I CSK 707/16

Sąd Najwyższy2017-05-17
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd NajwyższyFIDICwarunki kontraktuodpowiedzialność odszkodowawczawykładnia prawakoszty postępowania

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że podniesione zagadnienie prawne zostało już rozstrzygnięte w orzecznictwie.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o zapłatę. Skarżący powołał się na istotne zagadnienie prawne dotyczące wykładni Ogólnych Warunków Kontraktu FIDIC i możliwości ograniczenia odpowiedzialności odszkodowawczej. Sąd Najwyższy uznał jednak, że zagadnienie to było już przedmiotem rozstrzygnięcia w podobnych sprawach, a argumentacja skarżącego nie wykazała istnienia rozbieżności w orzecznictwie.

Sąd Najwyższy w składzie sędziego Jana Górowskiego rozpoznał skargę kasacyjną strony pozwanej Miasta W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie z powództwa B. S.A. w W. o zapłatę. Skarga kasacyjna została odrzucona na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy podkreślił, że instytucja przedsądu jest zgodna z normami konstytucyjnymi i zaleceniami Rady Europy, a skarga kasacyjna ma na celu ochronę interesu publicznego poprzez zapewnienie jednolitości wykładni prawa. Wskazano, że przyjęcie skargi do rozpoznania wymaga istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego, ponieważ podniesiony problem dotyczący wykładni Ogólnych Warunków Kontraktu FIDIC i ograniczenia odpowiedzialności odszkodowawczej był już rozstrzygnięty w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 2016 r. (I CSK 306/15). Sąd Najwyższy przywołał również inne orzeczenia dotyczące wykładni oświadczeń woli i modyfikacji odpowiedzialności odszkodowawczej, wskazując na brak rozbieżności w judykaturze. W związku z tym, skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania, a pozwanemu zasądzono koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wyłączenie przez strony umowy o roboty budowlane możliwości podwyższenia ceny kontraktowej już po zawarciu umowy, m.in. z uwagi na wywołaną przez zamawiającego zmianę okoliczności istotnych dla jej skalkulowania, nie jest równoznaczne z wyłączeniem możliwości dochodzenia roszczeń odszkodowawczych za szkodę spowodowaną naruszeniem obowiązków umownych przez zamawiającego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że zagadnienie to zostało już rozstrzygnięte w podobnym stanie faktycznym. Podkreślono, że świadczenia w postaci ceny kontraktowej i odszkodowania kompensującego szkodę nie są tożsame. Wskazano również, że wątpliwości interpretacyjne powinny być rozstrzygane na niekorzyść strony, która zredagowała tekst umowy (in dubio contra proferentem), a ogólne warunki kontraktu FIDIC i szczególne warunki kontraktu zostały opracowane przez pozwanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

powódka

Strony

NazwaTypRola
B. S.A. w W.spółkapowódka
Miasto W.organ_państwowypozwana

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Warunki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania: istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.c. art. 65 § § 2

Kodeks cywilny

Wykładnia oświadczeń woli.

k.c. art. 473

Kodeks cywilny

Modyfikacja odpowiedzialności odszkodowawczej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podniesione zagadnienie prawne zostało już rozstrzygnięte przez Sąd Najwyższy w podobnym stanie faktycznym. Skarżący nie wykazał istnienia rozbieżności w orzecznictwie sądów. Wykładnia Ogólnych Warunków Kontraktu FIDIC i ograniczenie odpowiedzialności odszkodowawczej nie stanowiło nowej kwestii prawnej.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego, które wymaga przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

Instytucja przedsądu, jak wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także z zaleceniami Rady Europy zezwalającymi na wprowadzenie środków eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla. Skarżący powinien też wykazać, że ma ono ważne znaczenie dla rozpoznania lub rozstrzygnięcia sprawy. Uszło uwagi skarżącego, że zagadnienie to zostało już rozstrzygnięte przez Sąd Najwyższy na tle podobnego stanu faktycznego. Świadczenia w postaci ceny kontraktowej (wynagrodzenia wykonawcy robót budowlanych) i odszkodowania kompensującego szkodę wyrządzoną mu w związku z naruszeniem obowiązków umownych przez zamawiającego, oczywiście nie są tożsame. Wątpliwości interpretacyjne, które nie dają się usunąć w drodze ogólnych dyrektyw wykładni oświadczeń woli, powinny być rozstrzygnięte na niekorzyść strony, która zredagowała tekst je wywołujący (in dubio contra proferentem).

Skład orzekający

Jan Górowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego lub rozbieżności w orzecznictwie, interpretacja klauzuli FIDIC, zasady wykładni umów i odpowiedzialności odszkodowawczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego zagadnienia związanego z warunkami kontraktowymi FIDIC i procedurą kasacyjną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych i specjalistów od prawa budowlanego ze względu na analizę przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej i wykładni warunków kontraktowych FIDIC.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną? Analiza przesłanek i klauzuli FIDIC.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CSK 707/16
POSTANOWIENIE
Dnia 17 maja 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jan Górowski
w sprawie z powództwa B. S.A. w W.
‎
przeciwko Miastu W.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 maja 2017 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 14 marca 2016 r., sygn. akt VI ACa (…),
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
‎
i zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 7500 (siedem tysięcy pięćset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli: w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398
9
§ 1 k.p.c.).
Instytucja przedsądu, jak wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także z zaleceniami Rady Europy zezwalającymi na wprowadzenie środków eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla. Skarga kasacyjna służy od prawomocnego orzeczenia, ma ograniczony zasięg, a jej podstawowym celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i twórczy wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa.
Wprawdzie skarżący odwołał się do istotnego zagadnienia prawnego, niemniej nie występuje ta przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 1 k.p.c.).
Stosownie do ugruntowanego stanowiska Sądu Najwyższego, istotnym zagadnieniem prawnym jest taki problem jurydyczny, który ma znaczenie dla rozwoju prawa lub stanowi precedens dla rozstrzygnięcia podobnych spraw (por. postanowienie SN z dnia 7 stycznia 2005 r., I CZ 183/04 niepublikowane). Powołanie się przez skarżącego na istnienie takiego zagadnienia wymaga jego sformułowania oraz przedstawienia argumentacji jurydycznej uzasadniającej tezę o możliwości rozbieżnych ocen prawnych
z przytoczeniem przepisów prawa, na tle których ono powstało. Skarżący powinien też wykazać, że ma ono ważne znaczenie dla rozpoznania lub rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2003 r., II CK 324/03, z dnia 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05, z dnia 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07, z dnia 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, niepublikowane oraz z dnia 26 września 2005 r., II PK 98/05, OCNP 2006, nr 15 – 16, poz. 243). Ponadto prawidłowo wyartykułowane zagadnienie musi być sformułowane ogólnie w tym sensie, że nie może chodzić w nim o sposób rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 września 2004 r., II CZ 94/04, niepublikowane).
Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, skarżący wskazał na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, sprowadzającego się do odpowiedzi na pytanie: „
Czy dokonana na podstawie art. 65 § 2 k.c. wykładnia Ogólnych Warunków Kontraktu opracowanych i sporządzonych przez Międzynarodową Federację Inżynierów Konsultantów (FIDIC) w zakresie „Kosztów wliczanych do ceny kontraktowej” może prowadzić do oceny, że wyłączenie przez warunki szczegółowe kontraktu postanowienia ogólnych Warunków Kontraktu w zakresie możliwości domagania się przez wykonawcę dodatkowego kosztu wliczanego do ceny kontraktowej stanowi ograniczenie kontraktowej odpowiedzialności odszkodowawczej zamawiającego?”.
Uszło uwagi skarżącego, że zagadnienie to zostało już rozstrzygnięte przez Sąd Najwyższy na tle podobnego stanu faktycznego w wyroku z dnia 29 kwietnia 2016 r. (I CSK 306/15,
LEX nr 2032362), w którym stwierdził, iż „
wyłączenie przez strony umowy o roboty budowlane możliwości podwyższenia ceny kontraktowej już po zawarciu umowy, m.in. z uwagi na wywołaną przez zamawiającego zmianę okoliczności istotnych dla jej skalkulowania, nie jest równoznaczne z wyłączeniem możliwości dochodzenia roszczeń odszkodowawczych za szkodę spowodowaną naruszeniem obowiązków umownych przez zamawiającego. Świadczenia w postaci ceny kontraktowej (wynagrodzenia wykonawcy robót budowlanych) i odszkodowania kompensującego szkodę wyrządzoną mu w związku z naruszeniem obowiązków umownych przez zamawiającego, oczywiście nie są tożsame." Stwierdził ponadto, że „Wątpliwości interpretacyjne, które nie dają się usunąć w drodze ogólnych dyrektyw wykładni oświadczeń woli, powinny być rozstrzygnięte na niekorzyść strony, która zredagowała tekst je wywołujący (in dubio contra proferentem). Ryzyko nie dających się usunąć w drodze ogólnych dyrektyw wykładni oświadczeń woli niejasności tekstu umowy powinna ponieść ta strona, która tekst zredagowała. Ogólne warunki kontraktu FIDIC i szczególne warunki kontraktu, jakie miały wiązać pozwanego z wykonawcą wyłonionym w przetargu dotyczącym inwestycji polegającej na przebudowie drogi zostały opracowane przez pozwanego, co musi być uwzględnione w procesie wykładni oświadczeń woli złożonych przez strony i prowadzących do związania się przez nie umową.”
Również kwestia wykładni oświadczeń woli oraz modyfikacji odpowiedzialności odszkodowawczej sprowadzająca się do pytania czy możliwa
jest wykładnia oświadczeń woli na podstawie art. 65 § 2 k.c., która prowadzi do domniemania zamiaru ograniczenia odpowiedzialności odszkodowawczej strony na zasadach ogólnych, czy też ograniczenie tej odpowiedzialności powinno wynikać z umowy zgodnie z art. 473 k.c. była wielokrotnie podejmowana w judykaturze i skarżący nie wskazał na rozbieżności lub niejednolitość poglądów w tym zakresie (
por. wyroki
Sądu Najwyższego
z dnia 27 września 2013 r., I CSK 748/12, OSNC 2014, nr 6, poz. 67 oraz z dnia 6 października 2010 r., II CSK 180/10, niepubl.).
Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
aj

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI