I CSK 534/16

Sąd Najwyższy2017-02-07
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższytytuł wykonawczyklauzula wykonalnościprzedawnieniewykładnia prawapowództwo opozycyjne

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał przesłanek wymagających wykładni przepisów prawa przez Sąd Najwyższy.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił apelację pozwanego od wyroku pozbawiającego wykonalności tytuł wykonawczy. Sądy niższych instancji uznały powództwo za uzasadnione, stwierdzając brak długu w momencie zawarcia umowy przejęcia długu. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej, ponieważ skarżący nie wykazał potrzeby wykładni przepisów prawa, w szczególności w kwestii przedawnienia roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, która jest już ugruntowana w orzecznictwie.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...], który oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu pierwszej instancji. Wyrok Sądu pierwszej instancji pozbawiał w całości wykonalności tytuł wykonawczy w postaci warunkowej umowy przejęcia długu i poddania się rygorowi egzekucji. Sądy obu instancji stwierdziły, że w momencie podpisania umowy nie istniał dług powoda, co uzasadniało powództwo. Zarzuty prawomocności materialnej i przedawnienia zostały uznane za nieuzasadnione. Pozwany w skardze kasacyjnej powołał się na przesłankę przedsądu z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c., wskazując na potrzebę wykładni przepisów dotyczących przedawnienia roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, prawomocności materialnej oraz przepisów postępowania. Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał potrzeby wykładni przepisów przez Sąd Najwyższy, ponieważ kwestia przedawnienia roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego jest już ugruntowana w orzecznictwie (przyjmuje się, że takie roszczenie nie ulega przedawnieniu). Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. Nie orzeczono o kosztach postępowania kasacyjnego, ponieważ pismo powoda w tej sprawie zostało wniesione po terminie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, roszczenie objęte powództwem przewidzianym w art. 840 k.p.c. w ogóle nie ulega przedawnieniu. Prawo wytoczenia powództwa opozycyjnego dłużnik traci dopiero z chwilą wyegzekwowania świadczenia objętego tytułem wykonawczym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołuje się na utrwaloną w doktrynie i orzecznictwie zasadę, że powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego ma charakter konstytutywny i nie podlega reżimowi przedawnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
A. W.osoba_fizycznapowód
K. S.A. […] "W."spółkapozwany

Przepisy (13)

Główne

k.p.c. art. 840 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Roszczenie objęte powództwem przewidzianym w art. 840 k.p.c. w ogóle nie ulega przedawnieniu.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazanie przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wymagającej wykładni przepisów prawa.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.c. art. 117 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 118

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 365 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 217 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 224 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 75

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 246

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 247

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał potrzeby wykładni przepisów prawa przez Sąd Najwyższy. Kwestia przedawnienia roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego jest już ugruntowana w orzecznictwie i przyjmuje się, że roszczenie to nie ulega przedawnieniu.

Odrzucone argumenty

Potrzeba wykładni przepisów art. 840 §1 k.p.c. w zw. z art. 117 § 1 k.c. w zw. z art. 118 k.c. dotyczących terminu przedawnienia roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego. Potrzeba prawidłowego ustalenia, czy zachodzi stan prawomocności materialnej (art. 365 § 1 k.p.c.). Potrzeba wykładni przepisów postępowania (art. 382 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. w zw. z art. 217 § 2 k.p.c. i w zw. z art. 224 § 1 k.p.c.). Dopuszczalność przeprowadzenia dowodu z zeznań strony ponad osnowę dokumentu w świetle art. 75 k.c. oraz art. 246 i art. 247 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

roszczenie objęte powództwem przewidzianym w art. 840 k.p.c. w ogóle nie ulega przedawnieniu Prawo wytoczenia powództwa opozycyjnego dłużnik traci dopiero z chwilą wyegzekwowania świadczenia objętego tytułem wykonawczym

Skład orzekający

Irena Gromska-Szuster

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady nieprzedawnialności roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej w zakresie wykazywania przesłanek przyjęcia jej do rozpoznania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest istotne dla praktyków prawa cywilnego ze względu na potwierdzenie kluczowej zasady dotyczącej przedawnienia roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego oraz analizę wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Czy można pozbawić wykonalności tytuł wykonawczy po latach? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową kwestię przedawnienia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CSK 534/16
POSTANOWIENIE
Dnia 7 lutego 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Irena Gromska-Szuster
w sprawie z powództwa A. W.
‎
przeciwko K. S.A. […] "W." z siedzibą w K.
‎
o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 7 lutego 2017 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 22 marca 2016 r., sygn. akt I ACa […],
‎
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 22 marca 2016r. Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację strony pozwanej od wyroku Sądu pierwszej instancji orzekającego o  pozbawieniu w całości wykonalności tytułu wykonawczego w postaci warunkowej umowy przejęcia długu i poddania się rygorowi egzekucji, zawartej aktem notarialnym z dnia 12 września 1996r. nr rep A nr […], zaopatrzonym w  klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Rejonowego w R.  z dnia 4  kwietnia 1997 r w sprawie I Co […].
Sądy obu instancji stwierdziły, że w dniu podpisania wskazanej w wyroku umowy nie istniał stwierdzony w niej dług powoda, a zatem powództwo było uzasadnione. Za nieuzasadniony natomiast uznały zarzut prawomocnego uprzedniego rozstrzygnięcia sporu między stronami wskazując, że nie dotyczył on pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego. Nie podzieliły także zarzutu przedawnienia stwierdzając, że roszczenie o pobawienie tytułu wykonawczego wykonalności nie ulega przedawnieniu.
W skardze kasacyjnej pozwany jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazał przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 398
9
§ 1 pkt 2 k.p.c.
Stwierdził, że w sprawie występuje potrzeba wykładni przepisów art. 840 §1 k.p.c. w zw. z art. 117 § 1 k.c. w zw. z art. 118 k.c., bowiem ich stosowanie i  wykładnia budzą poważne wątpliwości dotyczące
terminu przedawnienia roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.
Konieczne jest także, zdaniem skarżącego, prawidłowe ustalenie, czy zachodzi w sprawie stan prawomocności materialnej uregulowanej w art. 365 § 1 k.p.c. oraz dokonanie w  toku postępowania kasacyjnego wykładni przepisów postępowania, a zwłaszcza art. 382 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. w zw. z art. 217 § 2 k.p.c. i w zw. z art. 224 § 1 k.p.c., jak również rozstrzygnięcie przez sąd kasacyjny w świetle art. 75 k.c., w  poprzednim brzmieniu, oraz art. 246 i art. 247 k.p.c. dopuszczalności przeprowadzenia dowodu z zeznań strony ponad osnowę dokumentu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Jeżeli skarżący odwołuje się do przesłanki przedsądu przewidzianej w art. 398
9
§ 1 pkt 2 k.p.c. powinien wskazać przepis prawa wymagający wykładni oraz jej zakres, przedstawić możliwości interpretacyjne oraz występujące na ich tle kontrowersje i rozbieżne oceny prawne jak również wykazać, że mają one poważny charakter wymagający zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, a jeżeli podstawą wniosku są występujące w orzecznictwie rozbieżności wynikające z różnej wykładni przepisu, powinien wskazać rozbieżne orzeczenia sądowe (porównaj między innymi postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2002 r. II CZ 102/02, z dnia 28 marca 2007 r. II CSK 84/07 i z dnia 8 lipca 2008 r. I CSK 111/08, nie publ.).
Analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania prowadzi do oceny, że skarżący nie wykazał powyższych okoliczności.
Przede wszystkim pominął, że podnoszona przez niego wątpliwość w kwestii przedawnienia roszczenia o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego została już wyjaśniona w doktrynie i orzecznictwie. Przyjmuje się bowiem, że roszczenie objęte powództwem przewidzianym w art. 840 k.p.c. w ogóle nie ulega przedawnieniu. Prawo wytoczenia powództwa opozycyjnego dłużnik traci dopiero z  chwilą wyegzekwowania świadczenia objętego tytułem wykonawczym, czyli z  chwilą całkowitego zaspokojenia wierzyciela
(por. wyrok Sądu Najwyższego z  dnia 17 listopada 1988 r., I CR 255/88).
Skarżący nie wykazał również, że konieczne jest dokonanie przez Sąd Najwyższy wykładni pozostałych wskazanych przez niego przepisów i pominął, że ich wykładnia i stosowanie były już przedmiotem licznych orzeczeń Sądu Najwyższego, także w określonym przez niego zakresie.
Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
9
§ 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu.
Z uwagi na to, że wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego zawarty został w piśmie procesowym nazwanym wprawdzie „odpowiedzią na skargę kasacyjną”, lecz wniesionym po upływie ustawowego terminu do dokonania tej czynności, nie wywołał on skutków procesowych. (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia: 16 maja 2002 r., IV CKN 1071/00, OSNC 2003 nr 9, poz. 120, 14 marca 2003 r., V CKN 1733/00, LEX nr 80249, czy 7 maja 2003 r., IV CKN 113/01, LEX nr 141392) i z tych przyczyn Sąd Najwyższy nie orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.
aj
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI