Orzeczenie · 2025-04-15

I CSK 414/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2025-04-15
SNCywilneprawo rodzinne i opiekuńczeŚrednianajwyższy
podział majątkumałżeństwonieruchomośćzadłużeniespłatakoszty postępowaniaskarga kasacyjnaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2025 r. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej M.T. od postanowienia Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 czerwca 2023 r. w sprawie o podział majątku wspólnego. Sąd Okręgowy, zmieniając postanowienie Sądu Rejonowego, ustalił skład majątku wspólnego, w tym wartość lokalu mieszkalnego (325 200 zł) oraz kwotę uzyskaną ze sprzedaży innej nieruchomości w toku egzekucji (216 666,67 zł), która została zaliczona na poczet wspólnego zadłużenia. Dokonano podziału majątku, przyznając prawo własności lokalu wnioskodawcy M.T., a także rozliczono nakłady z majątku osobistego na majątek wspólny oraz spłatę wspólnych długów. Zasądzono od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki E.B. kwotę 121 450,25 zł tytułem spłaty i rozliczeń. Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną, domagając się uchylenia postanowienia Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując, że nie spełnia ona wymogów istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów, nieważności postępowania ani oczywistej zasadności. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym, a jej celem nie jest ponowne rozpoznanie sprawy, lecz zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości orzecznictwa. Wskazano, że w sprawie nie wykazano oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia, a ustalony stan faktyczny, dotyczący m.in. sprzedaży nieruchomości w toku egzekucji i przeznaczenia środków na spłatę zadłużenia, nie uzasadniał przyjęcia skargi.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy z powodu braku spełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., a także zasady rozliczania w podziale majątku wspólnego nieruchomości zbytych w toku egzekucji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji rozliczenia majątku wspólnego po sprzedaży nieruchomości w egzekucji i nie stanowi przełomu w orzecznictwie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie kwalifikuje się do przyjęcia do rozpoznania, ponieważ nie wykazano istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania ani oczywistej zasadności skargi.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym służącym rozwojowi prawa i jednolitości orzecznictwa, a nie kolejną instancją odwoławczą. Wnioskodawca nie wykazał, aby zaskarżone orzeczenie było wadliwe w sposób elementarny i widoczny na pierwszy rzut oka, co jest wymogiem dla stwierdzenia oczywistej zasadności skargi.

Jak należy rozliczyć w składzie majątku wspólnego nieruchomość, która została zbyta w toku postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wartość nieruchomości zbytej w toku postępowania egzekucyjnego, jeśli środki ze sprzedaży zostały przeznaczone na spłatę wspólnego zadłużenia, nie powinna wpływać na wartość spłaty między małżonkami, chyba że zbyte składniki zostały roztrwonione lub zniszczone bezpodstawnie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na orzecznictwo, zgodnie z którym przy podziale majątku wspólnego uwzględnia się stan czynny masy majątkowej w czasie orzekania. Składniki majątku zbyte po ustaniu wspólności nie podlegają podziałowi, chyba że zostały zbyte bezpodstawnie. W tej sprawie nieruchomość została zlicytowana w celu spłaty wspólnego zadłużenia, co Sąd Okręgowy prawidłowo uwzględnił.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
E.B.

Strony

NazwaTypRola
M.T.osoba_fizycznawnioskodawca
E.B.osoba_fizycznauczestniczka
E. w W.inneuczestnik

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § § 1-1^1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych i merytorycznych do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy. • Zaskarżone orzeczenie nie jest oczywiście wadliwe. • Rozliczenie nieruchomości zbytej w toku egzekucji na poczet wspólnego zadłużenia było prawidłowe.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. • Oczywista zasadność skargi wymaga wykazania – przez przytoczenie jurydycznych argumentów – że zaskarżone orzeczenie jest wadliwe w sposób elementarny i widoczny już na pierwszy rzut oka.

Skład orzekający

Ewa Stefańska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy z powodu braku spełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., a także zasady rozliczania w podziale majątku wspólnego nieruchomości zbytych w toku egzekucji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozliczenia majątku wspólnego po sprzedaży nieruchomości w egzekucji i nie stanowi przełomu w orzecznictwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia procedurę przyjmowania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy oraz zasady rozliczania majątku wspólnego w specyficznych okolicznościach, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną: kiedy sprawa trafia do najwyższej instancji?

Dane finansowe

WPS: 325 200 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 2700 PLN

spłata i rozliczenie nakładów oraz spłaconych długów: 121 450,25 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst