództwa K. D. przeciwko S. J. o uznanie za niegodnego dziedziczenia. Skarga kasacyjna została wniesiona od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2013 r., który oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie oddalającego powództwo. Pełnomocnik powódki oparł wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej na przesłance istotnego zagadnienia prawnego (art. 391 § 1 pkt 1 k.p.c.). Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia służącym ochronie interesu publicznego, zapewnieniu jednolitej wykładni prawa i rozwojowi prawa. Zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę do rozpoznania, jeżeli występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, zachodzi nieważność postępowania lub skarga jest oczywiście uzasadniona. Sąd podkreślił, że nie każda skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, a ograniczenie dostępu do sądu najwyższego szczebla jest zgodne z prawem krajowym i międzynarodowym. W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy stwierdził, że nie występuje istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c., ponieważ kwestia przesłanek uznania za niegodnego dziedziczenia (art. 928 k.c.) nie jest zagadnieniem nowym ani nierozwiązanym w orzecznictwie, a skarżąca nie wykazała istnienia rozbieżnych ocen prawnych. W związku z tym skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania. Sąd oddalił również wniosek pozwanego o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, uznając, że koszty odpowiedzi na skargę nie były celową obroną w sytuacji, gdy nie zawierała ona argumentów uzasadniających odmowę przyjęcia skargi.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, w sprawie nie występuje istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że kwestia przesłanek uznania za niegodnego dziedziczenia nie jest zagadnieniem nowym ani nierozwiązanym w orzecznictwie, a skarżąca nie wykazała istnienia rozbieżnych ocen prawnych ani innych przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c. uzasadniających przyjęcie skargi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddalenie wniosku o zwrot kosztów
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. D. | osoba_fizyczna | powódka |
| S. J. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna dla orzeczenia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
k.c. art. 928
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący przesłanek uznania za niegodnego dziedziczenia, który był przedmiotem analizy w kontekście istnienia zagadnienia prawnego.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna dla wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazana przez pełnomocnika powódki.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów postępowania, przywołany w kontekście oddalenia wniosku o zwrot kosztów.
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów postępowania kasacyjnego, przywołany w kontekście oddalenia wniosku o zwrot kosztów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia służącym ochronie interesu publicznego. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie bada stanu faktycznego. Nie występuje istotne zagadnienie prawne, które uzasadniałoby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Kwestia niegodności dziedziczenia nie stanowi zagadnienia nowego ani nierozwiązanego w orzecznictwie. Koszty odpowiedzi na skargę kasacyjną, która nie zawiera argumentów merytorycznych, nie podlegają zwrotowi w przypadku odmowy przyjęcia skargi.
Odrzucone argumenty
Skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania z powodu występowania istotnego zagadnienia prawnego związanego z art. 928 k.c.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia funkcjonującym na rzecz państwa, a więc w interesie publicznym. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, nie jest trzecią instancją sądową. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozmienieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego rozstrzygnięcie może przyczynić się do rozwoju prawa.
Skład orzekający
Hubert Wrzeszcz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego; charakter i funkcje postępowania kasacyjnego; zasady dotyczące kosztów postępowania kasacyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej; nie rozstrzyga merytorycznie sprawy spadkowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące postępowania kasacyjnego i jego funkcji publicznoprawnych, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe zasady postępowania.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 729/14 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Hubert Wrzeszcz w sprawie z powództwa K. D. przeciwko S. J. o uznanie za niegodnego dziedziczenia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 maja 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt VI ACa 785/13, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddala wniosek pozwanego o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie oddalającego powództwo o uznanie pozwanego za niegodnego dziedziczenia po D.J. Zaskarżając wyrok w całości, pełnomocnik powódki wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparł na przesłance przewidzianej w art. 391 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia funkcjonującym na rzecz państwa, a więc w interesie publicznym. Stoi ona przede wszystkim na straży wykonywania prawa oraz jego jednolitej wykładni. Interes prywatny uwzględnia zaś tylko na tyle, na ile może się on stać podłożem zaspokojenia interesu ogólnego. Sąd Najwyższy już w okresie obowiązywania kasacji, będącej zwyczajnym środkiem odwoławczym, podkreślał, że podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jursprudencji (postanowienie z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147). Zgodnie z art. 398 9 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398 4 § 1 pkt 3 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, nie jest trzecią instancją sądową. Sąd kasacyjny nie sądzi sprawy, lecz rozpoznaje skargę kasacyjną w interesie publicznym, wyjaśniając istotne zagadnienie prawne, dokonując wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów bądź usuwając z obrotu prawnego orzeczenia wydane w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwe. Dlatego nie każda skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Ograniczenia środków zaskarżenia są znane współcześnie w różnych ustawodawstwach. Są one zgodne z zaleceniami Rady Europy, które zmierzają do ograniczenia liczby instancji oraz zezwalają na wprowadzenie środków ograniczających dostęp do sądu najwyższego szczebla. W judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, już w okresie obowiązywania kasacji zostało utrwalone stanowisko, iż ograniczenie dostępności i dopuszczalności kasacji nie jest sprzeczne ani z Konstytucją, ani z postanowieniami wiążących Polskę konwencji międzynarodowych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 1998 r., I PZ 54/97, OSNAPUS 1999, nr 3, poz. 92, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 grudnia 1998 r., I PZ 67/98, OSNAPUS 2000, nr 2, poz. 65 oraz uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r. III CZP 49/00, OSNC 2001, nr 4, poz. 53). Takie stanowisko wyraził również Trybunał Konstytucyjny (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2000 r., SK 12/99, OTK Zbiór Urzędowy 2000, nr 5, poz. 14). Nie występuje wskazane we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania istotne zagadnienie prawne. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozmienieniu art. 398 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego rozstrzygnięcie może przyczynić się do rozwoju prawa. Odwołanie się do tej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga - jak wynika z orzecznictwa Sądu Najwyższego - sformułowania tego zagadnienia z przytoczeniem wiążących się z nim konkretnych przepisów prawnych oraz przedstawienia argumentów świadczących o rozbieżnych ocenach prawnych (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002 r., nr 1, poz. 11; z dnia 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, Wokanda 2004 r. Nr 7-8, poz. 51; z dnia 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05, nie publ.). Rozumianemu w wyżej przedstawiony sposób istotnemu zagadnieniu prawnemu nie opowiada podniesiona przez skarżącego związana z art. 928 k.c. zawarta w dwóch pytaniach kwestia dotycząca przesłanek uznania za niegodnego dziedziczenia. Skarżąca nie wykazała, że podniesiona przez nią kwestia budzi poważne wątpliwości i decyduje o istotności - w rozumieniu art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c. - przedstawionego zagadnienia prawnego. Uzasadniając omawianą przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie przedstawiła też jurydycznego wywodu zawierającego szczegółową i pogłębioną argumentację prawną przekonującą o istnieniu rozbieżności ocen dotyczących przedstawionego zagadnienia. Z przestawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia (art. 398 9 § 2 k.p.c.). Wniosek pozwanego o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego podlegał oddaleniu, albowiem koszty odpowiedzi na skargę kasacyjną, w której nie wskazano argumentów dotyczących przyczyn (art. 398 9 § 1 k.p.c.) uzasadniających odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania i nie złożono wniosku o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania, nie mogą być uznane - w wypadku odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania - za koszty celowej obrony w rozumieniu art. 98 § 1 w związku z art. 391 § 1 i 398 21 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 sierpnia 2014 r., II CSK 77/14, Biul. SN 2014/9/9-10). [l.n]
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę