Orzeczenie · 2024-01-24

I CSK 5681/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2024-01-24
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaprzedawnienietermin wymagalnościratywypowiedzenie umowySąd Najwyższykoszty postępowania

Sprawa dotyczyła skarg kasacyjnych wniesionych przez H.M. i A.M. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi zasądzający od pozwanych solidarnie kwotę 246 653,52 zł z odsetkami na rzecz syndyka masy upadłości. Pozwani zarzucali naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, a w szczególności podnosili, że w sprawie zachodzi potrzeba rozstrzygnięcia istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego przedawnienia rat pożyczki. Wskazywali na dwa główne problemy: 1) czy rozłożenie świadczenia jednorazowego na raty skutkuje wyznaczeniem różnych terminów wymagalności i rozpoczęcia biegu przedawnienia dla poszczególnych rat, oraz 2) kiedy przedawniają się roszczenia o zapłatę rat pożyczki, których terminy płatności upłynęły przed wypowiedzeniem umowy. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargi w trybie przedsądu (art. 398^9 k.p.c.), odmówił ich przyjęcia do rozpoznania. Uzasadnił to stanowiskiem, że podniesione przez skarżących zagadnienia prawne nie mają waloru nowości i nie są istotne dla rozwoju prawa, ponieważ zostały już rozstrzygnięte w orzecznictwie Sądu Najwyższego. W szczególności Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę składu siedmiu sędziów z 10 maja 2023 r. (III CZP 52/22), która przesądziła, że wypowiedzenie umowy kredytu nie wpływa na bieg terminu przedawnienia rat, które stały się wymagalne przed wypowiedzeniem. Podobnie, kwestia rozłożenia świadczenia jednorazowego na raty i ich przedawnienia została już wyjaśniona w uchwale SN z 27 lipca 2021 r. (III CZP 17/21). Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia służącym ochronie interesu publicznego, a nie kolejną instancją do merytorycznego rozpoznawania spraw. W związku z odmową przyjęcia skarg, Sąd Najwyższy zasądził od pozwanych na rzecz powoda solidarnie zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, gdy kwestia była już rozstrzygnięta w orzecznictwie SN.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy skarżący powołuje się na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego, a problem prawny był już przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rozłożenie świadczenia jednorazowego na raty skutkuje wyznaczeniem różnych terminów wymagalności jego poszczególnych rat, a tym samym różnym momentem rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia roszczenia o zapłatę poszczególnych części świadczenia jednorazowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, rozłożenie świadczenia jednorazowego na raty skutkuje różnymi terminami rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia roszczeń o zapłatę poszczególnych wymagalnych rat.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę SN z 27 lipca 2021 r. (III CZP 17/21), która przesądziła, że rozłożenie świadczenia na raty powoduje różne momenty rozpoczęcia biegu przedawnienia dla poszczególnych rat.

Kiedy przedawniają się roszczenia o zapłatę rat pożyczki, których terminy płatności upłynęły przed momentem wypowiedzenia umowy? Czy bieg przedawnienia roszczeń rozpoczyna się z chwilą wypowiedzenia umowy, czy z upływem odrębnego dla każdej raty umownego terminu płatności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Bieg przedawnienia rat kredytu, których termin płatności nastąpił, nie podlega modyfikacji w następstwie wypowiedzenia całej umowy kredytu i postawienia niespłaconych rat w stan natychmiastowej wykonalności. Wypowiedzenie umowy nie wpływa na bieg terminu przedawnienia roszczeń o zapłatę rat, które stały się wymagalne przed wypowiedzeniem umowy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na uchwale składu siedmiu sędziów SN z 10 maja 2023 r. (III CZP 52/22), która stwierdziła, że wypowiedzenie umowy kredytu nie zmienia biegu przedawnienia rat, które stały się wymagalne przed wypowiedzeniem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania.
Strona wygrywająca
Powód (Syndyk masy upadłości S. w upadłości w W.)

Strony

NazwaTypRola
Syndyk masy upadłości S. w upadłości w W.innepowód
H.M.osoba_fizycznapozwany
A.M.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (20)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania - istotne zagadnienie prawne.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3 w zw. z § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

Kodeks postępowania cywilnego

Obciążenie pozwanych kosztami postępowania kasacyjnego.

Pomocnicze

k.c. art. 61 § § 1 zd. 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 65

Kodeks cywilny

k.c. art. 78

Kodeks cywilny

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

w zw. z art. 720 i art. 876

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

w zw. z art. 120

Prawo bankowe art. 75 § ust. 1

Ustawa – Prawo bankowe

k.c. art. 89

Kodeks cywilny

k.c. art. 120

Kodeks cywilny

k.c. art. 384 § § 1

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 253

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 278

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 236

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podniesione zagadnienia prawne dotyczące przedawnienia rat pożyczki zostały już rozstrzygnięte w orzecznictwie Sądu Najwyższego, co wyklucza ich nowość i istotność w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących o potrzebie rozstrzygnięcia istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego przedawnienia rat pożyczki.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna [...] nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. • Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398^9 § 1 pkt 1-4 k.p.c.; nie służy zaś merytorycznej ocenie skargi kasacyjnej. • Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. • Określony w art. 120 § 1 k.c. bieg przedawnienia rat kredytu, których termin płatności nastąpił, nie podlega modyfikacji w następstwie wypowiedzenia całej umowy kredytu i postawienia niespłaconych rat w stan natychmiastowej wykonalności.

Skład orzekający

Krzysztof Grzesiowski

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, gdy kwestia była już rozstrzygnięta w orzecznictwie SN."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy skarżący powołuje się na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego, a problem prawny był już przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące przedawnienia rat pożyczki i wypowiedzenia umowy, co jest istotne dla praktyki prawniczej. Pokazuje również, jak Sąd Najwyższy stosuje instytucję przedsądu w postępowaniu kasacyjnym.

Kiedy przedawniają się raty pożyczki po wypowiedzeniu umowy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 246 653,52 PLN

zapłata: 246 653,52 PLN

zwrot kosztów procesu: 25 368,64 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst