I CSK 5035/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku oczywistej zasadności, uznając, że zarzuty dotyczące samowoli budowlanej i naruszenia przepisów proceduralnych nie spełniają wymogów do uwzględnienia skargi.
Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną R.K. od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, który oddalił apelację pozwanego w sprawie o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli. Skarżący zarzucał naruszenie ustawy o własności lokali oraz Kodeksu postępowania cywilnego, wskazując na samowolę budowlaną powodów i błędną ocenę samodzielności lokalu przez sąd drugiej instancji. Sąd Najwyższy uznał, że uzasadnienie skargi nie wykazało oczywistej zasadności, a podniesione kwestie nie spełniały wymogów formalnych dla przyjęcia skargi do rozpoznania.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez R.K. od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, który oddalił apelację skarżącego w sprawie z powództwa A.W. i W.W. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli. Skarżący domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując jako przyczynę oczywistą zasadność. Jako podstawę zarzutów podniósł naruszenie przepisów ustawy o własności lokali, twierdząc, że powodowie dokonali samowoli budowlanej, która uniemożliwia ustanowienie odrębnej własności lokalu. Ponadto zarzucił naruszenie art. 386 § 4 k.p.c., wskazując, że Sąd Apelacyjny był związany wcześniejszą oceną prawną co do samodzielności lokalu, mimo zmiany stanu faktycznego. Sąd Najwyższy, analizując uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, stwierdził, że nie spełnia ono wymogów określonych w art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c. Podkreślono, że sama kwalifikowana wadliwość prawna nie jest wystarczająca, a skarżący musi wykazać niewątpliwą, widoczną prima facie sprzeczność wykładni lub zastosowania prawa z jego brzmieniem lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji. Sąd Najwyższy uznał, że argumentacja skarżącego dotycząca samowoli budowlanej nie wykazała niesamodzielności lokalu w rozumieniu przepisów, a kwestia legalności prac budowlanych nie była decydująca dla oceny samodzielności lokalu. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 386 § 6 k.p.c., Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Apelacyjny dokonał własnej oceny samodzielności lokalu, a odwołanie się do wcześniejszego wyroku stanowiło jedynie uzupełnienie argumentacji. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od R.K. na rzecz A.W. i W.W. zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, prace wykonane przez powodów, niezależnie od ich legalności, nie wpłynęły na status lokalu jako samodzielnego, gdyż nie wpłynęły na jego trwałe wydzielenie ani zdolność do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że kluczowe dla ustanowienia odrębnej własności jest to, czy lokal nadaje się do prawnego wyodrębnienia (jest samodzielny), a nie aktualność zaświadczenia o samodzielności. Prace budowlane powodów, nawet jeśli stanowiły samowolę, nie wpłynęły na trwałe wydzielenie lokalu ani jego funkcjonalność jako samodzielnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A.W. | osoba_fizyczna | powód |
| W.W. | osoba_fizyczna | powód |
| R.K. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
u.w.l. art. 2 § ust. 1, 1a, 2, 3
Ustawa o własności lokali
Kluczowe znaczenie dla ustanowienia odrębnej własności lokalu ma jego samodzielność, czyli trwałe wydzielenie i możliwość zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, a nie tylko aktualność zaświadczenia o samodzielności.
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Przyczyną przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania może być oczywista zasadność skargi, co wymaga wykazania niewątpliwej sprzeczności przyjętej wykładni lub zastosowania prawa z jego brzmieniem lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji nie jest związany oceną prawną wyrażoną we wcześniejszym wyroku, jeśli nastąpiła zmiana stanu faktycznego.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie ustawy o własności lokali poprzez nakazanie złożenia oświadczenia woli w przedmiocie ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienia tego prawa na pozwanych w sytuacji, w której przedmiotowy lokal nie jest samodzielny z powodu samowoli budowlanej powodów. Naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. przez związanie Sądu drugiej instancji oceną prawną co do samodzielności spornego lokalu, wyrażoną przez Sąd drugiej instancji we wcześniejszym wyroku wydanym w tej samej sprawie, mimo zmiany stanu faktycznego.
Godne uwagi sformułowania
O oczywistej zasadności skargi kasacyjnej nie świadczą także ogólne wywody skarżącego do co naruszenia art. 386 § 6 k.p.c. Dla sprawy znaczenie ma nie to, czy wspomniane zaświadczenie jest aktualne, lecz to, czy sporny lokal nadaje się do prawnego wyodrębnienia (jest samodzielny) – tymczasem prace wykonane przez powodów, niezależnie od ich legalności i prawidłowości, nie wpłynęły na status lokalu jako samodzielnego. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie odpowiada tym wymaganiom i sprowadza się do powtórzenia zarzutów kasacyjnych oraz skróconej, zmodyfikowanej wersji ich uzasadnienia.
Skład orzekający
Beata Janiszewska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych skargi kasacyjnej dotyczących oczywistej zasadności oraz ocena samodzielności lokalu w kontekście samowoli budowlanej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i faktycznej; nacisk na wymogi formalne skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa rzeczowego – samodzielności lokalu i jego wyodrębnienia, a także procedury kasacyjnej. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w nieruchomościach i postępowaniu cywilnym.
“Samowola budowlana a samodzielność lokalu – Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy można wyodrębnić własność.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I CSK 5035/22 POSTANOWIENIE 19 września 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Beata Janiszewska na posiedzeniu niejawnym 19 września 2023 r. w Warszawie w sprawie z powództwa A.W. i W.W. przeciwko R.K. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli, na skutek skargi kasacyjnej R.K. od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 21 marca 2022 r., I ACa 1582/21, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od R.K. na rzecz AW. i W.W. kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Pozwany R.K. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, oddalającego apelację skarżącego w sprawie z powództwa A.W. i W.W. o zobowiązanie do złożenia bliżej określonego oświadczenia woli. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał oczywistą zasadność skargi. Podniósł, że zaskarżony wyrok narusza art. 2 ust. 1, 1a oraz 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (dalej: u.w.l.), gdyż pozwanemu nakazano złożenie oświadczenia woli w przedmiocie ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienia tego prawa na pozwanych w sytuacji, w której przedmiotowy lokal nie jest samodzielny, gdyż powodowie – już po wydaniu zaświadczenia z art. 2 ust. 3 u.w.l. – w drodze samowoli budowlanej wyburzyli obudowę szachtu i przebudowali jego ścianę, czyli trwałą przegrodę wydzielającą lokal od przestrzeni wspólnej w obrębie budynku, niezgodnie z pozwoleniem na budowę i pozwoleniem na użytkowanie. W ocenie pozwanego w sprawie doszło także do oczywistego naruszenia art. 386 § 4 k.p.c., gdyż Sąd drugiej instancji wskazał, że pozostaje związany oceną prawną co do samodzielności spornego lokalu, wyrażoną przez Sąd drugiej instancji we wcześniejszym wyroku wydanym w tej samej sprawie. Tymczasem wówczas samodzielny charakter spornego lokalu nie był sporny, natomiast przy ponownym rozpoznaniu sprawy nastąpiła zmiana stanu faktycznego, gdyż biegły z zakresu budownictwa stwierdził, że powodowie dokonali samowoli budowlanej. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance z art. 398 9 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa. Wnoszący skargę powinien więc zawrzeć w uzasadnieniu wniosku wywód prawny wyjaśniający, w czym wyraża się "oczywista zasadność" skargi i przedstawić odpowiednie argumenty (postanowienie SN z 5 września 2008 r., I CZ 64/08). Do przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie wskazanej przyczyny kasacyjnej nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd drugiej instancji. W art. 398 9 § 1 pkt 4 k.p.c. mowa bowiem o oczywistej zasadności skargi, a nie o trafności zarzutu. Przytoczone przez skarżącego okoliczności powinny zatem jednoznacznie wskazywać na to, że w zasadniczym postępowaniu skarga kasacyjna zostanie rozstrzygnięta na korzyść strony, która ją wniosła (postanowienie SN z 10 maja 2019 r., I CSK 768/18). Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie odpowiada tym wymaganiom i sprowadza się do powtórzenia zarzutów kasacyjnych oraz skróconej, zmodyfikowanej wersji ich uzasadnienia. Skarżący nie przedstawił argumentacji wymaganej przy powołaniu się na przyczynę przewidzianą w art. 398 9 § 1 pkt 4 k.p.c., zdolnej do przekonania o oczywistej - w podanym wyżej rozumieniu - zasadności skargi kasacyjnej. Pierwsza z okoliczności mających świadczyć o występowaniu w sprawie omawianej przyczyny kasacyjnej – brak samodzielności spornego lokalu – wiązana była z podnoszonym przez skarżącego faktem dokonania przez powodów samowoli budowlanej oraz z wyrażeniem przez biegłego opinii o nieaktualności zaświadczenia, o którym mowa w art. 2 ust. 3 u.w.l. Sąd Apelacyjny, zwracając uwagę na wadliwość sformułowania tezy dowodowej (s. 7 uzasadnienia wyroku), wyjaśnił jednak, że dla sprawy znaczenie ma nie to, czy wspomniane zaświadczenie jest aktualne, lecz to, czy sporny lokal nadaje się do prawnego wyodrębnienia (jest samodzielny) – tymczasem prace wykonane przez powodów, niezależnie od ich legalności i prawidłowości, nie wpłynęły na status lokalu jako samodzielnego. Jak zauważył Sąd drugiej instancji, ani z opinii biegłego, ani z pozostałego materiału dowodowego w żaden sposób nie wynika, aby sporny lokal przestał być trwale wydzielony lub nie nadawał się już do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych. (s. 7-8 uzasadnienia). Argumentacja skarżącego, pozornie nakierowana na wykazanie niesamodzielności lokalu, w istocie dotyczy kwestii odmiennej niż samodzielność lokalu mieszkalnego, tzn. nie odnosi się do przesłanek unormowanych w art. 2 ust. 2 zd. 1 u.w.l. O oczywistej zasadności skargi kasacyjnej nie świadczą także ogólne wywody skarżącego do co naruszenia art. 386 § 6 k.p.c. Sąd Apelacyjny – wbrew stanowisku pozwanego – nie uchylił się bowiem od dokonania własnej oceny samodzielności spornego lokalu; przeciwnie, wyraził i uzasadnił swoje stanowisko, akcentując ponadto, że zasadnicze znaczenie dla orzeczenia prowadzącego do ustanowienia odrębnej własności lokalu ma nie zaświadczenie o samodzielności lokalu, lecz samodzielne ustalenie tego faktu przez sąd. Struktura uzasadnienia zaskarżonego wyroku świadczy o tym, że wysłowienie przekonania o związaniu oceną prawną wyrażoną we wcześniejszym wyroku stanowiło jedynie uzupełnienie argumentacji Sądu drugiej instancji, w ramach odniesienia się do twierdzeń dotyczących opinii biegłego. Pozwany nie zdołał zatem wykazać, by ewentualne naruszenie art. 386 § 6 k.p.c. nie tylko miało oczywisty charakter, lecz również w jednoznaczny sposób przekładało się na wynik sprawy, w stopniu przesądzającym o oczywistej zasadności wywiedzionej w sprawie skargi kasacyjnej. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że z motywów skargi kasacyjnej nie wynika, by zachodziły przyczyny określone w art. 398 9 § 1 k.p.c., co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania. O kosztach orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy, ich wysokość ustalając na podstawie § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 398 9 § 1 k.p.c., orzeczono, jak w sentencji postanowienia. M.M. [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI