I CSK 69/20

Sąd Najwyższy2020-06-18
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
najemnakładynieruchomośćskarga kasacyjnaSąd Najwyższypełnomocnictwoart. 676 k.c.art. 5 k.c.

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzą przesłanki wskazane w art. 398^9 § 1 k.p.c.

Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, zarzucając wadliwe przyjęcie, że to najemca poniósł nakłady na nieruchomość i nieuzasadnione zastosowanie art. 676 k.c. Sąd Najwyższy uznał, że skarga nie jest oczywiście uzasadniona, a podnoszone zagadnienie prawne nie jest istotne. Wskazano, że pełnomocnictwo materialnoprawne nie musi być jawne, a działania bez pełnomocnictwa mogą zostać zatwierdzone. Ponadto, kwestia zastosowania art. 5 k.c. ma charakter sytuacjonistyczny i zależy od całokształtu okoliczności sprawy.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w przedmiocie zapłaty, w którym uznano, że najemca poniósł nakłady na nieruchomość i zastosowano art. 676 k.c. Pozwana zarzuciła wadliwość tego rozstrzygnięcia, twierdząc, że nakłady ponosił brat najemcy, który nie posiadał pełnomocnictwa. Sąd Najwyższy, działając na posiedzeniu niejawnym, odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Uzasadnienie opiera się na przesłankach określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c. Sąd uznał, że skarga nie jest oczywiście uzasadniona, ponieważ obie interpretacje – Sądu Apelacyjnego i skarżącej – są teoretycznie możliwe, a stanowisko Sądu Apelacyjnego jest bardziej przekonujące. Podkreślono, że pełnomocnictwo materialnoprawne nie musi być jawne wobec osób trzecich, a działania podjęte bez pełnomocnictwa mogą zostać zatwierdzone przez mocodawcę (art. 103 k.c.). Dodatkowo, Sąd wskazał, że nie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące możliwości zastosowania art. 5 k.c. w sytuacji, gdy szczególne okoliczności nie były zawinione. Ocena zastosowania art. 5 k.c. ma charakter sytuacjonistyczny i zależy od całokształtu okoliczności faktycznych konkretnej sprawy, a także od przesłanek odwołujących się do zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa. Wobec braku wykazania przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził koszty postępowania kasacyjnego od pozwanej na rzecz powoda.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli skarga nie jest oczywiście uzasadniona i nie występuje istotne zagadnienie prawne.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zarzut wadliwego zastosowania art. 676 k.c. nie czyni skargi oczywiście uzasadnioną, ponieważ interpretacja Sądu Apelacyjnego jest przekonująca, a pełnomocnictwo materialnoprawne nie musi być jawne. Działania bez pełnomocnictwa mogą zostać zatwierdzone.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Powód (R.R.)

Strony

NazwaTypRola
R.R.osoba_fizycznapowód
B.C.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania: istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi.

Pomocnicze

k.c. art. 676

Kodeks cywilny

Dotyczy rozliczenia nakładów najemcy po zakończeniu najmu.

k.c. art. 103

Kodeks cywilny

Dotyczy zatwierdzenia czynności prawnej dokonanej przez osobę nieposiadającą umocowania.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Dotyczy zasad współżycia społecznego jako podstawy do odmowy lub ograniczenia ochrony praw podmiotowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona. Nie występuje istotne zagadnienie prawne uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania. Interpretacja Sądu Apelacyjnego dotycząca nakładów najemcy i zastosowania art. 676 k.c. jest bardziej przekonująca. Pełnomocnictwo materialnoprawne nie musi być jawne, a działania bez pełnomocnictwa mogą zostać zatwierdzone. Kwestia zastosowania art. 5 k.c. ma charakter sytuacjonistyczny i zależy od całokształtu okoliczności faktycznych.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona ze względu na wadliwe przyjęcie przez Sąd II instancji, że to najemca poniósł nakłady na nieruchomość. Istnieje istotne zagadnienie prawne dotyczące możliwości zastosowania art. 5 k.c., gdy szczególne okoliczności nie były zawinione.

Godne uwagi sformułowania

pełnomocnictwo materialnoprawne jest jednostronną czynnością prawną, która nie musi być jawna wobec osób trzecich nawet działania bez pełnomocnictwa mogą zostać zatwierdzone przez mocodawcę (art. 103 k.c.) funkcjonalnie nielogiczne by było przyjęcie, że koszty ponosił sam brat najemcy jako osoba trzecia, a nie najemca jako strona umowy najmu kwestia oceny zasadności zastosowania art. 5 k.c. ma charakter sytuacjonistyczny norma zawarta w art. 5 k.c. zawiera własne przesłanki odwołujące się do zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa: to one są relewantne przy dokonywaniu tej oceny, a nie kwestia zawinienia.

Skład orzekający

Krzysztof Pietrzykowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności w kontekście rozliczeń nakładów najemcy, interpretacji pełnomocnictwa i zastosowania art. 5 k.c."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej, skupia się na przesłankach formalnych przyjęcia skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne związane z przyjmowaniem skarg kasacyjnych do rozpoznania, a także porusza zagadnienia materialnoprawne dotyczące nakładów najemcy i stosowania art. 5 k.c., co jest cenne dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i pułapki.

Dane finansowe

koszty postępowania kasacyjnego: 5400 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I CSK 69/20
POSTANOWIENIE
Dnia 18 czerwca 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Pietrzykowski
w sprawie z powództwa R.R.
‎
przeciwko B.C.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 czerwca 2020 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej pozwanej
od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...]
‎
z dnia 28 czerwca 2019 r., sygn. akt VI ACa […],
1.  odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 5400 (pięć
‎
tysięcy czterysta) złotych tytułem kosztów postępowania
‎
kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie pozwana wniosła skargę kasacyjną, a dla uzasadnienia wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania powołała się na oczywistą zasadność skargi oraz na występowanie na tle tej sprawy istotnego zagadnienia prawnego. Skarga ma być oczywiście uzasadniona ze względu na wadliwe przyjęcie przez Sąd II instancji, że to najemca poniósł nakłady na nieruchomość, a w konsekwencji na nieuzasadnione zastosowanie art. 676 k.c. W ocenie skarżącego nakłady ponosił brat najemcy, który w chwili ich ponoszenia nie dysponował pełnomocnictwem. Skarga ze wskazanego względu zdecydowanie nie jest oczywiście uzasadniona. Po pierwsze, teoretycznie potencjalnie oba wskazane kierunku interpretacji (Sądu i skarżącego) są możliwe i już tylko z tego względu Sąd mógł zająć takie stanowisko, jakie zajął. Po drugie, to stanowisko Sądu jest bardziej przekonujące. W polskim prawie pełnomocnictwo materialnoprawne jest jednostronną czynnością prawną, która nie musi być jawna wobec osób trzecich, kreuje bowiem stosunek prawny między mocodawcą a pełnomocnikiem (inaczej prokura, która podlega rejestracji). Co więcej, nawet działania bez pełnomocnictwa mogą zostać zatwierdzone przez mocodawcę (art. 103 k.c.). Wreszcie funkcjonalnie nielogiczne by było przyjęcie, że koszty ponosił sam brat najemcy jako osoba trzecia, a nie najemca jako strona umowy najmu (kwestia rozliczeń między braćmi pozostawała poza sferą zainteresowania właścicielki nieruchomości). Na tle tej sprawy nie występuje też istotne zagadnienie prawne, które miałoby uzasadnić przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej. Miałoby ono dotyczyć możliwości zastosowania art. 5 k.c., gdy  szczególne okoliczności nie były zawinione. Trzeba jednak zauważyć,
‎
po pierwsze, że kwestia oceny zasadności zastosowania art. 5 k.c. ma charakter sytuacjonistyczny – zawsze powinien decydować o tym sąd w świetle całokształtu okoliczności faktycznych konkretnej sprawy. Po drugie, norma zawarta w art. 5 k.c. zawiera własne przesłanki odwołujące się do zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa: to one są relewantne przy dokonywaniu tej oceny, a nie kwestia zawinienia.
W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 398
9
§ 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
aj

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI