I CSK 552/19

Sąd Najwyższy2020-06-18
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyprzesłanki przyjęciaart. 378 k.p.c.apelacja pełnakoszty postępowania

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku wykazania przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności braku rozbieżności w orzecznictwie dotyczących wykładni art. 378 § 1 k.p.c.

Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania na podstawie istnienia rozbieżności w orzecznictwie dotyczących wykładni art. 378 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy, analizując argumentację powoda, stwierdził, że w orzecznictwie prezentowane jest jednolite i konsekwentne podejście do wykładni tego przepisu, a zatem nie zachodzi przesłanka z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez powoda M.B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie o zapłatę. Powód domagał się przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, opierając się na przesłance z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c., wskazując na rzekome rozbieżności w orzecznictwie Sądu Najwyższego dotyczące wykładni art. 378 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przypomniał, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga wykazania jednej z czterech ustawowych przesłanek, mających na celu zapewnienie realizacji publicznoprawnych funkcji tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Analizując argumentację powoda, Sąd Najwyższy stwierdził, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego istnieje jednolite i konsekwentne podejście do wykładni art. 378 § 1 k.p.c., zgodnie z którym sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę merytorycznie w granicach zaskarżenia, dokonuje własnych ustaleń faktycznych i ustala podstawę prawną orzeczenia niezależnie od zarzutów apelacji. Wobec braku wykazania przesłanki z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c. oraz braku innych podstaw do przyjęcia skargi, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego nastąpiło na podstawie przepisów k.p.c. oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, w orzecznictwie Sądu Najwyższego prezentowane jest jednolite i konsekwentne podejście do wykładni art. 378 § 1 k.p.c., zgodnie z którym sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę merytorycznie w granicach zaskarżenia, dokonuje własnych ustaleń faktycznych i ustala podstawę prawną orzeczenia niezależnie od zarzutów apelacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że powód nie wykazał istnienia rozbieżności w orzecznictwie dotyczących art. 378 § 1 k.p.c., a prezentowane jest jednolite stanowisko sądu drugiej instancji jako sądu merytorycznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
M. B.osoba_fizycznapowód
"S." sp. z o.o. w P.spółkapozwana

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania, oczywista zasadność skargi).

k.p.c. art. 378 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa zakres rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji (rozpoznanie w granicach zaskarżenia, własne ustalenia faktyczne, ustalenie podstawy prawnej niezależnie od zarzutów apelacji).

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stanowi, że w razie niewykazania przesłanek z § 1, sąd odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398^13 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę nieważność postępowania z urzędu.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres kosztów podlegających zwrotowi.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Odpowiednie stosowanie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do postępowania apelacyjnego.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Odpowiednie stosowanie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do postępowania przed Sądem Najwyższym.

Dz.U. z 2018 r., poz. 265 art. § 15 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu kasacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak rozbieżności w orzecznictwie Sądu Najwyższego dotyczących wykładni art. 378 § 1 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Istnienie rozbieżności w orzecznictwie Sądu Najwyższego dotyczących wykładni art. 378 § 1 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna (nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń) będzie pełnić przypisane jej funkcje publicznoprawne ograniczenie przesłanek do czterech [...] ma [...] zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę merytorycznie w granicach zaskarżenia, dokonuje własnych ustaleń faktycznych, prowadzi lub ponawia dowody albo poprzestaje na materiale zebranym w pierwszej instancji, ustala podstawę prawną orzeczenia niezależnie od zarzutów podniesionych w apelacji Model apelacji pełnej zakłada bowiem, że sąd drugiej instancji rozpoznaje ponownie sprawę, a nie apelację.

Skład orzekający

Dariusz Dończyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niewykazania rozbieżności w orzecznictwie dotyczących wykładni art. 378 § 1 k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku spełnienia przesłanek formalnych przyjęcia skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego cywilnego. Podkreśla znaczenie funkcji publicznoprawnych skargi kasacyjnej.

Kiedy Sąd Najwyższy przyjmie Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i pułapki.

0
Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I CSK 552/19
POSTANOWIENIE
Dnia 18 czerwca 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Dończyk
w sprawie z powództwa M. B.
‎
przeciwko "S." sp. z o.o. w P.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 czerwca 2020 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej powoda
od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 17 kwietnia 2019 r., sygn. akt V ACa (…),
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2) zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania wobec wykazania przez skarżącego, że sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nakładając na skarżących obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ustawodawca zmierza w ten sposób do zagwarantowania, że skarga kasacyjna (nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń) będzie pełnić przypisanie jej funkcje publicznoprawne. Ograniczenie przesłanek do czterech, wyżej wymienionych przesłanek ma więc zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie.
W skardze kasacyjnej wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 17 kwietnia 2019 r. powód M.B. oparł wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance określonej w 398
9
§ 1 pkt 2 k.p.c.
Powołanie się na przyczynę kasacyjną przewidzianą w art. 398
9
§ 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wykazania przez stronę skarżącą, że chodzi o wykładnię przepisów prawa, których treść i znaczenie nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowym orzecznictwie lub, że istnieje potrzeba zmiany ich dotychczasowej wykładni, podania, w drodze stosownego jurydycznego wywodu, na czym owe wątpliwości polegają, a także że mają one poważny oraz rzeczywisty charakter i ich rozstrzygnięcie wiąże się z rozpatrywaną sprawą i jest istotne z punktu widzenia wyniku postępowania oraz publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o występujących w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z dokonywania przez sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń, dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z różnej wykładni przepisu (por.m.in. postanowienia z dnia 15 października 2002 r., II CZ 102/02, nie publ., z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/07, nie publ., z dnia 8 lipca 2008 r. I CSK 111/08, nie publ., z dnia 20 listopada 2015 r., III CSK 269/15, nie publ., z dnia 20 maja 2016 r., V CSK 692/15, nie publ., z dnia 3 sierpnia 2017 r., IV CSK 85/17, nie publ., z dnia 7 grudnia 2017 r., I CSK 499/17, nie publ., z dnia 26 kwietnia 2018 r., IV CSK 571/17, nie publ.). W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołał się na występujące, w jego ocenie, w orzecznictwie Sądu Najwyższego rozbieżności dotyczące wykładni art. 378 § 1 k.p.c. Jednakże w orzecznictwie Sądu Najwyższego prezentowane jest jednolite i konsekwentne podejście, że sformułowanie zawarte w art. 378 § 1 k.p.c. oznacza, iż sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę merytorycznie w granicach zaskarżenia, dokonuje własnych ustaleń faktycznych, prowadzi lub ponawia dowody albo poprzestaje na materiale zebranym w pierwszej instancji, ustala podstawę prawną orzeczenia niezależnie od zarzutów podniesionych w apelacji. Model apelacji pełnej zakłada bowiem, że sąd drugiej instancji rozpoznaje ponownie sprawę, a nie apelację. Stąd też sąd drugiej instancji nie jest związany zarzutami dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych, lecz w tym zakresie zaskarżenia rozpoznaje sprawę (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego, zasadę prawną, z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07, OSNC 2008, nr 6, poz. 55, oraz wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 6 lutego 2019 r., II PK 290/17, nie publ., z dnia 27 listopada 2018 r., I PK 208/17, nie publ., z dnia 3 października 2018 r., II PK 154/17, nie publ., z dnia 5 października 2018 r., I CSK 629/17, nie publ., z dnia 25 maja 2018 r., I CSK 481/17, nie publ., z dnia 5 maja 2018 r., IV CSK 458/17, nie publ. oraz z dnia 16 maja 2012 r., IV CSK 310/11, nie publ.). Należy także podkreślić, iż sąd drugiej instancji nigdy nie jest związany kwalifikacją znaczenia prawnego określonych faktów przedstawioną przez strony albo sąd pierwszej instancji przybierającą niekiedy pozornie postać twierdzeń strony o faktach albo ustaleń faktycznych sądu.
W sprawie nie zachodzi również nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę - w granicach zaskarżenia - z urzędu (art. 398
13
§ 1 k.p.c.).
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.). W przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 w zw. z art. 99, 391 § 1 i 398
21
k.p.c. oraz przepisów § 15 ust. 1 w zw. z § 2 pkt 7 i 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (jedn. tekst: Dz.U. z 2018 r., poz. 265).
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI