I CSK 4242/22

Sąd NajwyższyWarszawa2023-07-11
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyodstąpienie od umowyart. 491 k.c.dorozumiane rozwiązanie umowykoszty postępowania

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie została wykazana jej oczywista zasadność ani inne przesłanki ustawowe.

Pozwani wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o zapłatę, opierając ją na zarzucie naruszenia art. 491 k.c. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, stwierdzając, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności brak jest oczywistej zasadności skargi. Sąd wskazał, że ustalony stan faktyczny, zaakceptowany przez Sąd Apelacyjny, nie dawał podstaw do uznania naruszenia art. 491 k.c., a wręcz sugerował dorozumiane rozwiązanie umowy za zgodą stron.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną wniesioną przez pozwanych A.P. i R.P. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 17 stycznia 2022 r., dotyczącego sprawy o zapłatę. Skarżący zarzucili naruszenie art. 491 k.c. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, domagając się uchylenia wyroku i oddalenia powództwa lub przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy, działając na posiedzeniu niejawnym, odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując się na art. 398^9 § 1 k.p.c. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, gdy występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, występuje nieważność postępowania lub skarga jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie skarżący oparli się na ostatniej przesłance, jednak Sąd Najwyższy uznał, że nie wykazali oni oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Sąd odwołał się do swojej utrwalonej linii orzeczniczej, zgodnie z którą oczywista zasadność skargi wymaga ewidentnego uzasadnienia, wskazującego na rażące uchybienia. W kontekście zarzutu naruszenia art. 491 k.c., Sąd Najwyższy przywołał swoje wcześniejsze orzecznictwo, wskazując na konieczność wyznaczenia dodatkowego terminu do wykonania zobowiązania przed odstąpieniem od umowy wzajemnej, chyba że dojdzie do dorozumianego rozwiązania umowy za zgodą stron. Sąd stwierdził, że ustalony stan faktyczny, zaakceptowany przez Sąd Apelacyjny, wskazywał na możliwość dorozumianego rozwiązania umowy, co zostało potwierdzone m.in. przez przesłanie faktury korygującej przez pozwaną. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona i odmówił jej przyjęcia do rozpoznania. Zasądzono również koszty postępowania kasacyjnego od pozwanych na rzecz powoda.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania, ponieważ nie wykazano jej oczywistej zasadności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazali oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia w rozumieniu utrwalonego orzecznictwa. Ustalony stan faktyczny, zaakceptowany przez Sąd Apelacyjny, nie dawał podstaw do uznania naruszenia art. 491 k.c., a wręcz sugerował dorozumiane rozwiązanie umowy za zgodą stron.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

D. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Strony

NazwaTypRola
D. spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowód
A.P.osoba_fizycznapozwany
R.P.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

k.c. art. 491

Kodeks cywilny

Dotyczy odstąpienia od umowy wzajemnej, wymagając wyznaczenia dodatkowego terminu do wykonania zobowiązania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady zasądzania kosztów postępowania.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym, stosowany odpowiednio.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 10 § § 4 pkt 2

Określa wysokość opłat za czynności radcy prawnego w postępowaniu kasacyjnym.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 491 k.c. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

przez oczywistą zasadność skargi kasacyjnej należy rozumieć sytuację, w której skarga jest uzasadniona w sposób ewidentny, wskazując na rażące i poważne uchybienia zaskarżonego orzeczenia dla skutecznego odstąpienia od umowy wzajemnej niezbędne jest w pierwszej kolejności wyznaczenie dłużnikowi dodatkowego terminu do wykonania zobowiązania z jednoczesnym zagrożeniem, że po jego bezskutecznym upływie wierzyciel będzie uprawniony do odstąpienia od umowy do ustania umowy może dojść w sposób dorozumiany odstąpienie od umowy zostało zaakceptowane przez pozwaną, która między innymi przesłała fakturę korygującą w następstwie złożonego oświadczenia o odstąpieniu

Skład orzekający

Jacek Widło

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności przesłanki oczywistej zasadności, oraz zasady odstąpienia od umowy wzajemnej (art. 491 k.c.) i możliwości dorozumianego rozwiązania umowy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i procedury kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne dla praktyki prawniczej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej oraz zasady dotyczące odstąpienia od umowy, co jest wartościowe dla prawników specjalizujących się w prawie cywilnym.

Kiedy Sąd Najwyższy przyjmie Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe przesłanki i pułapki.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 5400 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CSK 4242/22
POSTANOWIENIE
11 lipca 2023 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Jacek Widło
na posiedzeniu niejawnym 11 lipca 2023 r. w Warszawie,
‎
w sprawie z powództwa D. spółki z graniczoną odpowiedzialnością
w R.
‎
przeciwko A.P. i R.P.
‎
o zapłatę,
‎
na skutek skargi kasacyjnej A.P. i R.P.
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi
‎
z 17 stycznia 2022 r., I AGa 184/21,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanych A.P. i R.P. na rzecz powoda D. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
(R.N.)
UZASADNIENIE
Pozwani A.P. i R.P. wnieślił skargę kasacyjną od wyroku  Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 17 stycznia 2022 r., w sprawie o zapłatę
‎
z powództwa D. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R., zaskarżając go w całości, wnosząc o jego uchylenie i zmianę poprzez oddalenie powództwa ewentulanie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Jako podstawę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazali oczywistą jej zasadność ( art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c.), wyrażającą się w naruszeniu art.
491 k.c. poprzez błędną wykładnię tegoż przepisu i jego niewłaściwe zastosowanie.
Powódka wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie wypełnia ustawowych przesłanek koniecznych dla przyjęcia jej do rozpoznania. Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli:
1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne;
2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów;
3) zachodzi nieważność postępowania lub
4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
W niniejszej sprawie podstawę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania  oparto na jej oczywistym uzasadnieniu (art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c.). Zgodnie
‎
z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego przez oczywistą zasadność skargi kasacyjnej należy rozumieć sytuację, w której skarga jest uzasadniona w sposób ewidentny, wskazując na rażące i poważne uchybienia zaskarżonego orzeczenia, które są możliwe do stwierdzenia bez konieczności prowadzenia bardziej złożonych rozumowań. Jedynie w takim wypadku możliwa jest kontrola prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji w postępowaniu kasacyjnym. Obciążenie go oczywistą i istotną wadą wskazuje, że usunięcie tego orzeczenia z obrotu leży
‎
w interesie publicznym – a tym samym, że może dojść do realizacji celu skargi kasacyjnej, jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia (tak np. Sąd Najwyższy
‎
w postanowieniach z 10 kwietnia 2013 r., III CSK 67/13, i z 29 września 2017 r.,
‎
V CSK 162/17).
Skarżący nie wykazał oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia
‎
w powyższym rozumieniu. O oczywistej zasadności skargi kasacyjnej nie przekonuje zarzut  naruszenia art. 491 k.c.
Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w  postanowieniu z 21 października 2022 r.,
‎
I CSK 1585/22,  przesłanki i sposób wykonywania ustawowego prawa odstąpienia (art. 491 i nast.k.c.) mają charakter wiążący, dlatego też dla skutecznego odstąpienia od umowy wzajemnej niezbędne jest w pierwszej kolejności wyznaczenie dłużnikowi dodatkowego terminu do wykonania zobowiązania
‎
z jednoczesnym zagrożeniem, że po jego bezskutecznym upływie wierzyciel będzie uprawniony do odstąpienia od umowy. Dopiero po bezskutecznym upływie tego terminu wierzyciel może złożyć oświadczenie o odstąpieniu od umowy. Jednakowoż do ustania umowy może dojść w sposób dorozumiany.
Po pierwsze, w stanie faktycznym sprawy ustalono okoliczności wskazujące na dorozumiane rozwiązanie umowy, co wymaga złożenia zgodnego oświadczenia woli obu stron. W sprawie nie wykazano oczywistości naruszenia art. 491 kc,
‎
w związku ze złożeniem oświadczenia o odstąpieniu od umowy pod warunkiem. Po wtóre, z ustaleń wynika, że odstąpienie od umowy zostało zaakceptowane przez pozwaną, która między innymi przesłała fakturę korygującą w następstwie złożonego oświadczenia o odstąpieniu. Zaistaniały stan faktyczny ustalony przez Sąd Okręgowy a zaakceptowany przez Sąd Apelacyjny  można rozważać
‎
w kategoriach rozwiązania umowy w sposób dorozumiany  za zgodą obu stron.
W konkluzji nie można uznać, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
9
§ 1 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz – co do kosztów postępowania – na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 398
21
i art. 391 § 1 k.p.c. w zw. Z
§ 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U.
‎
z 2018 r., poz. 265 ze zm.).
(R.N.)
[ł.n]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI