II UKN 24/96

Naczelny Sąd Administracyjny2004-08-31
NSApodatkoweWysokansa
skarga kasacyjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymibraki formalneuzupełnienie brakówelementy konstrukcyjneodpowiedzialność członka zarząduzaległość podatkowaVAT

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające skargę kasacyjną z powodu braku wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego wyroku, uznając ten brak za nienaprawialny.

Renata S. wniosła skargę kasacyjną, która została odrzucona przez WSA z powodu braku wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego wyroku. NSA rozpoznał zażalenie na to postanowienie, stwierdzając, że brak ten jest brakiem konstrukcyjnym skargi kasacyjnej, który nie podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 PPSA. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie, podtrzymując decyzję o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Sprawa dotyczy zażalenia Renaty S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, które odrzuciło jej skargę kasacyjną. Powodem odrzucenia było nieuzupełnienie braków formalnych skargi, a konkretnie brak wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego wyroku, co stanowi istotny element konstrukcyjny skargi kasacyjnej zgodnie z art. 176 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPSA). Renata S. argumentowała, że brak ten powinien podlegać uzupełnieniu w trybie art. 49 PPSA. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) nie zgodził się z tym stanowiskiem. W uzasadnieniu podkreślono, że PPSA rozróżnia braki pisma, które można uzupełnić (wymogi ogólne z art. 46 i 47 PPSA), od braków konstrukcyjnych skargi kasacyjnej (wymogi szczególne z art. 176 PPSA), które nie podlegają sanacji. NSA powołał się na bogate orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące analogicznych przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, które potwierdza, że braki konstrukcyjne skargi kasacyjnej powodują jej niedopuszczalność i skutkują odrzuceniem. Sąd wskazał, że skarga kasacyjna musi zawierać wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia, a brak takiego wniosku uniemożliwia rozpoznanie sprawy przez NSA, który rozpoznaje ją w granicach skargi kasacyjnej. Dodatkowo, NSA zwrócił uwagę na przymus adwokacki przy sporządzaniu skargi kasacyjnej, co czyni wezwania do uzupełnienia braków konstrukcyjnych niecelowymi. Wobec powyższego, NSA oddalił zażalenie jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, brak wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego wyroku jest brakiem konstrukcyjnym skargi kasacyjnej, który nie podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 PPSA.

Uzasadnienie

NSA rozróżnił braki pisma podlegające uzupełnieniu (art. 46-47 PPSA) od braków konstrukcyjnych skargi kasacyjnej (art. 176 PPSA), które nie podlegają sanacji. Brak wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia jest brakiem konstrukcyjnym, co skutkuje niedopuszczalnością skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (9)

Główne

PPSA art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi szczególne dla skargi kasacyjnej, w tym obowiązek zawarcia wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia. Braki w tym zakresie nie podlegają sanacji.

PPSA art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi kasacyjnej.

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

PPSA art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

Pomocnicze

PPSA art. 46

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dla pism w postępowaniu sądowym, które mogą być uzupełnione.

PPSA art. 47

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dla pism w postępowaniu sądowym, które mogą być uzupełnione.

PPSA art. 49 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Tryb uzupełniania braków pisma.

PPSA art. 183

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

Kpc art. 393[3]

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis analogiczny do art. 176 PPSA, na który powołano się w kontekście orzecznictwa SN.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia w skardze kasacyjnej jest brakiem konstrukcyjnym, który nie podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 PPSA. Skarga kasacyjna musi zawierać jednoznaczny wniosek, a sąd nie może domyślać się intencji strony.

Odrzucone argumenty

Brak wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia w skardze kasacyjnej powinien podlegać uzupełnieniu w trybie art. 49 PPSA.

Godne uwagi sformułowania

Brak elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej uniemożliwia rozpoznanie sprawy. Niespełnienie wymagań szczególnych, właściwych tylko dla skargi kasacyjnej wymienionych w art. 176 Prawa (...) po wyrazie "oraz" nie podlega sanacji. Skarga kasacyjna winna być tak napisana, aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych.

Skład orzekający

Antoni Hanusz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 176 PPSA dotycząca braków konstrukcyjnych skargi kasacyjnej i braku możliwości ich uzupełnienia."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie skarg kasacyjnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym i specyficznych braków formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczową kwestię proceduralną dotyczącą wymogów skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kluczowy błąd w skardze kasacyjnej: dlaczego brak wniosku o uchylenie wyroku oznacza jej odrzucenie?

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
FZ 302/04 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2004-08-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-07-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Antoni Hanusz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
SA/Bd 3332/03 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2004-04-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270
art. 46-47, art. 49, art. 176, art. 178
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
Brak elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej uniemożliwia rozpoznanie sprawy. Brak polegający na tym, iż w skardze nie zawarto wniosku o uchylenie bądź zmianę zaskarżonego wyroku, nie może zostać uzupełniony w trybie art. 49 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, gdyż tryb ten dotyczy wymogów wymienionych w art. 46 i art. 47 tejże ustawy.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Renaty S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy odrzucające skargę kasacyjną z dnia 29 czerwca 2004 r., SA/Bd 3332/03 w sprawie ze skargi Renaty S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 17 października 2003 r. (...) w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległość podatkową spółki w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1999 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2004 r., SA/Bd 3332/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę kasacyjną Renaty S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 20 kwietnia 2004 r., SA/Bd 3332/03, w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 17 października 2003 r. w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług. W motywach uzasadnienia powołano się na fakt, iż przedmiotowa skarga kasacyjna nie odpowiadała wymogom określonym w art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, poprzez nie zawarcie w niej wniosku o uchylenie bądź zmianę zaskarżonego wyroku, w związku z czym skarga pozbawiona była jednego ze swych podstawowych elementów konstrukcyjnych.
Na powyższe postanowienie Renata S., działając przez swojego pełnomocnika, wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania tj. art. 176 w związku z art. 49 par. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez uznanie, że brak formalny skargi kasacyjnej w postaci braku wniosku o uchylenie bądź zmianę orzeczenia nie może być usunięty w drodze wezwania do uzupełnienia skargi kasacyjnej w trybie art. 49 par. 1 powołanej wyżej ustawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, wprowadził dwa rodzaju wymagań, jakie winna spełniać skarga kasacyjna. W pierwszej kolejności, stosownie do art. 46 i art. 47 wymienionej wyżej ustawy, winna ona czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym, co oznacza, że w skardze kasacyjnej należy oznaczyć sąd, do którego jest skierowana, podać imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; oznaczyć rodzaj sądu; zamieścić osnowę skargi kasacyjnej; podpis jej autora; wymienić załączniki; oznaczyć miejsce zamieszkania stron i ich pełnomocników lub adres do doręczeń. Po drugie, skarga kasacyjna powinna spełniać wymagania szczególne właściwe tylko dla niej, a mianowicie powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia; wskazanie, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części; przytoczenie podstaw kasacyjnych; wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia wraz z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
Niespełnienie wymagań przytoczonych w pierwszej kolejności, przepisanych dla pism w postępowaniu sądowym, stanowi brak, który może zostać uzupełniony w trybie art. 49 cytowanej ustawy, natomiast niespełnienie wymagań szczególnych, właściwych tylko dla skargi kasacyjnej wymienionych w art. 176 Prawa (...) po wyrazie "oraz" nie podlega sanacji. Trafnie więc zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, że na tle art. 393[3] Kpc, w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2000 r., które odpowiadało treści obecnie obowiązującemu w sprawach sądowoadministracyjnych art. 176 Prawa (...), powstało bogate orzecznictwo Sądu Najwyższego. W orzecznictwie tym podkreślono, że braki kasacji w zakresie elementów konstrukcyjnych powodują, iż kasacja dotknięta jest brakiem istotnym i nienaprawialnym w trybie właściwym do usuwania braków formalnych i w związku z tym podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna /por. postanowienia SN: z dnia 6 grudnia 1996 r., II UKN 24/96 - OSNAPU 1997 nr 13 poz. 242; z dnia 11 marca 1997 r., III CKN 13/97 - OSNC 1997 nr 8 poz. 114, z dnia 3 kwietnia 1997 r., I PKN 57/97 - OSNAPU nr 24 poz. 495; z dnia 7 kwietnia 1997 r., III CKN 29/97, OSNC 1997 nr 6-7 poz. 96; z dnia 16 października 1997 r., II CKN 404/97 - OSNC 1998 nr 4 poz. 59; z dnia 21 marca 2000 r., II CKN 711/00 - OSNC 2000 nr 7-8 poz. 151/.
Argumenty podniesione w powołanych wyżej orzeczeniach zachowują aktualność w odniesieniu do skargi kasacyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny zgodnie z art. 183 Prawa (...), poza kwestią nieważności postępowania, rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Bada więc sprawę tylko z punktu widzenia podstawy kasacyjnej zawartej w skardze kasacyjnej oraz uwzględnia skargę tylko w ramach zawartego w niej wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Brak elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej uniemożliwia rozpoznanie sprawy. Opisany powyżej brak nie może zostać uzupełniony w trybie art. 49 powoływanej ustawy, gdyż tryb ten dotyczy wymogów wymienionych w art. 46 i art. 47 tejże ustawy.
Należy również zwrócić uwagę na fakt, przymusu adwokackiego, ustanowionego w art. 175 Prawa (...). Do sporządzenia skargi kasacyjnej uprawnione są ściśle określone osoby, będące profesjonalistami. Wzywanie ich o uzupełnienie braków w zakresie konstrukcyjnych elementów skargi kasacyjnej nie jest zatem konieczne ani celowe.
Naczelny Sąd Administracyjny, przystępując do rozpoznawania skargi kasacyjnej, nie może domyślać się intencji jej autora, ani wnioskować czego strona skarżąca oczekuje, żądając rozstrzygnięcia. Skarga kasacyjna winna być tak napisana, aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych. Skoro więc autor skargi kasacyjnej nie złożył jednoznacznego wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego wyroku, czego wymaga art. 176 Prawa (...), to tego rodzaju skarga kasacyjna nie zawiera jednego ze swych fundamentalnych elementów konstrukcyjnych, a co za tym idzie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 184 w związku z art. 197 par. 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI