I CSK 511/15

Sąd Najwyższy2016-04-20
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnawady formalneSąd Najwyższykoszty postępowaniaprawo weksloweprawo upadłościowepostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy odrzucił skargi kasacyjne pozwanych z powodu istotnych wad formalnych, zasądzając od nich solidarnie koszty postępowania.

Pozwani W. P. i M. B. wnieśli identyczne skargi kasacyjne od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego ich apelacje od nakazu zapłaty. Skargi zawierały zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego. Sąd Najwyższy, po analizie formalnej, odrzucił obie skargi z powodu istotnych wad konstrukcyjnych, w szczególności braku wyraźnego uzasadnienia podstaw kasacyjnych, co skutkowało zasądzeniem od pozwanych solidarnie kosztów postępowania na rzecz powoda.

Pozwani W. P. i M. B. zaskarżyli wyrok Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy nakaz zapłaty zasądzający od nich solidarnie na rzecz Banku [...] S.A. kwotę ponad 2,4 miliona złotych wraz z odsetkami i kosztami. Skargi kasacyjne pozwanych, choć wniesione odrębnie, były identyczne w treści i zawierały zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 91 prawa upadłościowego i naprawczego, art. 10 prawa wekslowego) oraz prawa procesowego (art. 210 § 3, art. 224 § 1 w zw. z art. 227, art. 793 k.p.c.). Sąd Najwyższy, rozpatrując skargi na posiedzeniu niejawnym, odrzucił je z powodu istotnych wad formalnych. Sąd wskazał, że skargi kasacyjne, ze względu na ich sformalizowany charakter, muszą zawierać obowiązkowe elementy konstrukcyjne, w tym wyraźne uzasadnienie podstaw kasacyjnych. W analizowanej sprawie, mimo prób wyjaśnienia przez skarżących, uzasadnienie podstaw kasacyjnych nie zostało jasno wydzielone i skonstruowane, a argumenty powiązane były z wnioskiem o przyjęcie skargi do rozpoznania. Z tego powodu skargi zostały odrzucone a limine na podstawie art. 398^6 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 3600 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego, zgodnie z przepisami k.p.c. i rozporządzeniami dotyczącymi opłat adwokackich.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skargi kasacyjne pozwanych były dotknięte istotnymi wadami formalnymi, w tym brakiem wyraźnego i prawidłowo skonstruowanego uzasadnienia podstaw kasacyjnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił silnie sformalizowany charakter skargi kasacyjnej i konieczność spełnienia jej obowiązkowych elementów konstrukcyjnych. W analizowanej sprawie, mimo wyjaśnień skarżących, sposób sformułowania i podział skargi nie pozwalał na zidentyfikowanie uzasadnienia podstaw kasacyjnych jako odrębnego i jasno skonstruowanego elementu, co skutkowało odrzuceniem skarg.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odrzucenie skarg kasacyjnych

Strona wygrywająca

powód

Strony

NazwaTypRola
Bank [...] S.A. w W.spółkapowód
W. P.osoba_fizycznapozwana
M. B.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (15)

Główne

k.p.c. art. 398^4 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna powinna zawierać obowiązkowe elementy konstrukcyjne, takie jak oznaczenie orzeczenia, przytoczenie podstaw kasacyjnych wraz z ich uzasadnieniem oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia. Niezamieszczenie którejś z tych części składowych skargi pozbawia ją wymaganych cech i uzasadnia jej odrzucenie a limine.

k.p.c. art. 398^6 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skargi kasacyjne dotknięte istotnymi wadami, których nie można usunąć w trybie przewidzianym dla usuwania braków formalnych, podlegają odrzuceniu a limine.

Pomocnicze

k.p.c. art. 210 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 224 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 793

Kodeks postępowania cywilnego

Prawo upadłościowe i naprawcze art. 91

Prawo wekslowe art. 10

k.p.c. art. 98 § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu § § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 7 i § 13 ust. 4 pkt 2

Podstawa do ustalenia wysokości kosztów postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie § § 21

Podstawa do ustalenia wysokości kosztów postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skargi kasacyjne pozwanych zawierały istotne wady formalne, w tym brak prawidłowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych, co uniemożliwiało ich rozpoznanie merytoryczne.

Godne uwagi sformułowania

Niezamieszczenie którejś z tych części składowych skargi pozbawia ją wymaganych cech i uzasadnia jej odrzucenie a limine, bez wdrażania postępowania naprawczego. Jest to konsekwencja silnie sformalizowanego charakteru skargi, wynikającego z jej usytuowania, celów jakie ma spełniać i wymaganego profesjonalizmu podmiotów uprawnionych do jej sporządzenia. Sąd Najwyższy nie przeprowadza interpretacji możliwych intencji towarzyszących poszczególnym zapisom skargi kasacyjnej w poszukiwaniu jej koniecznych elementów. nie można przyjąć, że wniesione przez nich skargi zawierają uzasadnienie podstaw kasacyjnych, które stanowi samodzielny, odrębny element jej konstrukcji.

Skład orzekający

Katarzyna Tyczka-Rote

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne skargi kasacyjnej, w szczególności dotyczące uzasadnienia podstaw kasacyjnych i konsekwencje ich niedochowania."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie kwestii formalnych skargi kasacyjnej, nie rozstrzyga sprawy co do istoty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii formalnych związanych ze skargą kasacyjną, co jest ważne dla praktyków prawa, ale nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakujących rozstrzygnięć merytorycznych.

Wady formalne skargi kasacyjnej: dlaczego Sąd Najwyższy odrzucił sprawę?

Dane finansowe

WPS: 2 489 421,87 PLN

zapłata: 2 489 421,87 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CSK 511/15
POSTANOWIENIE
Dnia 20 kwietnia 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Katarzyna Tyczka-Rote
w sprawie z powództwa Banku […] S.A. w W.
‎
przeciwko W. P.  i M. B.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 kwietnia 2016 r.,
‎
na skutek skarg kasacyjnych pozwanej W. P.  i pozwanego M. B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 6 lutego 2015 r., sygn. akt I ACa […],
odrzuca obydwie skargi kasacyjne i zasądza od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Pozwani W. P.  i M. B.  wnieśli skargi kasacyjne, każde z nich odrębną, jednak w zakresie treści - identyczne, zaskarżając nimi wyrok Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 6 lutego 2015 r. w całości. Wyrokiem tym Sąd Apelacyjny oddalił apelacje obojga pozwanych od wyroku Sądu  Okręgowego w W. z dnia 24 styczniu 2014 r., utrzymującego w  mocy  wydany przeciwko pozwanym nakaz zapłaty, zasądzający od nich, jako od poręczycieli wekslowych, solidarnie na rzecz powodowego Banku […] Spółki Akcyjnej w W. kwotę 2 489 421,87 zł z odsetkami ustawowymi i kosztami procesu.
W skardze kasacyjnej pozwani wskazali następujące podstawy - naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 91 prawa upadłościowego i naprawczego oraz art. 10 prawa wekslowego, a ponadto naruszenie przepisów  prawa procesowego - art. 210 § 3 k.p.c. oraz art. 224 § 1 k.p.c. w zw. z  art. 227 k.p.c., a ponadto art. 793 k.p.c. Po przytoczeniu podstaw w skardze umieszczona została jednostka redakcyjna zaczynającą się od zdania wprowadzającego - „Wnoszę o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
4
§ 2 k.p.c.) wskazując jako okoliczności uzasadniające jej rozpoznanie:" poniżej którego zamieszczone zostały trzy sekcje redakcyjne uporządkowane numerami rzymskimi  I-III. Dalej umieszczona jest kolejna jednostka redakcyjna wprowadzona sformułowaniem „W oparciu o wyżej sformułowane zarzuty wnoszę  o:" zawierająca  wnioski o zwolnienie od kosztów oraz o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i  przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub o  rozpoznanie jej co do istoty. Kolejnym elementem skargi kasacyjnej jest wydzielona jednostka zatytułowana „Uzasadnienie", poniżej jako punkt I ujęty jest podrozdział „Wprowadzenie", zawierający opis przebiegu dotychczasowego postępowania, po nim jako punkt II  znajduje się podrozdział zatytułowany „Uzasadnienie wniosku o przyjęcie kasacji  do rozpoznania", a po nim jako rozdział III - uzasadnienie wniosku o  zwolnienie od kosztów sądowych. Na wezwanie Sądu Apelacyjnego pozwani wyjaśnili, że uzasadnienie podstaw kasacyjnych mieści się w punktach
I-III
poniżej podstaw kasacyjnych i w końcowej części skargi, zawierającej uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 398
4
§ 1 k.p.c. skarga kasacyjna powinna zawierać obowiązkowe elementy konstrukcyjne takie jak oznaczenie orzeczenia, od  którego  jest wniesiona ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w  części, przytoczenie podstaw kasacyjnych wraz z ich uzasadnieniem oraz wniosek  o  uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Niezamieszczenie którejś z tych części składowych skargi pozbawia ją wymaganych cech i uzasadnia jej odrzucenie  a
limine
, bez wdrażania postępowania naprawczego. Jest to konsekwencją silnie  sformalizowanego charakteru skargi, wynikającego z  jej  usytuowania, celów  jakie ma spełniać  i  wymaganego profesjonalizmu podmiotów uprawnionych do jej sporządzenia. Badanie prawidłowości konstrukcyjnej skargi przeprowadzane jest przy założeniu, że autor posługuje się  terminologią prawną w sposób celowy  i  używa poszczególnych pojęć z  rozeznaniem oraz zgodnie z ich znaczeniem przyjmowanym w aktach prawnych. Utrwalony jest już także pogląd, że  Sąd  Najwyższy nie przeprowadza interpretacji możliwych intencji towarzyszących poszczególnym zapisom skargi kasacyjnej w  poszukiwaniu jej koniecznych elementów. Przedstawione uwagi były konieczne, ponieważ mimo wyjaśnień  skarżących zawartych w pismach z dnia 25 czerwca 2015 r. nie można przyjąć, że wniesione przez nich skargi zawierają uzasadnienie podstaw kasacyjnych, które  stanowi samodzielny, odrębny element jej konstrukcji. Przeczy temu  oznaczenie poszczególnych sekcji, na które podzielona została skarga. W jej początkowej części w logicznym ciągu zapoczątkowanym wnioskiem o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania znajduje się zespół argumentów powiązanych z  tym  wnioskiem, o czym świadczy przyjęta konstrukcja stylistyczna oparta na  wyliczeniu przesłanek, ujętych pod zbiorczym terminem okoliczności uzasadniających jej  (tj. skargi kasacyjnej) rozpoznanie. W dalszej części, po  wnioskach kasacyjnych znajduje się sekcja oznaczona jako „UZASADNIENIE", także podzielone na  mniejsze jednostki redakcyjne opatrzone tytułami. Zawierają  one jednak tylko  opis postępowania przed sądami powszechnymi. Potem  następuje „Uzasadnienie wniosku o przyjęcie kasacji do rozpoznania". Pomijając wadliwe oznaczenie środka zaskarżenia jako kasacji, podczas gdy jest to obecnie skarga kasacyjna, dalszy podział tego fragmentu nawiązuje do przesłanek przedsądu z art. 398
9
§ 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Pozwani wskazują, że uzasadnienie podstaw kasacyjnych znajduje się wśród argumentów ujętych w obu rozdziałach poświęconych uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Jednak sposób sformułowania tych uzasadnień nie pozwala na zidentyfikowanie tego elementu, który - ze względu na swoją odrębność i zasadniczą rolę, powinien być wyraźnie wydzielony i jasno skonstruowany. Z tych względów skargi pozwanych dotknięte są istotnymi wadami, których nie można usunąć w trybie przewidzianym dla usuwania braków formalnych, co skutkuje odrzuceniem ich a
limine
na podstawie art. 398
6
§ 2 k.p.c. (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2012 r., III CSK 161/12, nie publ.; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2008 r., V CZ 26/08, nie publ.; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2009 r., II UZ 9/09, OSNP 2010, nr 21-22, poz. 276).
Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z treści art. 98 § 1 i 3, art. 99 i art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 398
21
i art. 391 § 1 k.p.c., a wysokość tych kosztów z postanowień § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 7 i § 13 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 461) w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800).
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI