I CSK 4283/22

Sąd NajwyższyWarszawa2023-06-02
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaprzedawnienieroszczenie regresowezakład ubezpieczeńSąd Najwyższykoszty postępowania

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego przedawnienia roszczenia regresowego ubezpieczyciela.

Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie o zapłatę, wniesionej przez G. S.A. przeciwko A. S.A. Skarżący powołał się na potrzebę wyjaśnienia zagadnienia prawnego dotyczącego początku biegu terminu przedawnienia roszczenia regresowego nabytego przez zakład ubezpieczeń. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi, stwierdzając, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^9 § 1 k.p.c., a jedynie powołał się na istniejące, jednolite orzecznictwo.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie z powództwa G. spółki akcyjnej w W. przeciwko A. spółce akcyjnej w W. o zapłatę. Skarżący powód wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując jako podstawę istotne zagadnienie prawne dotyczące określenia początku biegu terminu przedawnienia roszczenia regresowego nabytego przez zakład ubezpieczeń na podstawie art. 828 § 1 k.c. Sąd Najwyższy przypomniał, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Sąd podkreślił, że zagadnienie prawne powinno mieć charakter abstrakcyjny i nierozstrzygnięty w dotychczasowym orzecznictwie. Analizując uzasadnienie wniosku, Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżący przyznał istnienie jednolitego orzecznictwa w tej kwestii, choć kwestionował jego ugruntowanie. Sąd uznał, że powołanie się na fakt, iż inne zagadnienie prawne (dotyczące regresu nietypowego) było przedmiotem uchwały Sądu Najwyższego, nie jest wystarczające do wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego w niniejszej sprawie. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 5.400 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z tego powodu nie spełnia przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c.

Uzasadnienie

Skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygniętego w orzecznictwie, a jedynie powołał się na istniejące, jednolite stanowisko sądów, które nie było przedmiotem rozbieżności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

A. spółka akcyjna w W.

Strony

NazwaTypRola
G. spółka akcyjna w W.spółkapowód
A. spółka akcyjna w W.spółkapozwana

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania: istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi.

k.c. art. 828 § § 1

Kodeks cywilny

Reguluje nabycie przez zakład ubezpieczeń roszczenia do sprawcy szkody w zakresie wypłaconego odszkodowania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^3 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy jest związany stanem faktycznym ustalonym przez sądy niższej instancji.

k.p.c. art. 398^13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy jest związany stanem faktycznym ustalonym przez sądy niższej instancji.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. § 2 pkt 7 w związku z § 10 ust. 4 pkt 2

Podstawa do ustalenia wysokości opłat adwokackich w postępowaniu kasacyjnym.

u.u.o. art. 43

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych

Dotyczy regresu nietypowego.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^9 § 1 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398^9 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do przytoczonych przesłanek.

Skład orzekający

Marta Romańska

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, zwłaszcza w kontekście przedawnienia roszczeń regresowych ubezpieczycieli."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury w Sądzie Najwyższym i wymaga wykazania przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu kasacyjnym, jaką jest przyjęcie skargi do rozpoznania, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej, choć samo zagadnienie prawne nie zostało rozstrzygnięte.

Kiedy Sąd Najwyższy przyjmie Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i błędy skarżących.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CSK 4283/22
POSTANOWIENIE
2 czerwca 2023 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Marta Romańska
na posiedzeniu niejawnym 2 czerwca 2023 r. w Warszawie,
‎
w sprawie z powództwa G. spółki akcyjnej w W.
‎
przeciwko A. spółce akcyjnej w W.
‎
o zapłatę,
‎
na skutek skargi kasacyjnej G. spółki akcyjnej w W.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie
‎
z 21 lutego 2022 r., VII AGa 1072/21,
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2) zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 5.400 (pięć tysięcy czterysta) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności
‎
w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398
9
§ 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do przytoczonych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego
‎
w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym,
‎
o których jest mowa w art. 398
9
§ 1 k.p.c.
Powód wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z powołaniem się na potrzebę wyjaśnienia zagadnienia prawnego, za które uznał „określenie początku biegu terminu przedawnienia roszczenia regresowego nabytego przez zakład ubezpieczeń na podstawie art. 828 § 1 k.c.”.
Zgodnie z ustaloną linią orzecznictwa, powołanie się na występowanie
‎
w sprawie istotnego zagadnienia prawnego jako na przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga określenia problemu o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygniętego w dotychczasowym orzecznictwie
‎
i wymagającego pogłębionej wykładni. Skarżący powinien to zagadnienie sformułować oraz przedstawić argumentację jurydyczną uzasadniającą tezę
‎
o możliwości rozbieżnych ocen prawnych w związku ze stosowaniem przepisów, na tle których ono powstało. Zagadnienie powinno być ponadto „istotne” z uwagi na wagę problemu interpretacyjnego, którego dotyczy dla systemu prawa. Skoro jednak skarga kasacyjna jest wnoszona w konkretnej sprawie, to zarówno charakter rozpoznawanego roszczenia, jak i ustalony przez sądy
meriti
stan faktyczny, którym Sąd Najwyższy byłby związany (art. 398
3
§ 3 i art. 398
13
§ 2 k.p.c.), musi pozostawać w związku z przedstawionym przez skarżącego zagadnieniem prawnym i pozwalać na jego rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powód przyznał, że „Sądy powszechne oraz Sąd Najwyższy orzekały już w podobnych sprawach, w związku z czym istnieje powielane przez inne sądy stanowisko, jednak nie można stwierdzić, że jest ono ugruntowane. W orzecznictwie przyjmuje się, że zakład ubezpieczeń w momencie wypłaty odszkodowania nabywa roszczenie do sprawcy szkody w zakresie, w jakim roszczenie to przysługiwałoby poszkodowanemu. Dotyczy to również terminu przedawnienia, które „przechodzi” na nabywcę roszczenia. Jest to dominujący pogląd w orzecznictwie, ale nie ujednolicony. Przedmiotowe zagadnienie prawne stanowi podstawę do rozważenia przez Sąd Najwyższy. Kwestia ta nie jest uregulowana wprost w przepisach prawa materialnego, nie jest również utrwalona w orzecznictwie, jak również nie była przedmiotem uchwały Sądu Najwyższego, składu połączonych izb lub składu całej izby, jak również orzeczenia powiększonego składu. Jest to zagadnienie prawne, które w opinii skarżącego nie zostało rozstrzygnięte, a jest na tyle istotne, powszechne oraz niejednoznaczne i budzące wątpliwości interpretacyjne, że winno zostać wyjaśnione stanowiskiem Sądu Najwyższego”.
Z uzasadnienia tego wniosku jasno wynika, że powodowi znane jest jednolite orzecznictwo, w którym przyjmuje się, że regres nietypowy ma miejsce jedynie
‎
w przypadkach określonych w art. 43 ustawy z 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2277), natomiast regres typowy wynikający
‎
z art. 828 § 1 k.c. dotyczy wszystkich roszczeń nabytych przez zakład ubezpieczeń w momencie wypłaty odszkodowania. Znane jest także powodowi jednolite stanowisko orzecznictwa co do tego, w jakim terminie staje się wymagalne i w jakim terminie przedawnia się roszczenie zakładu ubezpieczeń dochodzone w ramach regresu mającego podstawę w art. 828 § 1 k.c. Powód zakłada, że „skoro przedawnienia regresu nietypowego było zagadnieniem, które Sąd Najwyższy uznał na istotne i rozstrzygnął sporną kwestię podejmując uchwałę, także przedawnienie regresu typowego zakładu ubezpieczeń winno zostać rozstrzygnięte przez Sąd Najwyższy”. Tego rodzaju argument nie jest dostateczny do wykazania, że w sprawie występuje zagadnienie prawne w znaczeniu przytoczonym wyżej.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 398
9
§ 1 k.p.c. oraz – co do kosztów postępowania – art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 398
21
i art. 391 § 1 k.p.c., § 2 pkt 7 w związku z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
‎
z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. poz. 1800), orzeczono jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI