I CSK 4509/23

Sąd NajwyższyWarszawa2025-08-06
SNnieruchomościprawo rzeczoweNiskanajwyższy
księga wieczystasłużebnośćnieruchomośćskarga kasacyjnaSąd Najwyższyzagadnienie prawnewyodrębnienie działki

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego oraz oparcia skargi na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną H. K. od postanowienia Sądu Okręgowego w Opolu w sprawie o odłączenie części nieruchomości do nowej księgi wieczystej i wpis prawa własności. Skarżący domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące możliwości bezobciążeniowego wyodrębnienia działki obciążonej służebnością przed wydaniem uchwały Sądu Najwyższego w sprawie III CZP 9/09. Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione zagadnienie ma charakter incydentalny i kazuistyczny, nie spełniając kryteriów istotnego zagadnienia prawnego. Ponadto, skarga opierała się na zarzutach dotyczących faktów i dowodów, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej, na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 sierpnia 2025 r., rozpoznał skargę kasacyjną H. K. od postanowienia Sądu Okręgowego w Opolu z dnia 22 sierpnia 2023 r. (sygn. akt II Ca 849/23), dotyczącej wniosku o odłączenie części nieruchomości do nowej księgi wieczystej i wpis prawa własności. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 398^9 § 1 k.p.c., który określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista zasadność skargi), odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Jako główny powód wskazano brak występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Skarżący sformułował pytanie prawne dotyczące możliwości bezobciążeniowego wyodrębnienia działki obciążonej służebnością przed wydaniem uchwały Sądu Najwyższego z dnia 17 kwietnia 2009 r. (III CZP 9/09), w sytuacji udzielenia konkludentnej zgody uprawnionego na takie wyodrębnienie w przyszłości. Sąd Najwyższy uznał, że tak postawione zagadnienie ma charakter czysto incydentalny i kazuistyczny, nie pozwalając na sformułowanie ogólnego stanowiska o uniwersalnym wymiarze, co wyklucza jego kwalifikację jako istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. Dodatkowo, Sąd Najwyższy zauważył, że skarga kasacyjna opierała się głównie na zarzutach dotyczących ustalenia faktów i oceny dowodów, które zgodnie z art. 398^3 § 3 k.p.c. nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy na mocy art. 398^9 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, przedstawione zagadnienie prawne ma charakter czysto incydentalny i kazuistyczny, nie spełnia kryteriów istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie prawne podniesione przez skarżącego ma charakter incydentalny i nie pozwala na sformułowanie ogólnego stanowiska o uniwersalnym wymiarze, co jest wymogiem dla uznania go za istotne zagadnienie prawne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

H. K. (skarżący nie wygrał)

Strony

NazwaTypRola
H. K.osoba_fizycznawnioskodawca
R. S.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Istotne zagadnienie prawne jako przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Cel wymagania przewidzianego w tym przepisie może być osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym.

k.p.c. art. 398^3 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów nie mogą być podstawą skargi kasacyjnej.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. Zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów jako podstawa skargi kasacyjnej

Godne uwagi sformułowania

Cel wymagania przewidzianego w art. 398^4 § 2 k.p.c. może być [...] osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw pytania o czysto incydentalnym i kazuistycznym charakterze

Skład orzekający

Karol Weitz

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty rozpoznawania skarg kasacyjnych, w szczególności kryteria przyjęcia skargi do rozpoznania ze względu na istotne zagadnienie prawne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej ze służebnościami i wyodrębnieniem nieruchomości, a także ogólnych zasad postępowania kasacyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, co czyni ją mało interesującą dla szerszego grona odbiorców poza specjalistami od prawa procesowego.

Sektor

nieruchomości

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
I CSK 4509/23
POSTANOWIENIE
6 sierpnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Karol Weitz
na posiedzeniu niejawnym 6 sierpnia 2025 r. w Warszawie
‎
w sprawie z wniosku H. K.
‎
z udziałem R. S.
‎
o odłączenie części nieruchomości do nowej księgi wieczystej i wpis prawa własności,
‎
na skutek skargi kasacyjnej H. K.
‎
od postanowienia Sądu Okręgowego w Opolu
‎
z 22 sierpnia 2023 r., II Ca 849/23,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Cel wymagania przewidzianego w art. 398
4
§ 2 k.p.c. może być, wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej
wnioskodawcy H. K.
od
postanowienia Sądu Okręgowego w Opolu z 22 sierpnia 2023 r.
W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego.
Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury Sądu Najwyższego, przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie
skargi kasacyjnej
ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne polega na sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151).
Istotność zagadnienia prawnego
(art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c.)
konkretyzuje się
‎
w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego polega na sformułowaniu tego zagadnienia, wskazaniu przepisów prawa, na których tle zagadnienie to wyłoniło się, oraz zaprezentowaniu argumentacji jurydycznej uzasadniającej możliwość rozbieżnych ocen prawnych
‎
(por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12,
poz. 151, z dnia 24 maja 2016 r., I CSK 666/15, nie publ.).
Skarżący w skardze podniósł jako istotne zagadnienie prawne potrzebę rozstrzygnięcia i wyjaśnienia pytania:
„czy w wypadku służebności ustanowionej przed wydaniem przez SN uchwały z dnia 17 kwietnia 2.009 r., III CZP 9/09 możliwe jest bezobciążeniowe wyodrębnienie działki geodezyjnej do odrębnej księgi wieczystej w związku z udzieleniem konkludentnej zgody uprawnionego ze służebności na bezobciążeniowe wyodrębnienie w przyszłości działki gruntu, której nie uczyniono przedmiotem wykonywania służebności?”
Tak sformułowane zagadnienie prawne sprowadza się wyłącznie do pytania o czysto incydentalnym i kazuistycznym charakterze, nie zawierając
‎
w sobie elementów, które mogłyby pozwolić na sformułowanie przez Sąd Najwyższy – w ramach rozpoznania skargi kasacyjnej – ogólnego stanowiska o uniwersalnym wymiarze. W konsekwencji, podniesione kwestie z oczywistych powodów nie mogą stanowić istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c.
Na marginesie należy także zauważyć, że skarga kasacyjna wnioskodawcy opiera się głównie na zarzutach dotyczących ustalenia faktów i oceny dowodów. Zgodnie natomiast z art. 398
3
§ 3 k.p.c., zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych
‎
i oceny dowodów nie mogą być podstawą skargi kasacyjnej.
Z tych wszystkich względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
[SOP]
‎

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę