I CSK 4426/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej, rozpoznając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, odmówił jej przyjęcia. Skarżący E. spółka z o.o. w Z. powołał się na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości, w szczególności art. 203^1 k.p.c. ograniczającego możliwość podniesienia zarzutu potrącenia wierzytelności niepochodzącej z tego samego stosunku prawnego. Wskazał również na wadliwość jednoosobowego składu sądu apelacyjnego w postępowaniu odwoławczym, powołując się na przepisy związane z COVID-19 i uchwałę Sądu Najwyższego III PZP 6/22, co miało prowadzić do nieważności postępowania. Sąd Najwyższy, analizując przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej (art. 398^9 § 1 k.p.c.), stwierdził, że choć istnieją rozbieżności w doktrynie dotyczące zarzutu potrącenia, sądy niższych instancji wyczerpująco rozważyły tę kwestię i doszły do przekonania, że skarżący nie wykazał swojej wierzytelności ani co do zasady, ani co do wysokości. Sąd Najwyższy podkreślił, że pozwany może dochodzić swoich praw w odrębnym postępowaniu. Odnosząc się do zarzutu nieważności postępowania, Sąd Najwyższy stwierdził, że wykładnia przepisów dotyczących składu sądu, przedstawiona w uchwale III PZP 6/22, ma zastosowanie do orzeczeń wydanych od daty jej wydania, co nie dotyczyło zaskarżonego wyroku. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w kontekście zarzutu potrącenia i jego wykładni w świetle art. 203^1 k.p.c. oraz kwestii proceduralnych związanych ze składem sądu w okresie obowiązywania przepisów covidowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i proceduralnych, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych stanów faktycznych i prawnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na potrzebę wykładni art. 203^1 k.p.c. dotyczącego zarzutu potrącenia wierzytelności niepochodzącej z tego samego stosunku prawnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w tym zakresie, ponieważ sądy niższych instancji wyczerpująco rozważyły kwestię zarzutu potrącenia, a skarżący nie wykazał swojej wierzytelności.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że mimo rozbieżności w doktrynie, sądy niższych instancji prawidłowo oceniły zarzut potrącenia, a brak wykazania przez pozwanego wierzytelności dyskwalifikuje ten zarzut. Nie stwierdzono, aby stosowanie art. 203^1 k.p.c. w tej sprawie skutkowało ukształtowaniem sytuacji prawnej skarżącego w sposób skrajnie odmienny od innych sądów.
Czy wyrok sądu apelacyjnego wydany w jednoosobowym składzie, w kontekście przepisów covidowych i uchwały III PZP 6/22, jest dotknięty nieważnością?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania apelacyjnego z tego powodu, gdyż wykładnia przepisów dotyczących składu sądu zawarta w uchwale III PZP 6/22 ma zastosowanie do orzeczeń wydanych od daty jej wydania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że uchwała III PZP 6/22, która określa zasady stosowania przepisów covidowych do składu sądu, ma zastosowanie do orzeczeń wydanych po jej wydaniu. Zaskarżony wyrok sądu apelacyjnego został wydany przed tą datą, co wyklucza możliwość stwierdzenia nieważności postępowania na tej podstawie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| V. GmbH w D. | spółka | powód |
| E. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Z. | spółka | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania: istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi.
k.p.c. art. 203^1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zarzutu potrącenia wierzytelności niepochodzącej z tego samego stosunku prawnego.
Pomocnicze
k.c. art. 498
Kodeks cywilny
Reguluje instytucję potrącenia wierzytelności.
ustawa COVID-19 art. 15zzs^1 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Dotyczy szczególnych rozwiązań w sytuacjach kryzysowych, w tym potencjalnego wpływu na skład sądów.
Konstytucja art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.
Konstytucja art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób.
k.p.c. art. 367 § § 3 zdanie pierwsze
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy składu sądu w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania apelacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wykazania przez skarżącego wierzytelności objętej zarzutem potrącenia. • Nieistnienie przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na brak istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów. • Brak nieważności postępowania apelacyjnego z uwagi na skład sądu, gdyż uchwała III PZP 6/22 ma zastosowanie do orzeczeń wydanych po jej wejściu w życie.
Odrzucone argumenty
Potrzeba wykładni art. 203^1 k.p.c. w zakresie zarzutu potrącenia. • Nieważność postępowania apelacyjnego z powodu wadliwego, jednoosobowego składu sądu.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398^9 § 1 k.p.c.). • O potrzebie wykładni przepisów prawnych jako przesłance przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania można mówić wtedy, gdy z mającego zastosowanie lub mogącego mieć zastosowanie w sprawie przepisu dekodowane są różne normy prawne, a brak jest wypowiedzi w doktrynie i orzecznictwie, które by te różnice usuwały i wyjaśniały przyczyny ich występowania. • W doktrynie wskazuje się, że zarzut potrącenia w rozumieniu art. 203^1 k.p.c. ma charakter zarzutu merytorycznego... • Uprawnione jest zatem twierdzenie, że pozwany może zgłosić zarzut potrącenia dopiero po wytoczeniu powództwa przeciw niemu, lecz obowiązany jest wtedy jednoznacznie wyrazić wolę potrącenia w toku postępowania. Niemniej, może również dokonać potrącenia przed wszczęciem procesu cywilnego, co obliguje go jednak do powołania się w procesie na skutki czynności podjętej poza procesem.
Skład orzekający
Marta Romańska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w kontekście zarzutu potrącenia i jego wykładni w świetle art. 203^1 k.p.c. oraz kwestii proceduralnych związanych ze składem sądu w okresie obowiązywania przepisów covidowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i proceduralnych, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych stanów faktycznych i prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii procesowych, takich jak przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej i zarzut potrącenia, a także interpretacji przepisów wprowadzonych w związku z pandemią COVID-19, co jest nadal aktualne dla praktyków prawa.
“Sąd Najwyższy wyjaśnia: Kiedy skarga kasacyjna ma szansę na rozpoznanie? Kluczowe znaczenie zarzutu potrącenia i składu sądu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.