I CSK 535/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną E.K. od postanowienia Sądu Okręgowego w sprawie o podział majątku wspólnego. Skarżąca podniosła istotne zagadnienie prawne dotyczące ciężaru dowodowego w kwestii ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym, powołując się na art. 43 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Sąd Najwyższy przypomniał kryteria przyjęcia skargi kasacyjnej, w tym istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzebę wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywistą zasadność skargi. Podkreślono, że istotne zagadnienie prawne powinno być nowe i przyczyniać się do rozwoju prawa, a także być sformułowane abstrakcyjnie. Sąd wskazał, że ustalenie nierównych udziałów wymaga łącznego spełnienia dwóch przesłanek: nierównego stopnia przyczynienia się małżonków do powstania majątku oraz istnienia "ważnych powodów", które są oceniane z punktu widzenia zasad współżycia społecznego i nie dotyczą winy w rozkładzie pożycia, lecz nagannego postępowania małżonka w zakresie przyczyniania się do powstania majątku lub jego trwonienia. Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani ważnych powodów, a sądy niższych instancji prawidłowo uznały, że nie zostały one spełnione. Podkreślono, że sam nierówny stopień przyczynienia się nie jest wystarczający, a ustalenia faktyczne nie podlegają kwestionowaniu w skardze kasacyjnej. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego lub ważnych powodów w sprawach o podział majątku wspólnego i ustalenie nierównych udziałów.
Dotyczy specyficznych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej i interpretacji art. 43 § 2 k.r.o. w kontekście braku wystarczających dowodów na "ważne powody".
Zagadnienia prawne (2)
Czy ciężar dowodowy spoczywający na osobie domagającej się ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym został prawidłowo oceniony przez sądy niższych instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarżąca nie wykazała istotnego zagadnienia prawnego ani ważnych powodów uzasadniających ustalenie nierównych udziałów.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że skarżąca nie przedstawiła zagadnienia prawnego o charakterze nowym lub budzącym wątpliwości interpretacyjne. Podkreślono, że ustalenie nierównych udziałów wymaga łącznego spełnienia przesłanki nierównego przyczynienia się do powstania majątku oraz istnienia "ważnych powodów", ocenianych z perspektywy zasad współżycia społecznego, a nie tylko nierówności ekonomicznej.
Jakie są przesłanki ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym małżonków zgodnie z art. 43 § 2 k.r.o.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ustalenie nierównych udziałów jest dopuszczalne w razie łącznego wystąpienia dwóch przesłanek: nierównego stopnia przyczynienia się małżonków do powstania majątku wspólnego oraz istnienia "ważnych powodów", które uzasadniają takie ustalenie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że "ważne powody" to okoliczności oceniane z punktu widzenia zasad współżycia społecznego, które sprzeciwiają się przyznaniu jednemu z małżonków korzyści z majątku, do którego się nie przyczynił. Obejmuje to nie tylko aspekt majątkowy, ale także etyczny, a ocena uwzględnia całokształt postępowania małżonków w czasie trwania wspólności, w tym wykonywanie obowiązków rodzinnych i sposób gospodarowania dochodami.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S.K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| E.K. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania: istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi.
k.r.o. art. 43 § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Stanowi, że z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym, z uwzględnieniem stopnia przyczynienia się do powstania tego majątku.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Wyklucza możliwość oparcia skargi kasacyjnej na zarzutach błędnych ustaleń faktycznych i oceny dowodów.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady zasądzania kosztów postępowania.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady zasądzania kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 10 § 4 pkt 2
Dotyczy opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu kasacyjnym.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § 7
Dotyczy opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu kasacyjnym.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego ciężaru dowodowego w ustalaniu nierównych udziałów w majątku wspólnym. • Nierówny stopień przyczynienia się do powstania majątku wspólnego jako wystarczająca podstawa do ustalenia nierównych udziałów.
Godne uwagi sformułowania
Istotnym zagadnienie prawnym w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. • Ważne powody w rozumieniu przytoczonego wyżej przepisu to okoliczności, które, oceniane z punktu widzenia zasad współżycia społecznego, sprzeciwiają się przyznaniu jednemu z małżonków korzyści z tej części majątku wspólnego, do powstania której ten małżonek się nie przyczynił. • Sam nierówny stopień przyczynienia się małżonków do powstania majątku wspólnego nie może być uznany za ważny powód w ustaleniu nierównych udziałów w majątku wspólnym. • Nie jest rzeczą Sądu Najwyższego ustalanie stanu faktycznego i dopuszczanie w sprawie nowych dowodów. Skarżąca błędnie traktuje skargę kasacyjną jako trzecią instancję odwoławczą.
Skład orzekający
Adam Doliwa
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego lub ważnych powodów w sprawach o podział majątku wspólnego i ustalenie nierównych udziałów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej i interpretacji art. 43 § 2 k.r.o. w kontekście braku wystarczających dowodów na "ważne powody".
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne związane ze skargą kasacyjną oraz merytoryczne dotyczące ustalania nierównych udziałów w majątku wspólnym, co jest ważne dla praktyków prawa rodzinnego.
“Kiedy nierówne udziały w majątku wspólnym nie wystarczą? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe przesłanki.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 5400 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.