I CSK 71/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał wniosek Banku S.A. o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Sąd Najwyższy przypomniał, że zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, występuje nieważność postępowania lub skarga jest oczywiście uzasadniona. Podkreślono, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową korygującą błędy w każdej indywidualnej sprawie. Skarżący oparł wniosek na przesłance oczywistej zasadności, twierdząc, że zaskarżony wyrok błędnie interpretuje relację między przepisami o bezwzględnej nieważności umowy (art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 353^1 k.c.) a przepisami o niedozwolonych postanowieniach umownych (art. 385^1 § 1 k.c.), powołując się na sprzeczność z uchwałą SN III CZP 40/22. Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał oczywistej zasadności skargi, a Sąd Apelacyjny prawidłowo zinterpretował przepisy, wskazując, że przepisy o niedozwolonych postanowieniach umownych wyprzedzają w zakresie sankcji ewentualną sankcję nieważności określoną w art. 58 k.c. Sąd Najwyższy stwierdził również, że nie ma innych powodów uzasadniających przyjęcie skargi, w szczególności nieważności postępowania. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził koszty postępowania od skarżącego na rzecz powodów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku oczywistej zasadności, a także interpretacja relacji między klauzulami abuzywnymi a nieważnością umowy.
Dotyczy specyficznych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej i interpretacji przepisów w kontekście umów bankowych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na oczywistą zasadność, a sąd niższej instancji stosował przepisy o niedozwolonych postanowieniach umownych w sposób, który skarżący uważa za sprzeczny z orzecznictwem Sądu Najwyższego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania, ponieważ skarżący nie wykazał jej oczywistej zasadności ani innych przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżący nie przedstawił wystarczającej argumentacji prawnej wykazującej oczywistą zasadność skargi. Sąd Apelacyjny prawidłowo zinterpretował przepisy, wskazując, że klauzule abuzywne mają pierwszeństwo przed sankcją nieważności z art. 58 k.c. w kontekście oceny umowy kredytowej.
Jaka jest relacja między przepisami o bezwzględnej nieważności umowy (art. 58 k.c.) a przepisami o niedozwolonych postanowieniach umownych (art. 385^1 k.c.) w kontekście umów bankowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepisy o niedozwolonych postanowieniach umownych wyprzedzają w zakresie sankcji ewentualną sankcję nieważności określoną w art. 58 k.c. w zw. z art. 353^1 k.c. oraz sankcję wynikającą z możliwej sprzeczności z zasadami współżycia społecznego (art. 58 § 2 k.c.).
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę III CZP 40/22, zgodnie z którą ocena klauzul umownych pod kątem ich abuzywności odbywa się w ramach przepisów o niedozwolonych postanowieniach umownych, a nie przepisów o nieważności umowy czy zasadach współżycia społecznego, chyba że bez klauzuli umowa nie może funkcjonować.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. H. | osoba_fizyczna | powód |
| P. H. | osoba_fizyczna | powód |
| Bank spółka akcyjna | spółka | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy nieważności czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy.
k.c. art. 353^1
Kodeks cywilny
Dotyczy zasady swobody umów, która musi być zgodna z właściwością (naturą) stosunku zobowiązaniowego, ustawą i zasadami współżycia społecznego.
Prawo bankowe art. 69 § ust. 2 pkt 2
Ustawa Prawo bankowe
Określa essentialia negotii umowy kredytu bankowego, w tym sposób ustalania kursu waluty obcej.
k.c. art. 385^1 § § 1
Kodeks cywilny
Definiuje niedozwolone postanowienia umowne (klauzule abuzywne).
k.c. art. 58 § § 2
Kodeks cywilny
Dotyczy nieważności czynności prawnej sprzecznej z zasadami współżycia społecznego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398^4 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 385^1 § § 2
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Apelacyjny prawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące niedozwolonych postanowień umownych, stosując je przed przepisami o nieważności umowy. • Skarżący nie wykazał oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.
Odrzucone argumenty
Zaskarżony wyrok błędnie interpretuje relację między przepisami o nieważności umowy a przepisami o niedozwolonych postanowieniach umownych. • Stanowisko Sądu Apelacyjnego jest sprzeczne z uchwałą Sądu Najwyższego III CZP 40/22.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. • Oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi bowiem wówczas, gdy z samej jej treści wynika w sposób jednoznaczny, że wskazane w skardze podstawy zasługują na uwzględnienie. • przepisy o niedozwolonych postanowieniach umownych wyprzedzają w zakresie sankcji ewentualną sankcję nieważności określoną w art. 58 k.c. w zw. z art. 353^1 k.c.
Skład orzekający
Krzysztof Wesołowski
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku oczywistej zasadności, a także interpretacja relacji między klauzulami abuzywnymi a nieważnością umowy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej i interpretacji przepisów w kontekście umów bankowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy oraz precyzuje relację między klauzulami abuzywnymi a nieważnością umowy, co jest istotne dla praktyków prawa bankowego i cywilnego.
“Sąd Najwyższy stawia tamę nadużyciom w skargach kasacyjnych: kiedy sąd najwyższej instancji mówi 'nie'?”
Dane finansowe
koszty postępowania: 2700 PLN
koszty postępowania: 2700 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.